نبود توجه ويژه به احيا و نوســـازي بافتهاي فرسوده سبب شده است تا روند نوسازي بافتهاي متراكم، ريزدانه و ناپايدار همچون معضل اعتياد نخنما شود و تبعات آن دامن شهر را بگيرد.
به واقع با توجه به شرايط ويژه شهر تهران و احتمال وقوع حوادث طبيعي و غيرمترقبه و همچنين خطرات ناشي از بافتهاي ناپايدار لازم است تا در احياي بافتهاي فرسوده شهري، اقدامات صورت گرفته از قالب جلسات و همايشها بيرون آمده و بيشتر جنبه اجرايي و كاركردي به خود بگيرد. البته نگاه علمي و تخصصي به احيا و نوسازي بافتهاي فرسوده شهري ميتواند زمينه تسريع در انجام اقدامات را براي احياي بافتها به دنبال داشته باشد به شرط آنكه توجيه اقتصادي احياي بافتهاي فرسوده براي ساكنان اين املاك در كنار تسهيلات ارائه شده مدنظر قرار گيرد. هرچند عرضه و تقاضاي مسكن به دليل نرخ تورم سبب شده است تا معاملات مسكن تا حدودي كاهش يابد اما به دليل سودآوري ساخت و ساز در حوزه مسكن ميتوان با اعمال سياست تشويقي همچون بحث تجميع علاوه بر نوسازي بافتهاي فرسوده بهرهبرداري بهينه از زمين و ديگر منابع در توليد و عرضه مسكن را دنبال كرد.
تأكيد بر اهميت تأمين زيرساختهاي لازم براي تحقق نوسازي پايدار
گام برداشتن در زمينه جلب مشاركتهاي ساكنان املاك ريزدانه و متراكم براي تجميع ميتواند علاوه بر احيا و نوسازي بافتهاي فرسوده محلهاي به توسعه فضاهاي شهري، افزايش سرانههاي زندگي شهري و ارائه هرچه بهتر خدمات به ساكنان محلات نوسازي شده كمك كند. اين علاوه بر مسائل حوزه شهرسازي ميتواند در زمينه كاهش آسيبهاي اجتماعي- فرهنگي نيز مؤثر واقع شود. در اين زمينه عليرضا جعفري، مديرعامل سازمان نوسازي شهر تهران تأكيد كرد: بهسازي محيطي، ارتقاي كيفيت ساخت و ساز، تحقق پروژههاي محرك توسعه و به كارگيري و ارتقاي ظرفيتهاي محلي موجود و ايجاد ظرفيتهاي جديد در نهادهاي محلي چهار حوزه فعاليتي براي دفاتر خدمات نوسازي است.
وي با اشاره به مشكلات پيچيده فرهنگي، اجتماعي و حقوقي فراروي پروژههاي تجميعي گفت: مازاد تعداد واحد و زيربناي توليدي در پروژههاي تجميعي در قياس با پروژههاي غيرتجميعي (بيش از 5/1 برابر)، مؤيد كارآمدي دفاتر خدمات نوسازي در بهرهبرداري بهينه از زمين و ساير منابع در توليد و عرضه مسكن جديد و استقبال از نوسازي مردمي است.
جعفري با بيان اينكه توجه به تحقق پروژههاي محرك توسعه سهم بسزايي در فعاليتهاي دفاتر بر عهده داشته است، يادآور شد: انجام اين فعاليتها در راستاي نوسازي با الگوي تجميع، گام مهمي در تبديل جريان نوسازي كالبدي به توسعه محلي به شمار ميرود. مديرعامل سازمان نوسازي شهر تهران تصريح كرد: رشد كمي ساخت و ساز در بافتهاي فرسوده شهري بدون ملاحظه آينده محتمل و در پيش روي اين بخشهاي شهر كه بالقوه از كمبود محسوس خدمات و زيرساختهاي شهري رنج ميبرند، مسيري جز زوال تدريجي حيات شهري در برنخواهد داشت. جعفري با بيان اينكه در فرآيند نوسازي كالبدي لازم است كمبودهاي خدماتي، ارزشافزايي ناشي از ارتقاي كيفيت محيطي و نيز تأمين زيرساختهاي لازم براي تحقق نوسازي پايدار مورد توجه قرار گيرند، تأكيد كرد: پروژههاي محرك توسعه شامل آن دسته از پروژهها و طرحهايي است كه تحقق آنها موجب افزايش سطح برخورداري ساكنان محله از خدمات مورد نياز و نيز ارزشافزايي اجتماعي و اقتصادي در مقياسهاي مختلف ميشود.
