
اداره كشور با درآمدهاي مالياتي امري است كه در بودجه سال آتي مد نظر قرار گرفته است. اين در حالي است كه سيستم ماليات كشور آنقدر توانايي ندارد كه بتواند درآمدهاي زيادي كه سالانه در كشور رد و بدل ميشود را از كانال خود عبور دهد در اين بين برخي از كارشناسان عدم تحول اين بخش را در رهگذر اجراي طرح تحول اقتصادي دليل ضعف سيستم مالياتي كشور عنوان ميكنند.
در بسياري از كشورهاي هردرآمدي متناسب با قوانين موجود از كانال ماليات عبور ميكند. اين درحالي است كه در ايران كارمندان و كارگران پيش از آنكه فيش حقوقي خود را دريافت كنند ماليات از آنها كسر ميشود و در همين حين افرادي كه در بازارهاي غيرمولد سرمايهگذاري ميكنند طي چند معامله بدون اينكه مالياتي پرداخت كنند به اندازه حقوق سالانه يك كارمند درآمد كسب ميكنند.
۴۰درصد اقتصاد ماليات نميدهند رئيس شوراي رقابت در گفتوگو با ايسنا، با بيان اينكه طرح تحول نظام مالياتي نيز اگر چه نقاط مثبتي دارد اما تحول چنداني را در پي ندارد، گفت: بيش از ۴۰ درصد اقتصاد ماليات پرداخت نميكنند. دكتر جمشيد پژويان درباره تأثير طرح تحول مالياتي در تأمين بودجه عمومي كشور از طريق ماليات، اظهار كرد: طرحهاي بسياري را با هدف تحول مطرح كردهايم اما در عمل هيچگونه تحولي را در پي نداشتهاند، طرح تحول نظام مالياتي نيز اگر چه نقاط مثبتي دارد اما تحول چنداني را در پي ندارد. وي افزود: اين طرح همانطور كه انتظار داشتم توجهش به مشكلات و موانع اجرايي بوده و بيشتر به يك پايه مالياتي كه سهم آن در درآمد مالياتي يك درصد هم نيست توجه كرده و تحولي متناسب با آنچه دنيا انجام داده مد نظر نبوده است.
اين اقتصاددان با اشاره به اينكه بيش از ۴۰ درصد ماليات پرداخت نميكنند، تصريح كرد: به غير از فرار مالياتي بسياري از بخشها مانند بخش كشاورزي ماليات نميدهند و در مورد مشاغل نيز آن ميزاني كه بايد، ماليات پرداخت نميشود، در نتيجه به دليل اينكه نتوانستيم پايههاي مالياتي مانند مجموع درآمد يا مالياتهاي استاني را به اجرا بگذاريم، كارايي مالياتي كاهش يافته است و با اين روند همچنان مشكل ساختار مالياتي را خواهيم داشت.
در ماليات خانههاي خالي ماندهايم در ضعف سيستم مالياتي كشور همين بس كه اين بخش به همراه چند وزارتخانه نتوانسته است از خانههاي خالي ريالي ماليات كسب كند. اين در شرايطي است كه مدتهاست بحث ماليات بر خانههاي خالي مطرح است ولي هنوز عملياتي نشده است.
اخذ ماليات از خانههاي خالي تنها در دستور كار از سوي ديگر وزير راه و شهرسازي از وجود يك ميليون و ۶۶۶ هزار واحد خالي در كشور خبر داد و گفت: بايد از خانههاي خالي ماليات گرفته شود كه اين موضوع در حال پيگيري است.
وي افزود: بر اساس نتايج سرشاري عمومي نفوس و مسكن يك ميليون و ۶۶۶ هزار واحد خالي در كشور وجود دارد كه از اين تعداد ۳۷۲ هزار واحد در تهران بوده كه بايد از آنها ماليات گرفته شود.
وزير راه و شهرسازي خاطرنشان كرد: در اين راستا با كميسيون تخصصي مجلس شوراي اسلامي صحبت كرده و اميدواريم بتوانيم اين طرح را به صحن علني ببريم.
براساس اين گزارش ماليات بر خانههاي خالي كه براي قطع دست سوداگران بازار مسكن و جلوگيري از سفتهبازي در اين بازار براي سومين سال متوالي در تابستان امسال مطرح شد در مجلس مسكوت ماند.
تابستان ۸۹ وزارت مسكن و شهرسازي سابق شماره تلفنهايي را براي شناسايي خانههاي خالي سطح شهر توسط مردم اعلام كرد اما با وجود شناسايي تعدادي واحد خالي هيچگونه اقدامي براي عرضه اين واحدها به بازار صورت نگرفت. در سال ۹۰ نيز مجدداً چنين طرحي مطرح و پيشنهاد گرديد و نظرات كارشناسي وزارت مسكن و شهرسازي سابق براي دريافت ماليات مضاعف از خانههاي خالي به سازمان مالياتي ارائه شد و در آن زمان معاون وزير مسكن از شناسايي ۲۰۰ هزار واحد مسكوني از طريق اداره برق خبر داد و گفت: ۲۰۰ هزار واحد مسكوني در تهران مصرف برقشان صفر تا۵۰ كيلووات ساعت گزارش شده است كه به معني خالي و نيمه خالي بودن اين واحدهاي مسكوني است.
اما اين طرح در سال ۹۰ هم به جايي نرسيد و باز هم در سال جاري مطرح شده كه به گفته ارسلان فتحي پور، رئيس كميسيون اقتصادي مجلس شوراي اسلامي بررسي اين طرح در مجلس يكي از مهمترين و نخستين مصوبات مجلس نهم است كه بر اساس آن محتكران خانههاي خالي در صورت نپرداختن ماليات، ممنوعالخروج ميشوند.
فرايند اخذ ماليات از خانههاي خالي بيانگر اين مطلب است كه سيستم مالياتي كشور تنها بر پايه مالياتگيري سنتي درحال فعاليت است و هنوز نتوانسته با دنياي امروزي و كسب و كارهاي متنوع خود را وفق دهد و هر درآمدي را دركشور از كانال خود عبور دهد.