جان كري، وزير امور خارجه اوباما دوشنبه شب در يك نطق مطبوعاتي كه برخي منابع امريكايي آن را نطق جنگ توصيف كردند، گفت باراك اوباما به اين نتيجه رسيده كه دولت سوريه مسئول استفاده از سلاحهاي شيميايي در حمله شيميايي چهارشنبه قبل به سوريه است. ساعاتي بعد از اين اظهار نظر، كارلا دلپونته عضو كميسيون مستقل تحقيق سازمان ملل در سوريه اظهار نظري كاملاً متعارض بيان كرد و گفت: « شهادتهاي قربانيان حمله شيميايي سوريه نشان ميدهد كه اين حمله كار مخالفان بوده است كه از گاز اعصاب سارين استفاده كردهاند نه دولت سوريه.»
به گزارش «جوان» سخنراني دوشنبه شب وزير امور خارجه امريكا كه بسياري از مطبوعات و رسانههاي امريكا متن كامل آن را منتشر كردند، احتمال اقدام نظامي امريكا عليه سوريه را به رغم مخالفتهاي بينالمللي به اوج خود رسانده و حتي سيانان عصر ديروز به نقل از مقامهاي امريكايي گزارش كرد كه امريكا طي چند روز آينده به سوريه حمله خواهد كرد، ولي كاخ سفيد عصر ديروز اعلام كرد كه «هنوز تصميمي درباره اقدام نظامي نگرفته است.» كري در اين سخنراني كه در بخشهاي مختلف آن سعي شده احساسات افكار عمومي امريكا و جهان را نسبت به حمله شيميايي چهارشنبه قبل به غوطه دمشق تحريك كند، گفت كه تعداد قربانيان گزارش شده، علايم گزارش شده از كساني كه كشته يا مجروح شدهاند، روايتهاي دست اول سازمانهاي بشردوستانه فعال در صحنه مانند پزشكان بدون مرز و كميسيون حقوق بشر سوريه همگي نشان ميدهند و همه اين تصاوير به ما فرياد ميزنند كه سلاح شيميايي در سوريه استفاده شده است. وي در ادامه با استناد به اين دليل كه رژيم سوريه دارنده اين سلاحهاي شيميايي است، اينكه رژيم سوريه توانايي پرتاب چنين راكت هايي داشته و اينكه رژيم سوريه خواستار پاكسازي معارضان از نقاطي بوده كه راكت شليك شده، حكومت سوريه را مسئول حمله شيميايي روز چهارشنبه قبل سوريه دانست و گفت كه اوباما رئيس جمهور امريكا معتقد است كساني كه از سلاح شيميايي استفاده ميكنند، بايد جوابگو باشند.
كمتر از چند ساعت بعد از سخنان جان كري، عضو كميسيون مستقل تحقيق سازمان ملل در مورد سوريه نتيجهاي متفاوت از يافتههاي اين كميسيون ارائه و در اظهار نظري اعلام كرد كه مصاحبه با قربانيان قوياً نشان ميدهد كه اين شورشيان بودهاند كه از گاز سارين در حمله اخير استفاده كردهاند نه سوريه. در حالي كه تيم بازرسي سازمان ملل ديروز براي دومين مرتبه براي تحقيق در باره استفاده از سلاح شيميايي به محل حادثه رفت، كارلا دل پونته در گفت و گو با تلويزيون سوييس گفت كه ظن قوي و منطقي و البته نه مدرك غيرقابل مناقشه وجود دارد كه شورشيان (معارضان) سوري از گاز اعصاب استفاده كردهاند. بيبي سي هم از او نقل كرد كه اعضاي كميسيوني كه او عضو آن است هنوز شواهدي از اينكه نيروهاي دولت سوريه از سلاح شيمايي استفاده كردهاند، پيدا نكردهاند. سخنان دل پونته هر چند موضع رسمي تيم بازرسي سازمان ملل در سوريه نيست، ولي از سوي اين تيم رد يا تأييد هم نشده است، به خصوص كه اين تيم در مرحله كنوني قرار نيست در اين باره كه كدام يك از طرفهاي جنگ سوريه از سلاح شيميايي استفاده كرده است، اظهار نظر كند.
