
مايريد ماگواير(Mairead Maguire) اهل بلفاست در ايرلند شمالي است كه به دليل فعاليتهاي ضدجنگ و صلحطلبانهاش در سال 1976 موفق به دريافت جايزه صلح نوبل گرديد؛ درواقع او جوانترين دريافتكننده اين جايزه هم محسوب ميشود پس از آن هم به دليل گسترش فعاليتهاي ضدخشونتي كه داشت چندين جايزه ديگر دريافت نمود. درسال 1981 ماگواير كميتهاي براي اجراي عدالت و دفاع ازحقوق بشر تأسيس كرد. وي چندي پيش با شش تن از برندگان صلح نوبل به ميانمار رفت تا مانع كشتار مردم شود، ولي توفيقي حاصل نكرد. اين فعال صلح در سالهاي اخير نسبت به سياستهاي اسرائيل درقبال نوارغزه انتقادات شديدي داشته همچنين به سياست امريكا و انگليس در مورد شرق ميانه بهخصوص در عراق و افغانستان اعتراضات زيادي كرده است، حتي خطاب به رئيسجمهور امريكا هم انتقادات تندي داشته تا آنجا كه دوبار توسط نيروهاي امنيتي امريكا بازداشت شده است. مادام ماگواير يكي از بانيان اصلي كاروان صلح سوريه است كه با ارسال دعوتنامه به شخصيتهاي شناخته شده در اين عرصه، كارواني به نام كاروان صلح سوريه را تشكيل داده است. اين كاروان توسط امت واحده كه از معدود مجموعههاي غيردولتي و فعال در امور مسلمين است به ايران دعوت شد. درحاشيه سفر به اصفهان با همكاري انجمن اسلامي شهيد فرصت گفتوگو با اين برنده برحق جايزه صلح ايجاد گرديد.
چطور شد به اين كاروان بشردوستانه صلح پيوستيد كه قطعاً خطراتي هم در آن است؟
خيلي احساس خوشحالي و رضايت دارم كه به جمع اين دوستان وارد شدهام و توانستم بخش كوچكي از اين كاروان باشم. همواره دوست داشتهام تا براي صلح و آرامش مردم در سرتاسر دنيا فارغ از هر مليت و قوميتي در حد توانم مشاركت كنم و هر كاري از دستم بر بيايد انجام بدهم. از خطر نميترسم قبل از اين هم سال گذشته به سوريه رفتم و از نزديك شاهد مشكلات و رنج مردم جنگزده سوري بودم، خشونت سوريه من را خيلي شوكه كرد براي همين نتوانستم نسبت به آن بيتفاوت بمانم. امسال هم خوشحالم به اين گروه صلحدوست پيوستم. امروز من بهعنوان يكي از زائران صلح به سوريه سفر ميكنم تا دركنار خواهران و برادران سوري كه در رنج و عذاب هستند حضور داشته باشم وكمي از ناراحتيهاي آنها را از نزديك لمس كنم.
به نظر شما صلح وآرامش در سوريه چگونه محقق ميشود؟
امروز خود مردم سوريه هستند كه تلاش ميكنند اختلافات را از طريق مذاكرات بين خودشان حل كنند اين حق آنهاست كه بدون دخالت كشورهاي خارجي مشكلاتشان را حل كنند. بايد تحريمها عليه مردم سوريه برداشته شود اين تحريم ها چيزي جز فشار بر مردم ندارد. به نظر من كشورهاي ديگر نبايد در اوضاع سوريه دخالت كنند و نبايد با ارسال تسهيلات جنگي تكفيريها را مجهز به جنگ و خشونت كنند. اقوام و مليتهاي مختلف در سوريه سالهاي زياد بدون مشكلي زندگي كردهاند امروز هم ميتوانند مشكلاتشان را خودشان حل كنند. من به آينده سوريه اميدوارم مردم خيلي تلاش ميكنند تا خودشان آرامش را بازگردانند و با هم متحد شوند. كشورهاي ديگر بايد حق حاكميت سوريه را به رسميت بشمارند و به آن احترام بگذارند.
قبل از اين هم به ايران آمده بوديد؟
نه اين اولين بار است كه به ايران آمدم راستش سفر به ايران برايم جذابيت زيادي دارد از دوستان ايراني كه كاروان صلح را به ايران دعوت كردند خيلي ممنونم آنها باعث شدند تا دراين سفر بتوانيم چند روزي ايران را از نزديك ببينيم.
مگر چه ذهنيتي از ايران داشتيد؟
تمام اطلاعات و شناخت من در مورد ايران از ايرانيان خارج از كشور بود؛ اينكه حقوق بشر در ايران رعايت نميشود و بهخصوص زنان ايراني در شرايط خوبي نيستند. مانند آنچه رسانههاي غربي در مورد ايران اطلاعات ميدهند براي همين خيلي ميخواستم بدانم وضعيت ايران واقعاً چگونه است و چه شرايطي در آن حاكميت دارد.
