شايد بيشتر گزارشهايي كه درباره بيمار و بيمارستان در نشريات مختلف درج ميشود، به پزشكان و پرستاران زحمتكش بپردازند و به مناسبتهاي گوناگون مانند روز پزشك و روز پرستار، به تجليل از خدمات اين قشر شريف پرداخته و بار اصلي مبحث درمان را بر دوش ايشان بگذارند؛ در حالي كه به جرأت ميتوان گفت از نقش پررنگ يكي از فعالترين و سختترين مشاغل بيمارستاني در طول مدت درمان بيماران غفلت شده است. گروهي كه گاه نبود ايشان به سبب كثرت كار و كمبود نفرات، باعث به مشقت افتادن بيمار يا همراهان آنها در مراكز درماني ميشود. آنان كسي نيستند جز«كمك بهياران».
اگر گذر شما هم، از قضا به بيمارستاني افتاده باشد و چند روزي در آنجا بستري شده باشيد، به يقين با كمك بهياران بيشتر آشنا هستيد. كاركناني كه اكثراً جوان هستند و وظيفه آنها نيز در بيمارستان، شامل امور خدماتي مثل تعويض ملحفه و لباس بيماران يا نظافت بيماراني است كه قدرت حركتي كامل ندارند و بايد تخت و ملحفه و زير انداز آنها تعويض يا تميز شود.
«ف- عدالت» كه در يكي از بيمارستانهاي خصوصي تهران به عنوان كمك بهيار مشغول كار است، درباره سختي اين حرفه ميگويد:«شايد كار ما سختترين كار در بيمارستان باشد. كاري كه كسي جز خود ما رغبت به انجام آن را ندارد و حاضر نيست به بيماران اينگونه خدماتي بدهد؛ مثلاً كسي كه قدرت ارادي براي رفع حاجت خود ندارد و مرتب نياز به تميز شدن تختش دارد. ما بايد هرچند ساعت يكبار يا حتي گاهي هر ساعت ضمن عوض كردن ملحفهها و لباس و زيراندازهاي او، بدن اين بيمار را نيز با وسايلي مثل سرم شستوشو و پنبه و. . . تميز كنيم و هزاران صحنه مشمئز كننده را با چشم خود ببينيم كه بيشتر آدمها از ديدن چنين صحنههايي فراري هستند. » او در ادامه ميافزايد:« ما در طول شيفت كاري خود، با توجه به بخشي كه در آن مشغوليم يا تعداد بيماراني كه در آن روز در بيمارستان بستري هستند، دائماً سرپا هستيم و گاه وقت غذا خوردن را هم نداريم. ولي با تمام اين احوال اين كار را دوست داريم چون به نوعي منحصر به فرد است و كار هر كسي نيست و اجرش را جز خود خدا، كسي نميتواند بدهد. بيشتر اوقات بيماراني كه اينگونه مشكلات را دارند، شرم فراواني هم دارند كه باعث ميشود از ما به خاطر كارمان خجالت بكشند، در اين موقع وظيفه انساني ماست كه با دلداري دادن به مريض و نرم صحبت كردن، او را آرام كنيم تا زجر روحي كمتري بكشد. »
او كه كمك بهيار بخش جراحي ستون فقرات است، در پاسخ به اين سؤال كه چقدر از كارش راضي است، ميگويد:«درست است كه در ابتدا به خاطر احتياج وارد اين كار شدم، ولي امروز به كارم عشق ميورزم و وقتي خانواده يك بيمار از خدمت ما تشكر ميكنند، خدا شاهد است كه خستگي يك روز پركار از تنم خارج ميشود. » «م – فلاح» جواني ۲۴ ساله كه همكار اين كمك بهيار است، در تكميل گفتههاي دوست خود ميگويد:«البته بعضي افراد هم هستند كه به خاطر دقيقهاي دير آمدن ما كه آن هم به خاطر خدمت به بيمار ديگري بوده است، حسابي از خجالت ما در ميآيند و گاه توهين هم ميكنند و گمان ميكنند كه ما آدمهاي كم ارزشي هستيم كه به اين كار ميپردازيم، در حالي كه هر كدام از بچههاي كمك بهيار براي خود احترام و آبرويي دارد و در عين حال در كار بهياري بعد از چندي تخصصي پيدا ميكند كه هر كسي نميتواند كار او را انجام دهد. »
يكي ديگر از وظايف كمك بهياران، انتقال بيماران به بخشهاي مختلف بيمارستان، مثل راديولوژي، اتاق عمل، سونوگرافي و فيزيوتراپي است و همين كار نيز سبب ميشود كه آنها دائماً از بخشي به بخش ديگر در تردد و حركت باشند و ويلچر يا برانكارد سنگين بيماران را نيز به حركت در آورند كه اين كار سبب خستگي مفرط و فشار عضلاني زيادي به آنها ميشود. «الهام الهياري» كه يك هفته است همراه پدر بيمار خود در بيمارستان به سر ميبرد ميگويد:«خدا اجرشان بدهد. پدر من چون وزن سنگيني دارد و ديسك كمر هم عمل كرده، نميتواند راحت به سرويس بهداشتي برود و من هم نميتوانم او را بلند كنم. اما هر بار كه به كمك بهيارهاي اينجا گفتم، به كمك ما شتافتند.» شرح وظايف پرسنل كمك بهيار در بيمارستانها و مراكز درماني بيشتر از آن چيزي است كه در اين گزارش آمد. اما در اين ميان برخي از مردم نيز معتقدند كه اين خدمات در بيمارستانهاي خصوصي به اين شكل انجام ميشود و در بيمارستانهاي دولتي كمتر ميتوان اين دلسوزي و مهر را مشاهده كرد. مسئلهاي كه خود بهياران در موردش معتقدند كه كثرت بيش از حد بيماران و مراجعان در بيمارستانهاي دولتي باعث آن ميشود.