تشديد لفاظي جنگي امريكا
با وجود سخنان اين عضو تيم بازرسي سازمان ملل، از صبح ديروز شواهد و قرائن بيشتري درباره احتمال اقدام نظامي امريكا عليه سوريه منتشر شد، اقدامي كه منابع امريكايي تأكيد ميكنند محدود و نقطهاي خواهد بود. مقامهاي امريكايي در گفت و گوهاي غيررسمي كه ديروز رسانههاي امريكايي منتشر كردند، گفتند كه هدف حملات امريكا سرنگون كردن اسد نخواهدبود بلكه اين حملات محدود و در حد هدف قرار دادن برخي مراكز خاص نگهداري تسليحات شيميايي است. چاك هاگل وزير دفاع امريكا هم ديروز يك بار ديگر تهديد خود را تكرار و اعلام كرد كه نيروهاي امريكا آمادهاند كه در صورت دستور اوباما به سوريه حمله كنند. جان كري وزير خارجه امريكا دوشنبه شب گفت كه واشنگتن با متحدين خود در تماس است تا نحوه پاسخ به سوريه را بررسي كند. ديروز هم سخنگوي ديويد كامرون نخست وزير انگليس اعلام كرد كه درباره درخواست از پارلمان براي بررسي مداخله نظامي احتمالي در سوريه تصميم ميگيرد. همزمان، منابع نزديك به مخالفان سوري به شبكه اسكاي نيوز عربي گفتند ائتلاف مخالفان سوريه با نمايندگان 11 كشور به اصطلاح دوست سوريه در استانبول نشست محرمانه داشتهاند، نشستي كه هدف آن فراهم كردن نقشه راهي براي اداره سوريه پس از سقوط دولت سوريه است. مندز ماخوس، سفير ائتلاف ملي مخالفان سوريه هم ادعا كرد كه در سه يا چهار روز آتي رخدادهايي صورت ميگيرد كه منطقه و جهان از چند سال گذشته به خود نديدهاند. كانال ۱۰ تلويزيون رژيم صهيونيستي مدعي شد: باراك اوباما تا ۴۸ ساعت ديگر تصميم حمله به سوريه را اتخاذ ميكند. روزنامه يوناني «كاثيميريني» هم نوشت كه امريكا در سايه تهديد خود به حمله نظامي به سوريه، از مسئولان يوناني خواسته است تا از دو پايگاه نظامي در جنوب يونان و جزيره كرت استفاده كند. روزنامه عبري زبان معاريو هم نوشت كه تلآويو موشكهاي دفاع هوايي پاتريوت خود را به شمال اراضي اشغالي و در نزديكي مرزهاي سوريه منتقل و آنها را در مناطق حساس نصب كرده است. موازي با اين تحول، روزنامه فرامنطقهاي الحياه نيز نوشت كه هزاران تن از شهروندان اسرائيلي به دليل ترس از وقوع حمله نظامي غرب به سوريه و پس از آن حمله شيميايي به سرزمينهاي اشغالي، براي خريد ماسكهاي ضد گاز اقدام كردهاند.
پوتين به اسد اطمينان داد
با جدي شدن تهديد براي اقدام نظام در سوريه، ولاديمير پوتين رئيسجمهور روسيه در پيامي به بشار اسد همتاي سوري خود حمايت همهجانبه اين كشور از سوريه را اعلام كرد. خبرگزاري سوري «دام پرس» ديروز به نقل از منابع آگاه گزارش كرد نماينده ويژه رئيسجمهور روسيه با انتقال پيامي به رهبري سوريه اظهار داشته «روسيه اجازه سقوط هيچ گونه موشك و يا بمبي را در سرزمين سوريه در صورت تجاوز خارجي به اين كشور نخواهد داد و در يك صف واحد با سوريه ميايستد.»
وليد معلم وزير امور خارجه سوريه هم ديروز در يك موضعگيري رسمي تأكيد كرد روسيه دست از حمايت از سوريه بر نخواهد داشت. وزير خارجه سوريه همچنين در كنفرانس خبري بر دفاع از كشور در مقابل تجاوزات احتمالي امريكا تأكيد كرد و گفت: اگر حملهاي انجام شود با تمامي امكاناتي كه در اختيار داريم از كشورمان دفاع ميكنيم و جهان را شگفتزده ميكنيم. المعلم با رد ادعاي استفاده ارتش سوريه از سلاح شيميايي عليه مردم خود در غوطه تأكيد كرد: كساني كه چنين ادعايي دارند مدارك و اسناد خود را اعلام كنند. وزير امور خارجه سوريه گفت: همه ما صداي طبلهاي جنگ را در اطراف خود ميشنويم و به نظر من اگر بخواهند به سوريه حمله كنند، بهانه استفاده از سلاح شيميايي واهي و ناچيز است. اگر بخواهند اراده مردم را سست كنند من گمان نميكنم موفق باشند، زيرا مردم ميزان مقاومت خود را ثابت كردهاند.
همچنين پوتين در يك تماس تلفني با ديويد كامرون نخست وزير انگليس تأكيد كرد هنوز هيچ شواهدي مبني بر اينكه آيا از سلاح شيميايي در حملات اخير سوريه استفاده شده يا اينكه چه كسي مسئول اين رويداد است، به دست نيامده است.
نظر ايران و حزبالله
رهبران حزب الله لبنان نسبت به هرگونه دخالت نظامي غرب در سوريه هشدار داده و اعلام كردند، نتيجه آن آغاز جنگ منطقهاي است. عراقچي، سخنگوي وزارت خارجه ايران نيز ديروز در نشست هفتگي خود هشدار داد كه هرگونه اقدام نظامي در سوريه محدود به اين كشور نخواهد ماند.
