يكي از سخنرانيهاي مفصل رهبر انقلاب در سفر معظمله به خراسان شمالي است و ايشان در سفر خاطرهانگيز و ماندگار خود به خراسان شمالي در ديدار با جوانان اين استان در 23/7/93 كه در مصلاي امام خميني (ره)بجنورد برگزار شد بار ديگر اين موضوع را مدنظر قرار دادند و حتي براي روشنتر شدن موضوع 20 سؤال مهم و اساسي را مطرح كردند كه بررسي هر كدام از اين 20 سؤال ميتواند در يافتن راهحل و الگويي مناسب در تدوين سبك زندگي ايراني – اسلامي مؤثر باشد.
ايشان در اين جلسه در بخشي از صحبتهاي خود ميفرمايند:«يكي از ابعاد پيشرفت با مفهوم اسلامي عبارت است از سبك زندگي كردن، رفتار اجتماعي، شيوه زيستن - اينها عباره اخراي يكديگر است - اين يك بُعد مهم است؛ اين موضوع را ميخواهيم امروز يك قدري بحث كنيم. ما اگر از منظر معنويت نگاه كنيم - كه هدف انسان، رستگاري و فلاح و نجاه است - بايد به سبك زندگي اهميت دهيم. اگر به معنويت و رستگاري معنوي اعتقادي هم نداشته باشيم، براي زندگي راحت، زندگي برخوردار از امنيت رواني و اخلاقي، باز پرداختن به سبك زندگي مهم است. بنابراين مسئله، مسئله اساسي و مهمي است. بحث كنيم درباره اينكه در زمينه سبك زندگي چه بايد گفت، چه ميتوان گفت. عرض كرديم، اين سرآغاز و سرفصل يك بحث است.»
ايشان در ادامه ميفرمايند: «... اما بخش حقيقي، آن چيزهايي است كه متن زندگي ما را تشكيل ميدهد كه همان سبك زندگي است كه عرض كرديم. اين بخش حقيقي و اصلي تمدن است؛ مثل مسئله خانواده، سبك ازدواج، نوع مسكن، نوع لباس، الگوي مصرف، نوع خوراك، نوع آشپزي، تفريحات، مسئله خط، مسئله زبان، مسئله كسب و كار، رفتار ما در محل كار، رفتار ما در دانشگاه، رفتار ما در مدرسه، رفتار ما در فعاليت سياسي، رفتار ما در ورزش، رفتار ما در رسانهاي كه در اختيار ماست، رفتار ما با پدر و مادر، رفتار ما با همسر، رفتار ما با فرزند، رفتار ما با رئيس، رفتار ما با مرئوس، رفتار ما با پليس، رفتار ما با مأمور دولت، سفرهاي ما، نظافت و طهارت ما، رفتار ما با دوست، رفتار ما با دشمن، رفتار ما با بيگانه؛ اينها آن بخشهاي اصلي تمدن است كه متن زندگي انسان است.»
معظم له سپس در ادامه بيانات خود به طرح 20 سؤال مهم ميپردازند كه در اينجا اين 20 سؤال را مرور ميكنيم.