با توجه به موج اسلامهراسي توسط رسانههاي غربي، ايران را چطور ديديد؟
حالا من از نزديك با فضاي ايران و حقايق آن آشنا شدم در اين مدت فهميدم كه بسيار خونگرم، مهربان و مهماننوازند. كشور ايران برخلاف اخباري كه داده ميشود پيشرفته و متمدن است خيلي تحت تأثير قرار گرفتم؛ بهخاطر همين ميخواهم بعد از برگشت به خانهام، ديگران را نسبت به آنچه ديدم آگاه كنم و از ايران برايشان بگويم. اين افتخار را دارم كه مدتي كوتاه در ايران باشم. مدتها آرزو داشتم به ايران بيايم ولي هيچ وقت فرصتي پيش نميآمد خوشحالم به ايران آمدم.
شما به عنوان برنده صلح به كشورهاي ديگر هم مسافرت كردهايد؟
بله من در طول اين سالها سفرهاي متعددي به كشورهاي مختلف دنيا بهخصوص خاورميانه داشتهام و به فلسطين، افغانستان و عراق هم رفتهام. من به قضيه فلسطين علاقه دارم از اتفاقات غمانگيزي كه براي مردم فلسطين ميافتد خيلي متأثر و ناراحت هستم.
كمي درباره جايزه صلح نوبلي كه دريافت كرديد برايمان بگوييد.
در سال 1976 شمال ايرلند شاهد درگيريها و جنگهاي سختي ميان ارتش انگليس و ايرلند شمالي بود خيليها در اين جنگ بيمورد كشته و مجروح و آواره شدند، حتي سه خواهر من بههمراه فرزندانشان كشته شدند كه خيلي من را آزرد و ناراحت كرد. جنگ بچههاي زيادي را يتيم و بيخانمان كرده بود و لطمات زيادي بهبار آورده بود تا اينكه نتوانستم ساكت بمانم و نسبت به اين همه خشونت و قرباني اعتراضاتي داشتم بههمراه دوستاني جلسات داشتيم و تظاهرات ميكرديم كه به اين وضع بياساس پايان دهند كمكم هزاران هزار تن به خيابانها ميريختند كه 90درصد آنها زنان بودند بعد از آن به دليل فعاليتهايي كه در مورد صلح داشتم اين جايزه را دريافت نمودم.
اصولاً از جايزه صلح نوبل بيشتر برداشت سياسي ميشود؛ چنانكه عدهاي از افراد خونريز و ضدحقوق بشر هم اين جايزه را دريافت كردند شايد براي همين است كه تا حدود زيادي نسبت به اين جايزه نگاه مثبتي نيست شما چه نظري داريد؟
بله متأسفانه؛ اما ما فعاليتهاي اجتماعي و مردمي داشتيم و داريم براي همين اين جايزه را به من دادند و اهداف سياسي نداشت. جايزه صلح بايد به چنين فعاليتهايي داده شود يعني افرادي كه تلاش ميكنند تا براي بشريت صلح و امنيت و آرامش باشد و دوستي بين ملتهاي مختلف را ترويج ميكنند آن هم بدون غرضورزي سياسي. ما همواره در همين راستا فعاليت داريم.
شما در اين كاروان تنها كسي هستيد كه برنده جايزه صلح نوبل داريد، به نظرتان بهتر نبود ساير كساني كه اين جايزه را دريافت كردهاند در كاروان صلح حضور داشتند و همراهي ميكردند؟
البته عدهاي ازآنها به طور جداگانه خودشان كاروانهايي دارند و به صورت خودجوش به كشورهاي مختلف سفر ميكنند و اين تنها كاروان صلح نيست اما حضور افراد بستگي به خودشان دارد و اينكه كشورهاي ديگر چقدر از اين كاروان استقبال ميكنند تا يك وحدت و اتحاد بينالمللي صورت بگيرد.
به نظر شما اين حركتهاي بينالمللي چقدر روي افكار عمومي تأثيرگذار است؟
من فكر ميكنم صلح و امنيت و آرامش اولين حقي است كه تمام افراد دارند. يكي از اصول حقوق بشر همين مسئله است كه بايد تمام آدمها از آن بهره ببرند پس وقتي چنين كاروانهايي به حركت درميآيد نشان ميدهد كه صلح مقبول همه مردم و امري امكانپذير و عمومي است همه به آن اشتياق دارند بنابراين تأثير زيادي بر افكار عمومي ميگذارد.
غربيها ميگويند در ايران حقوق بشر نقض ميشود، شما به عنوان كسي كه خواهان حقوق بشر هستيد چه نظري داريد؟
قبل از اين خيلي شنيده بودم حالا كه خودم از نزديك به اينجا آمدهام حقيقت را به صورت ديگر ميبينم؛ اصلاً اين طور نيست و ايران كشور آزاد و پيشرفته است و به خصوص اديان مختلف در ايران زندگي خوبي و دوستانهاي با هم دارند.
