به گزارش «جوان»، دور جديد مذاكرات ايران و 1+5 قرار است امروز و فردا در ژنو برگزار شود. يك روز پيش از اين مذاكرات، محمدجواد ظريف در حالي كه ميخواست از فرانسه راهي ژنو شود، از امكان رسيدن به يك چارچوب توافق هستهاي در ژنو سخن گفت. ظريف روز سهشنبه در مصاحبه با شبكه تلويزيوني فرانس ۲۴ در پاريس گفت: «توافق برسر برنامه هستهاي ايران ميتواند در نشست ژنو محقق شود اما عدم توافق در اين نشست به معناي يك فاجعه نيست. من بر اين باورم كه رسيدن به توافق در اين هفته امكانپذير باشد اما من فقط از طرف خودمان صحبت ميكنم. من نميتوانم در مورد طرف ديگر هم صحبت كنم.» وزير خارجه در ادامه خاطرنشان كرد كه در صورت عزم سياسي همه طرفها رسيدن به توافق امكانپذير است. وي اظهار داشت: «من بر اين باورم كه كارهاي بسيار زيادي براي انجام دادن وجود دارد. ما به برخي از پيشرفتها دست يافتهايم اما در ايران مقدار زيادي بياعتمادي در مورد نگرش، رفتار و رويكرد برخي از اعضاي 1+5 وجود دارد.»
اين صحبتهاي ظريف در حالي مطرح ميشود كه نتايج مذاكرات ايران و گروه 1+5 و ايران و آژانس انرژي اتمي تاكنون اعلام نشده است. اين مسئله نوعي احتياط را به پيشبيني ظريف سرايت ميدهد. البته وزير امور خارجه روسيه هم از وجود علائم اميدوار كنندهاي در روند حل و فصل مسائل پيرامون برنامه هستهاي ايران خبر داده و ابراز اميدواري كرد كه طرفين اراده سياسي لازم براي رسيدن به توافق و استفاده از فرصت بهوجود آمده را داشته باشند. سرگئي لاوروف يادآور شد: در شرايط كنوني علائم اميدواركنندهاي در روند حل و فصل مسئله هستهاي ايران پيدا شده است. ما اميدواريم كه همه شركت كنندگان در مذاكرات نمايندگان ايران و گروه «1+5» اراده سياسي لازم و آمادگي براي رسيدن به توافقي مورد قبول همه طرفين را داشته باشند تا برخي ملاحظات سياسي بار ديگر مانع از به بنبست رسيدن مذاكرات نشود و امكان بسيار خوب بهوجود آمده كنوني براي حل و فصل اختلافات در اين زمينه از بين نرود.
تعليق نه!
درباره جزئيات توافق پيشبيني شده هيچ كس چيزي نميداند. گفتوگوي تلفني خبرنگار جوان آنلاين با دو تن از كارشناسان خبره مسائل هستهاي كه به تيم مذاكرهكننده هم دسترسي دارند، بينتيجه ماند. هر دو كارشناس از اظهارنظر و صحبت درباره مذاكرات امروز طفره رفتند. گفته ميشود تعليق غنيسازي در توافق احتمالي جايي ندارد. يك منبع ديپلماتيك ديگر در گفت و گو با ايرنا گفته است كه جمهوري اسلامي ايران از 1+5 خواسته است كه براي پيشرفت مذاكرات، اصل غنيسازي اورانيوم در خاك ايران را قبول و به اين حق احترام بگذارد. طرف مقابل دريافته است كه چنانچه اين حق را نپذيرد و به آن احترام نگذارد، جمهوري اسلامي ايران نيز زير بار انجام هيچ اقدام اعتمادسازي نميرود. شايد نگاهها امروز بيشتر متوجه ژنو باشد چراكه تاكنون نتيجهاي از اين مذاكرات اعلام نشده و تنها به خوشبينيها بسنده شده است. بنابراين دو طرف منتظرند كه اگر نتيجه مثبتي اتفاق بيفتد، به پايتختها انتقال داده شود و افكار عمومي از اين نتيجه مطلع شوند. ظريف در كنار پيشبيني نتيجه مثبت براي مذاكرات امروز مذاكرات مثبت هفته گذشته با آژانس بينالمللي انرژي هستهاي و مذاكرات در سطح كارشناسي با شش قدرت را مورد ستايش قرار داد.