1- چرا فرهنگ كار جمعي در ايران ضعيف است؟
2- چرا در روابط اجتماعي، حقوق متقابل رعايت نميشود؟
3- چرا در برخي مناطق، طلاق زياد شده است؟
4- چرا در فرهنگ رانندگي انضباط لازم رعايت نميشود؟
5- الزامات آپارتمان نشيني چيست؟ آيا رعايت ميشود؟
6- الگوي تفريح سالم كدام است؟
7- آيا در معاشرتهاي روزانه، هميشه به هم راست ميگوييم؟
8- دروغ چقدر در جامعه رواج دارد؟
9- علت برخي پرخاشگريها و نابردباريها در روابط اجتماعي چيست؟
10- طراحي لباسها و معماري شهرها چقدر منطقي و عقلاني است؟
11- آيا حقوق افراد در رسانهها و در اينترنت رعايت ميشود؟
12- علت بروز بيماري خطرناك قانون گريزي در برخي افراد و بعضي بخشها چيست؟
13- چقدر وجدان كاري و انضباط اجتماعي داريم؟
14- توجه به كيفيت در توليدات داخلي چقدر است؟
15- چرا برخي حرفها و ايدههاي خوب در حد حرف و رؤيا باقي ميماند؟
16- ساعات كار مفيد در دستگاهها چرا كم است؟
17- چه كنيم ريشه ربا قطع شود؟
18- آيا حقوق متقابل زن و شوهر و فرزندان در خانوادهها به طور كامل رعايت ميشود؟
19- چرا مصرفگرايي، براي برخي افتخار شده است؟
20- چه كنيم تا زن هم كرامت و عزت خانوادگياش حفظ شود و هم بتواند وظايف اجتماعي خود را انجام دهد؟
ايشان البته در اين سخنراني براي برخي از اين سؤالات كه مسلماً دغدغه ايشان به حساب ميآيد توضيحاتي را نيز ارائه ميكنند.
مخاطبان دغدغه رهبري چه كساني هستند؟
اما به راستي فكر ميكنيد علت مطرح كردن اين سؤالات و ابراز اين دغدغهها از سوي رهبر فرزانه انقلاب چيست و مخاطب اين 20 سؤال بيشتر چه كساني هستند؟
كارشناسان بر اين اعتقاد هستند كه مخاطب سؤالات رهبر انقلاب، مردم و نيز مسئولان هستند هرچند ميتوان اينگونه استنباط كرد كه بيشتر روي صحبت مقام معظم رهبري با مسئولان است چراكه مسئولان و مديران بخشهاي مختلف خصوصاً حوزههاي فرهنگي و اجتماعي به عنوان متوليان اين حوزه نقش مهمي در تبيين سبك زندگي ايراني – اسلامي دارند.
نگاهي به سؤالات مطرح شده از سوي مقام معظم رهبري نشان ميدهد كه پرداختن به هر كدام از اين 20 سؤال در حقيقت پرداختن به يك دغدغه مهم اجتماعي است، دغدغهاي كه رفع آن ميتواند به حل بسياري از ناهنجاريهاي اجتماعي و پيشگيري از آن كمك كند.
معظمله خود نيز در همين سخنراني با تأكيد بر تدوين و تبيين سبك زندگي ايراني – اسلامي ميفرمايند: «يك مقولهاي در اينجا مطرح ميشود و سر بر ميآورد، به عنوان مقوله فرهنگ زندگي. بايد ما به دنبال اين باشيم كه فرهنگ زندگي را تبيين كنيم، تدوين كنيم و به شكل مطلوب اسلام تحقق ببخشيم. البته اسلام بُنمايههاي يك چنين فرهنگي را براي ما معين كرده است. بُنمايههاي اين فرهنگ عبارت است از خردورزي، اخلاق، حقوق؛ اينها را اسلام در اختيار ما قرار داده است. اگر ما به اين مقولات به طور جدي نپردازيم، پيشرفت اسلامي تحقق پيدا نخواهد كرد و تمدن نوين اسلامي شكل نخواهد گرفت.»
نمره تجديدي مسئولان
حجتالاسلام والمسلمين مولايي كارشناس و فعال فرهنگي در خصوص طرح اين سؤالات از سوي رهبر فرزانه انقلاب ميگويد: طرح اين 20 سؤال به طور حتم نشاندهنده دغدغه شديد مقام معظم رهبري در حوزه فرهنگ است كه با نگاهي ژرف و دلسوزانه مطرح شده است. در حقيقت يك تذكر و هشدار جدي است كه همه اعم از مردم و مسئولان بايد به آن توجه داشته باشند.