به نظر شما چگونه ميتوان صلح و آرامش را در جهان گسترش داد؟
به ياد داشته باشيم كه صلح از قلب انسانها شروع ميشود پس اولين كاري كه انسانهاي عادي ميتوانند انجام دهند اين است كه از صميم قلب دعا كنند تا صلح و آرامش ميان خانوادهها و دوستان و كشورهاي مختلف دنيا برقرار باشد. ما بايد براي تحقق صلح در تمام جهان مثل سرزمين فلسطين تلاش كنيم و اجازه ندهيم تا خشونت و خونريزي زياد شود زيرا عواقب تلخي به دنبال خود دارد.
در طول اين سفرها خاطرهاي هم داريد كه برايتان جالب توجه بوده باشد؟
سال گذشته سفري به افغانستان داشتم. تعداد زيادي از زنان و مردان افغاني را ديدم كه با شرايط بسيار بدي زندگي ميكردند، شرايطي كه نتيجه جنگ درافغانستان است اما با اين وجود عدهاي متعهدانه به دنبال صلح و آرامش در كشورشان بودند تا بتوانند از خشونت و اعمال غيرانساني در افغانستان بكاهند. ازجمله اين فعاليتها، راهاندازي سايتي به نام «سفر به لبخند» بود كه قصد داشتند 5ميليون كاربر از سرتاسر دنيا بگيرند وقتي علت اين تعداد مشخص را پرسيدم گفتند درطول اين جنگ 5ميليون افغاني كشته شدند و ما ميخواهيم به صورت نمادين اين حركت را انجام بدهيم كه نشاندهنده تعداد تلفات جنگ در افغانستان است. من خيلي تحت تأثير قرار گرفتم. افغانيها حق دارند تا در صلح و آرامش باشند، آنها درشرايط خوبي به سر نميبرند.
شما به عنوان يك فعال صلحطلب براي درك بهتر صلح و آرامش در دنيا چه پيشنهادي داريد؟
براي اين مسئله منابع زيادي وجود دارد، كافي است اگر در گوگل سرچ داشته باشيد به خوبي منابع زيادي را پيدا ميكنيد ولي آنچه مهم است اينكه هركشوري بايد بر اساس عناصر فرهنگي و هويتي خود در اين عرصه فعاليت داشته باشد و براي همهجا، معرفي يك الگوي ثابت موفق نيست. بايد براي مردم هر كشور به زبان خودش و با توجه به ارزشها و سنتهايي كه قبول دارد وارد شد. اين مسئله هم نياز به آموزش و فرهنگسازي دارد.
آيا اين كار به عهده دولتهاست؟
نه به طور قطع دولتها و سياسيون نميتوانند اين قضيه را دنبال كنند كه چرا اين كارها را انجام ميدهند و آيا اين كارها درست است يا غلط؛ بنابراين گروههاي مردمي و غيردولتي بايد فعالانه اقدام كنند و فعال باشند. آنها بايد از سياسيون جواب بخواهند براي همين بايد اطلاعات و آگاهيهاي عمومي را بالا ببريم و تلاش كنيم تا اخلاق و انسانيت در جهان حاكم شود مطمئناً نبايد انتظار داشته باشيم كه سياسيون در اين مورد براي ما كاري بكنند.
در طول تاريخ صلحطلبان و آزاديخواهان زيادي داشتهايم مانند گاندي يا بابيساندز و سايرين، شما تحت تأثير كدام شخصيت هستيد؟
اول اينكه من نگاه كليتر وگستردهتري دارم و ديگر اينكه چون من مسيحيام متأثر ازحضرت عيسي مسيح هستم و برايم حركتهاي ايشان آموزنده است؛ ايشان شخصيتي بود كه براي صلح و دوستي بين مردم تلاش زيادي كرد، براي همين او را پيامبر صلح و دوستي ميدانند.
آيا امروز كليساها از اين منش حضرت مسيح پيروي ميكنند؟
به نظرم بايد به سالهاي آغازين دين مسيح برگرديم، زيرا مسيحيان و كليساها امروز چندان پيامهاي صلح حضرت عيسي را دنبال نميكنند، بايد پيامها وآموزههاي حضرت عيسي را دوباره آموزش داد و مسيحيان به ريشههاي اصلي و ابتدايي خود بازگردند تا دنيايي امن و بدون خشونت داشته باشيم.
از شما به خاطر وقتي كه به ما داديد سپاسگزاريم.
من هم ازشما ممنونم و اميدوارم كه رسانهها ما را دراين حركت ياري كنند تا بتوانيم صداي صلح و دوستي كاروان را به گوش جهانيان برسانيم.