مذاكرات سخت است
در عين حال يك منبع نزديك به تيم مذاكرهكننده هستهاي، مذاكرات هفته جاري ميان ايران و 1+5 را به دليل وارد شدن طرفين در جزئيات، «بسيار سخت» توصيف كرد و گفت: انتظار ميرود طرف مقابل براي نشان دادن حسن نيت خود و پيشرفت در مذاكرات، در مورد لغو تحريمها سختگيري نكند و حق غنيسازي ايران را بپذيرد. اين منبع نزديك به هيئت مذاكرهكننده هستهاي ايران در گفت وگو با ايرنا افزود: مسير مذاكرات ايران و 1+5، مسير درستي است اما به دليل بياعتمادي طرفين به يكديگر و نيز ورود آنها به جزئيات، سخت پيش خواهد رفت. سخن از رفع تحريمها هم در حالي مطرح ميشود كه طي يك هفته اخير فشار لابيهاي صهيونيستي براي تشويق كنگره به اعمال تحريمهاي جديد صنعت نفت ايران افزايش يافته است و برخي مقامات امريكايي از جمله ماري هارف، سخنگوي وزارت خارجه، جي كارني سخنگوي كاخ سفيد و وندي شرمن، نماينده امريكا در گروه 1+5 طي يك هفته اخير بر عدم لغو تحريمهاي امريكا عليه ايران صحه گذاشتند و بر اين مسئله تأكيد كردند كه كاهش تحريمها مدنظر امريكا نيست. وزير خارجه امريكا هم كه براي ديدار با مقامات اسرائيلي به فلسطين اشغالي سفر كرده است، ديروز با «بنيامين نتانياهو» ديدار كرد و گفت، هدف ما اين است كه ايران برنامهاي صرفاً صلحآميز داشته باشد.
فرصت تكرار نشدني
در اين ميان رسانههاي غربي تلاش كردند تا قبل از برگزاري دور جديد مذاكرات، مقامات گروه 1+5 را تشويق به ادامه مسير ديپلماتيك كنند. روزنامه امريكايي لس آنجلس تايمز ديروز نوشت:در تاريخ معاصر لحظاتي كه فرصتي براي مذاكره بين ايران و امريكا فراهم باشد، بسيار نادر بوده و نبايد فرصت كنوني را از دست داد. اين روزنامه مينويسد: مقامات دو طرف ميگويند فاصله زيادي تا رسيدن به توافق وجود دارد اما در عين حال اين مذاكرات را فرصتي مغتنم قلمداد ميكنند. انجمن كنترل تسليحات امريكا نيز ديروز در سرمقاله نشريه خود تأكيد كرد، به منظور دادن انگيزه به ايران براي انجام اقدامات اعتمادساز، باراك اوباما رئيسجمهور امريكا بايد آمادگي لغو موقت برخي تحريمهاي خاص امريكا عليه ايران - شامل برخي محدوديتهاي مهم مالي و نفتي - را داشته باشد. فابيوس، وزير امور خارجه فرانسه هم ديروز در ديدار با ظريف به اين نكته اشاره كرد كه «گفتوگوهاي هستهاي با ايران نميتواند تا ابد ادامه داشته باشد. »
ژنو؛ پايگاه دائمي مذاكرات
يك عضو تيم مذاكرهكننده ايران با 1+5 با توجه به برگزاري دو دور مذاكره ميان ايران و 1+5 در ژنو گفت: در مذاكرات ميان وزير خارجه ايران و خانم اشتون در نيويورك توافق شد كه با توجه به علاقه دو طرف براي به نتيجه رساندن مذاكرات و نشان دادن جديت طرفها، موضوع «مكان» مذاكرات از بحثها حذف شود و از اين پس مذاكرات در مقرهاي سازمان ملل برگزار شود. وي گفت: با توجه به اينكه برگزاري مذاكرات در نيويورك و وين كه مقرهاي سازمان ملل در اين شهرها نيز قرار دارد، حساسيتها و محدوديتهايي به ويژه براي ايران در بر دارد، قرار شد تا ژنو (مقر سازمان ملل) محل مذاكرات ايران و 1+5 باشد، مگر آنكه دو طرف تصميم جديدي را اتخاذ كنند. تيم مذاكرهكننده هستهاي كشورمان به سرپرستي سيد عباس عراقچي، معاون وزير خارجه صبح روز چهارشنبه به منظور شركت در مذاكرات ايران و گروه 1+5 (آلمان، امريكا، روسيه، فرانسه، انگلستان و چين) وارد ژنو محل برگزاري اين دور از مذاكرات شد.
نهايي شدن مداليته قبل از 20 آبان
در كنار مذاكرات ايران و 1+5 مذاكرات ديگري هم بناست ادامه يابد. مذاكرات با آژانس هم به مذاكرات با 1+5 گره خورده است. با دعوت از يوكيا آمانو براي سفر به ايران در 20 آبان، كارشناسان اين مسئله را نشانه اين ميدانند كه ايران آماده نهايي كردن مداليته مورد توافق با آژانس قبل از اين تاريخ است. رئيس سازمان انرژي اتمي روز سه شنبه از دعوت يوكيا آمانو، مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي به ايران براي 20 آبان خبر داد. علي اكبر صالحي در اين باره گفته است: «بنده از آقاي آمانو براي سفر به تهران در 20 آبان دعوت كردهام و اميدواريم ايشان اين دعوت را بپذيرند اما هنوز پاسخ قطعي ندادند. ما در مذاكرات ايران و آژانس در وين كه 6 و 7 آبان برگزار شد روي كليات به توافق رسيديم و قرار شد توافق را مرحلهبندي كنيم. آنها و ما خواستههايي داريم كه بيشترين درخواستهاي آژانس مربوط به فعاليتهاي گذشته و حال ايران است. قرار شد در چارچوب توافق شده مسائل گذشته، حال و آينده را از يكديگر جدا كنيم».
