دغدغه بی کیفیتی نان در اراک صحبت امروز و دیروز نیست. سه چهار سالی می شود که اهالی این شهر از نانوایی های شهرشان گله دارند و هر روز به امید بهتر شدن اوضاع در صف نان می ایستند و نهایتا با دلخوری و گله و البته از سر اجبار، نان بربری، لواش یا سنگک را در دست می گیرند و به خانه بر می گردند.
علاوه بر شهروندان، نانواها هم از این وضعیت ناراضی اند و از اینکه هر روز در جواب اعتراض و گله شهروندان ناچارند محدودیت ها و مشکلاتشان را برشمارند ناراحتند.
*******
دلایل بی کیفیتی چندساله!
مدتهاست که مسئله بی کیفیتی نان در اراک بر سر زبان هاست. کیفیتی که نانواها آن را به نامرغوب بودن آرد و گندم مرتبط می دانند و مشکل اصلی را در توزیع آرد نامرغوب توسط کارخانه های این شهر می دانند و معتقدند کارخانه های اراک آرد مرغوب را به صنف ماکارانی، شیرینی و بیسکویت می فروشند و نامرغوب ها از ان نانوایی ها می شود!
استان مرکزی از جمله معدود استانهایی است که آرد مورد نیاز برای پخت نان در خود استان و تنها توسط کارخانه های داخلی تولید می شود که این مسئله در کنار بیماری که در سالهای اخیر گریبانگیر مزارع گندم استان شده به پخت نان نامرغوب منجر شده است.
طبق گزارشات اتحادیه خبازان اراک در چند ماه گذشته، آرد نامرغوبی که در بین نانوایان توزیع شده برای آنان مشکلات پوستی ایجاد کرده، از طرفی از آنجا که میزان رطوبت آرد در کارخانه های اراک نیز از استاندارد لازم برخوردار نبوده، برای تهیه خمیر، مناسب نیست از این رو نان تولیدی از کیفیت پائینی برخوردار است .
چندی پیش رییس اتحادیه خبازان اراک با بیان اینکه 50 تا 60 واحد نانوایی به دلیل ضرر و زیانی که از جهت کیفیت بد آرد متحمل شدند در سه ماهه تابستان تعطیل شدهاند، گفت: گندم استان مرکزی بیمار و سن زده است و کیفیت لازم برای تولید آرد و پخت نان را ندارد ، علاوه بر آن استفاده از آرد تولید داخل استان به تنهایی برای پخت نان کفایت نمی کند.
مسلم روشنی آلودگیهای زیست محیطی استان مرکزی را از جمله دلایل عمده زمینهای کشاورزی بیمار عنوان کرد و گفت: زمینهای کشاورزی در این استان بیمار هستند و کشاورزان نیز خواهان کشت و برداشت کودهای شیمیایی و تقویت کنندهها گندم هستند در صورتی که زمین کشاورزی باید در یک دوره یک ساله یا دو ساله به خواب رود و بعد کشت شود، اما متاسفانه این کار انجام نمیشود.
علاوه بر آن به دلیل افزایش بی رویه قیمت سم، بسیاری از کشاورزان و گندم کاران قادر به سم پاشی مزارع خود نیستند و به استفاده از کودهای غیراستاندارد روی آورده اند که این مسئله خود یکی از دلایل شیوع بیماری در مزارع گندم است. در این میان نبود بذر مناسب جهت کاشت گندم در استان نیز مزید بر علت شده است.
ریشه بی کیفیتی در عملکرد نانواست!
البته مدیر غله و خدمات بازرگانی استان مرکزی در این خصوص نظر دیگری دارد. جواد حسنی معتقد است کارخانه های آرد استان، طبق استانداردهای قانونی آرد خود را تولید و در اختیار شرکتهای توزیع کننده قرار میدهند.
وی رعایت نشدن اصول فرآیند تهیه خمیر در نانوایی ها و استفاده از خمیر نامرغوب را دلیل بی کیفیتی نان دانسته و گفت: بصورت روزانه از نمونه آرد توزیعی در نانوائیها نمونه برداری می شود و تا به امروز مشکلی از نظر کیفیت آرد در اراک مشاهده نشده است و سازمان استاندارد و معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی اراک تخلفی را به ما گزارش ندادهاند.
