وزير راه و شهرسازي با بيان اينكه مسكن مهر كل اقتصاد ايران را از ريل خودش خارج كرد، در انتقادات تندي به دولت قبل گفت: بايد از اين تجربه درس عبرت بگيريم تا ديگر رئيسجمهوري به خودش جرئت ندهد اينگونه با سرنوشت يك ملت بازي كند.
عباس آخوندي در بيست و سومين جشنواره پژوهش و فناوري دانشگاه تهران و همايش سياستهاي توسعه مسكن در ايران سخن گفت. وي در اين دو مراسم به شدت از سياستهاي مسكني دولت گذشته انتقاد كرد و مشكلات فعلي اقتصاد كشور را ناشي از پروژههاي مسكن مهر دانست. وي در دانشگاه تهران با اشاره به اينكه همه از وجود گسست بين صنعت و دانشگاه، اقتصاد و دانشگاه يا حوزه فعاليتهاي سياستگذاري و عملياتي گلهمند هستند، اضافه كرد: اين مسئله گلايه جديدي نيست، اما با وجود اينكه دفتر ارتباط صنعت و دانشگاه در دهه 60 در دانشگاههاي ما ايجاد شده است، هنوز هم همه مسئولان و دانشگاهيان از عدم ارتباط مناسب بين صنعت و دانشگاه گلايه دارند.
وي ادامه داد: برخي حل شدن اين مسئله را به سهم بيشتر پژوهش از درآمد ناخالص ملي مرتبط ميدانند. راهكارهايي كه در اين زمينه ارائه شده است عمدتاً بخشنامهاي بوده است و بنده معتقدم اگر اين مسائل هم رخ دهد، مسئله ارتباط دانشگاه و صنعت حل نخواهد شد. وي با اشاره به مسئله مسكن مهر يادآور شد: داستان مسكن مهر كل اقتصاد ايران را از ريل خودش خارج كرد و اين تمركز وحشتناك را در شهري بزرگ ايجاد كرد. اين مسئله تاكنون بهعنوان پروژه تحقيقاتي در چند دانشگاه مورد توجه قرار گرفته است و بخشهاي مختلف آن اعم از حوزه ساخت، حوزه معماري، پايداري، حمل و نقل و پرورش و آموزش آن در كدام دانشگاهها بهعنوان مسئله مورد توجه بوده است؟
وزير راه و شهرسازي با بيان «آرزوي من اين است كه اين مسائل مسئله دانشگاه شوند» ادامه داد: اگر اين مسائل مسئله دانشگاه نشوند در حوزه جنگ سياست باقي ميمانند. ما وقتي ميتوانيم از مسكن مهر بهعنوان يك عبرت و تجربه درس بگيريم و آن را در دانشگاه تبيين كنيم، تا ديگر رئيسجمهور ديگري به خودش جرئت ندهد اينگونه با سرنوشت يك ملت بازي كند و چيزي حدود بيش از 50 هزار ميليارد تومان به نظام بانكي كشور تحميل كند.
مسكن مبتلا به هرج و مرج سياسي
همچنين وزير راه و شهرسازي در چهاردهمين همايش سياستهاي توسعه مسكن در ايران با بيان اينكه متأسفانه بخش مسكن به شكل گستردهاي با حوزه سياست گره خورده است، گفت: هيچ دولتي نميتواند با دادن شعارهاي سياسي مشكل مسكن را حل كند، شعاري كه دولت قبل در اين خصوص ارائه كرد همان شد كه در حال حاضر شاهد هرج و مرج و گرفتاري در بخش مسكن هستيم.
عباس آخوندي با انتقاد از عدم استقبال از اين همايش افزود: جاي تأسف است كه برگزاري اين همايشها به دليل يك دلمردگي با استقبال زيادي مواجه نميشود و وقتي به گذشته برميگرديم و اولين، دومين و سومين همايش سياستهاي توسعه مسكن در ايران را بررسي ميكنيم، ميبينيم كه در آن سالها چه استقبالي از اين همايش ميشده است. آخوندي با تأكيد بر اينكه مدتهاست جامعه علمي كنار گذاشته شدهاند، گفت: در اين همايش تلاش ميكنيم تصويري از بخش مسكن را ارائه كنيم. بنده معتقد هستم كه بحث اصلي مسكن در سياستهاي شهري به اين موضوع توجه دارد كه بايد شهرها و واحدهاي مسكوني ما قابليت زندگي كردن داشته باشد.
وي افزود: سؤال من اين است كه آيا شهرهاي ما قابليت زندگي دارند؟ پس بايد همه ما راجع به آن تفكر كنيم.
وي با اشاره به اينكه بايد بستري فراهم شود تا بتوان با جامعه علمي در اين خصوص گفتوگو كنيم، گفت: سهم مسكن از تشكيل سرمايه ثابت حدود 30 درصد، سهم مسكن از اشتغال مستمر 12 درصد، سهم مسكن از تسهيلات بانكي 25 درصد، سهم مسكن از كل گردش نقدينگي كشور 20 الي 30 درصد، سهم دولت از كل سرمايهگذاري بخش مسكن نيم درصد الي 3 درصد و سهم مسكن از بودجه خانوار حدود 33 درصد است. به گفته وزير راه و شهرسازي سهم دولت از كل سرمايهگذاري بخش مسكن كه همانا نيم الي 3 درصد و بسيار ناچيز است، اين نشان ميدهد كه ساختوساز كاملاً متكي به بخش خصوصي است و دولت نبايد حساسيت بيجا در اين بخش ايجاد كند.
وي با اشاره به اينكه يك واحد افزايش و ارزش افزوده بخش ساختمان مسكن، توليد ناخالص داخلي را 2.1 واحد افزايش ميدهد گفت: هر 69.4 مترمربع ساخت مسكن موجب يك فرصت شغلي مستقيم ميشود و 0. 7 نفر نيز به طور غيرمستقيم مشغول به كار ميشود. آخوندي با اشاره به اينكه از سال 75 تا 90 جمعيت ايران از 60 ميليون به 75 ميليون نفر رسيده و 25 درصد رشد داشته است، گفت: نكته مهم اين است آيا رشد جمعيت با رشد خانوار در ايران همسو بوده است؟
وزير راه و شهرسازي افزود: بُعد خانوار از 4.8به 3.5درصد رسيده است در حالي كه جمعيت كشور 25 درصد رشد داشته است اما رشد خانوار منفي بوده است. آخوندي با اشاره به اينكه مسكن در واقع برمبناي نرخ رشد خانوار تنظيم ميشود، گفت: متأسفانه در حال حاضر مسكن برمبناي نرخ رشد جمعيت مبناگذاري شده است و كشوري كه رشد خانوار آن 4 درصد است نشان ميدهد تقاضاي زيادي در بخش مسكن در حال شكلگيري است.
آخوندي افزود: در سال 1405 تعداد خانوار ايران با 40 درصد افزايش از 21 ميليون به 28 ميليون خواهد رسيد، گفت: روند تحولات موجودي مسكن كشور در 25 سال گذشته نشان ميدهد 150 درصد رشد در موجودي مسكن رخ داده است اما نكته مهم نحوه توزيع است به طوري كه در يكسري از مناطق افزايش توليد و در يكسري از مناطق كاهش توليد داشتهايم. وي به كمبود مسكن در مناطق شهري اشاره كرد و گفت: در حال حاضر يك ميليون و 160 هزار واحد مسكوني در كشور كمبود مسكن داريم.