وي ميافزايد: در اين خصوص البته انتظار از مسئولان بيشتر است چراكه برنامهريزي با آنها است و مردم اجراكننده برنامههاي آنان هستند اما متأسفانه با گذشت بيش از دو سال از سخنراني مقام معظم رهبري در خراسان شمالي در طرح 20 سؤال مهم از سوي ايشان شاهد حركت جدي مسئولان در خصوص پاسخ به دغدغههاي مقام معظم رهبري نيستيم. وي ادامه ميدهد: انتظار اين بود و هست كه مسئولان، متوليان و فعالان حوزههاي فرهنگي و اجتماعي بعد از طرح شدن اين 20 سؤال مهم و 20 موضوع كاربردي از سوي مقام معظم رهبري هرچه سريعتر نسبت به تدوين يك كارگروه ويژه براي پيگيري دغدغههاي ايشان و تبيين يك الگوي مناسب براي برونرفت از مشكلات مطرح شده توسط معظمله اقدام كنند اما متأسفانه تاكنون كمتر لبيكي از سوي مسئولان به فرمايشات مقام معظم رهبري در اين خصوص شنيده شده است. اين كارشناس مذهبي و فعال فرهنگي در ادامه صحبتهاي خود ميافزايد: به اين 20 سؤال مطرح شده خوب توجه كنيد. هر كدام از اين 20 سؤال يك دغدغه اصلي است و پرداختن به هركدام از آنها ميتواند به رفع مشكلات مرتبط با آن سؤال و تبيين يك سبك زيبا و مناسب زندگي كه مبتني بر فرهنگ ايراني و اسلامي باشد كمك كند. حجتالاسلام والمسلمين مولايي در بخش ديگري از صحبتهاي خود با اشاره به اينكه به نظر ميرسد مسئولان در خصوص پاسخ به اين 20 سؤال مهم مقام معظم رهبري نمره خوبي دريافت نكردهاند ميافزايد: اصلاً نبايد فرصت را از دست داد و هرچه سريعتر بايد مسئولان به خود بيايند و تحرك جدي در اين خصوص را آغاز و نسبت به تبيين و تدوين يك الگوي مناسب و سبك زندگي ايراني – اسلامي كمك كنند. وي ميافزايد: غفلت در اين خصوص آثار بدي را به دنبال دارد و اگر امروز كاري نكنيم فردا بسيار دير است چراكه فرهنگ، دين و اعتقادات مردم به صورت جدي مورد هدف دشمنان قرار گرفته و غربيها و بدخواهان ايران اسلامي با در دست داشتن انواع سلاحهاي مخرب جنگ نرم مانند ماهواره، اينترنت و حتي شبكههاي اجتماعي و... به شدت به دنبال نفوذ در فرهنگ ايراني– اسلامي مردم و تخريب و كمرنگ جلوه دادن اين فرهنگ و در نهايت جايگزين كردن فرهنگ خودشان هستند. حجت الاسلام والمسلمين مولايي ميافزايد: همين امروز بايد يك كارگروه ويژه از سوي رؤساي سه قوه تشكيل شود و راه حلي مناسب براي رفع اين دغدغهها پيدا كرد. وي ميگويد: يادمان باشد كه مقام معظم رهبري فرهنگ غرب را يك فرهنگ مخرب ميدانند بنابر اين بايد هرچه سريعتر نسبت به برنامهريزي هدفدار و دنبالهدار دشمن با آگاهي كامل برنامهريزي و اقدام كرد. وي در خاتمه تأكيد ميكند: توجه به الگوي عملي سبك زندگي ايراني – اسلامي بسيار تأثيرگذار است و رسانهها ميتوانند با معرفي سبك زيباي زندگي ايراني – اسلامي افراد مختلف به تبيين اين الگو كمك فراواني داشته باشند و من فكر ميكنم توجه به زندگي شخصي و خصوصيات اخلاقي و رفتاري حضرت امام (ره)، مقام معظم رهبري و شهدا ميتواند بهترين الگو براي تبيين سبك زندگي ايراني – اسلامي باشد.