مدیر غله و خدمات بازرگانی استان مرکزی در خصوص میزان رطوبت آرد تولید شده در کارخانه های استان می گوید: رطوبت آرد تولید شده در کارخانه های تولید آرد استان مطابق با استانداردهای لازم بوده و میزان آن 14/2درصد است.
وی در خصوص تهیه آرد توسط برخی نانوایان اراک از استانهای دیگر بخصوص استان قم می افزاید: نانوایان آزاد هستند آرد خود را از هرکجا که میخواهند تهیه کنند و خود تصمیم میگیرند آرد را از کارخانه های استان تهیه کنند یا از استان مرکزی و این به خود نانوائیها مربوط است.
بنا به گفته حسنی ادعاهای مطرح شده توسط اتحادیه نانوایان بایستی بر اساس مستندات باشد و اینکه بگوئیم این مسائل مطرح است دلیل بر وجود تخلف در کارخانه های آرد و یا بی کیفیتی آرد تولیدی نیست!
خارجی ها هم دردی دوا نکردند
در پی شیوع بیماری در مزارع گندم و کاهش کیفیت و کمیت گندم در اثر گسترش آفت سن و در نتیجه آن تولید آرد نامرغوب، در شهریور ماه سال جاری، گندم خارجی وارد شد تا علاوه بر مشکل کمبود آرد، بی کیفیتی این محصول هم برطرف شود. طبق گزارشات اداره غله و خدمات بازرگانی استان مرکزی، با ورود گندم خارجی و مخلوط این آرد با آرد گندم استان، 70 درصد مشکل نانوایی ها و البته شهروندان حل شد.
اما ظاهرا این اقدام هم نتوانست این معضل را به طور کامل رفع کند چرا که هنوز هم صدای اعتراض اهالی اراک بلند است! و مدتی است نگرانی از افزایش قیمت نان هم مزید بر علت شده است.
پس از ورود گندم خارجی به استان و افزایش هزینه های تولید نان، اتحادیه خبازان پیش بینی کرد که اگر قیمتها به این شکل باشد و با این روند ادامه یابد نانواییها در این شهر دوام نخواهند داشت و یکی پس از دیگری تعطیل میشوند، به همین دلیل پیشنهاد افزایش قیمت نان مطرح و نهایتا قول افزایش قیمت نان در مهرماه یا آبان ماه سال جاری داده شد.
خداحافظی نانواهای ماهر شهر
در حالی که شهروندان ازعدم تحقق وعده های مسئولان در افزایش کیفیت نان با هدفمندسازی یارانه ها و چند برابر شدن قیمت نان نسبت به گذشته گله مندند، صنف نانواها هم از ناتوانی در پرداخت هزینه های زندگی شان نالانند.
می توان گفت در حال حاضر درآمد روزانه کارگران نانوایی ها بین 15 تا 20 هزار تومان است .این مبلغ دستمزد در قبال فعالیت طاقت فرسایی که این قشر انجام می دهند و در کنار شرایط اقتصادی حاکم بر جامعه نمی تواند کفاف هزینه های زندگی
کارگران نانوایی و خانوادهایشان را دهد. همین مسئله سبب شده بسیاری از نانواهای ماهر و مجرب شهرتغییر شغل دهند و نانواهای بی تجربه جای آنها را بگیرند که این مسئله خود در عدم رضایت شهروندان از پخت نان بی تاثیر نیست.
اوایل ماه جاری رییس اتحادیه خبازان اراک با تشریح مسائل و مشکلات صنف خبازان، خواستار حمایت مسئولین شهر در حل مشکلات این صنف شد و گفت: خبازان سحرخیز شهر همواره شرمنده همشهریانی هستند که گاهی با بیکیفیتی نان مواجه میشوند و همچنین شرمنده کارگران زحمتکش این صنف هستند که با سختترین شرایط کاری کمترین حقوق و مزایا را دریافت میکنند.
مسلم روشنی با بیان اینکه این صنف امنیت شغلی ندارد و یک نانوا از صبح تا شب باید هزینههای مختلف را بابت پخت نان پرداخت کند، ضمن درخواست در خصوص تغییر نگرش درباره تعرفهها افزود: خبازی یک واحد تولیدی نیست، بلکه یک واحد خدماتی است، اما تعرفهها همانند کارخانههای بزرگ این شهر از سوی این سازمان ابلاغ میشود.
