
عطش انسان در این روزها برای ساخت و ساز انگار فروکش نمی کند همین عامل موجب می شود تا از دور و نزدیک خبر فرو ریختن ساختمان ها و آسیبهای جانی و مالی در زمان گودبرداری را بشنویم.
داد و فریاد ها برای توجه به ایمنی و نصب سازه نگهبان در زمان گودبرداری سال هاست شنیده می شود اما کو گوش شنوا...!
با وجود هشدار های ایمنی گودبرداری های غیر اصولی، هنوز هم خسارت می زند و دود این بی احتیاطی ها به چشم همسایه ها می رود.
ساختمان های اصفهان در چند سال اخیر به روز تر و مدرن شده است و تنوع بخشي به نماهاي ساختمانها و خانهها با انواع و اقسام سنگهاي رنگين و تزييني به غير از ساخت و سازها، همه و همه از يك سو چهره شهر را تغيير داده و ظاهري زيبا را نمايان ساخته است، از سوي ديگر چنانچه به آن روي سكه هم نگاهي انداخته شود، شواهد امر گوياي چيز های ديگري خواهد بود.
در حالي كه بازار مسكن داغ شده و مالكان و پيمانكاران در پیچ و خم ساخت و ساز و يا بازسازي قرار گرفته اند، سازمان آتشنشاني اصفهان از آمار بالاي حوادث در اثر گودبرداريهاي غيراصولي خبر ميدهد.
طی پنج ماه نخست سال جاري ، ۷۲ مورد گودبرداري غيراصولي رخ داده كه ضمن ريزش ساختمانهاي مجاور منجر به مجروح شدن چند نفر و فوت ۲ نفر شده است.
یک وكيل پايه يك دادگستري در پیوند با این موضوع ضمن انتقاد از ساخت و سازهاي غيراصولي گفت: در اين دوران كه گاه گاهي بازار مسكن رونق ميگيرد در ساخت و سازها نظارت و كنترلي بر طول مدت اتمام كار يا ساعات كار آنها وجود ندارد و تقريباً اين مشكل در تمام كشور به ويژه شهرهاي بزرگ ديده ميشود، در حالي كه توجهي به حقوق شهروندي همسايگان و عابران نميشود.
مجتبي مزيناني با بیان این که تخريب طولاني مدت ساختمانهاي قديمي و عدم استفاده از ابزارهاي جديد، گودبرداري و تخليه نخالههاي ساختماني توسط ماشينآلات سنگين در شب و يا حتي تا نيمههاي شب، تخليه مصالح در جلوي ساختمانها و معابر، عدم تعويه كارگاه مناسب ساختماني درطرح در دست ساخت و عدم تعطيلي طرح در ايام تعطيل كه جزو تخلفات ساخت و ساز ميباشد؛ از مشکل های مطرح در امر ساخت و ساز است، خاطر نشان کرد: در این زمینه كنترل و نظارت كافي در ساخت و سازها وجود ندارد.
ساخت و ساز به چه قیمت ؟
این روز ها در کوچه پس کوچه های شهرمان شاهد بهسازی و باز سازی ساختمان ها از سوی مالکان آن هستیم .هر چند ساخت و ساز حق مالك و از ملزومات مالكيت است و مورد احترام نیز می باشد، اما به راستی آیا در این مسیر حق ادا می شود. به چه قیمت بعضی افراد حاضر به ساخت و ساز هستند در جایی که اساسی ترین مورد که همان گود برداری اصولی است را زیر پا گذاشته اند، به قيمت از دست دادن خانه و كاشانه مردم و آوارده نمودن آنها
جاي بسي پرسش است كه افراد خاطي در اين زمینه چگونه پاسخگوي دیگران هستند در حالي كه رعايت حقوق يكديگر در اسلام مورد تاكيد قرار است. مزيناني نيز با استناد به ماده قانون ۱۳۲ مبني بر آن كه «كسي نميتواند در ملك خود تصرفي كند كه مستلزم تضرر همسايه شود مگر تصرفي كه به قدر متعارف و براي رفع حاجت يا دفع ضرر باشد، يكي از ضروريات شهرنشيني را رعايت حقوق يكديگر دانست و بیان داشت: وضع قوانيني همچون قانون متملك آپارتمانها، قانون مالك و مستاجر و قوانيني از اين قبيل همه در جهت تسهيل و انسجام روابط اجتماعي است.
۹۰ درصد گودبرداري غيراصولي از جانب مالك يا پيمانكار است
اما آن چه که در این میان مهم است مجروح شدن و فوت چند نفر در اثر گودبرداري غيراصولي است و باید واقعأ جست و جو کرد چه کسانی مسئول این گونه حوادث هستند؟
مدير نظارت بر ضوابط شهرنشيني شهرداری اصفهان در پاسخ به اين سؤال ضمن اشاره به روند قانوني ساخت و ساز كه ابتدا بايد در زمان گودبرداري مالك به مهندسين ناظرسازمان نظام مهندسي اطلاع دهد و ناظر نيز پس از بررسي پلاكهاي مجاور در صورت نياز با برنامهريزي هاي انجام شده سازمان آتشنشاني جهت بررسي اصول گودبرداري، براي تهيه نقشه ونصب سازه نگهبان نظارت كند، گودبرداري غيراصولي را ۹۰ درصد از جانب مالك يا پيمانكار دانست و تصریح کرد: در ساخت و سازها گاهي مالكان و يا پيمانكارها بدون حضور و يا اطلاع ناظر اقدام به گودبرداري ميكنند و گاهي هم با وجود اخطار مهندس ناظر مالك و يا پيمانكار توجهي نميكنند.
مهندس وحيد مهدويان افزود: برخي اوقات كه البته به ندرت هم پيش آمده، مهندس ناظر با دستور غلط و يا تشخيص اشتباه منجر به چنين حوادث ناگواري ميشوند.
افراد خاطی جریمه می شوند
همچنين رييس كميسيون عمران شهرسازي و معماري شوراي اسلامي شهر اصفهان در این خصوص گفت: آمار گودبرداريهاي غيراصولي در این شهر کم است و که یکی از دلایل آن نامناسبي خاك برخي از مناطق اصفهان است.
مصطفي بهبهاني، با بیان این که باید اصول ايمني در زمان گودبرداري کامأرعایت شود تصریح کرد: دستورالعملها كاملاً واضح است و در صورت عدم اجراي آن ضمن متوقف شدن ادامه كار ساخت و ساز، افراد خاطي شناسايي و مشمول جريمه ميشوند.
شعار همیشگی ساخت و ساز رعایت شود :اول ایمنی بعد کار
در هر حال داد دل مردم بلند شده است و در طی سال شاهد این گونه حوادث هستیم این که بيتوجهي از سوی کدام یک از عوامل مالكان ،پيمانكار ان يا مهندسان ناظر است جای بررسی دارد و این موضوعي است كه سالهاست شنيده ميشود،اما آن چه که در این زمینه مهم است تاكيد مدير نظارت بر ضوابط شهرسازي است .طوري كه اين مقام مسوول از مالكان و پيمانكاران خواست تا قبل از شروع به ساخت و ساز، ضمن اطلاع به شهرداري و مهندسان ناظر تمام دستورالعملها و نكات ايمني را كاملاً رعايت كنند.
علاوه بر اين به اعتقاد وكيل پايه يك دادگستري نظارت دقيق بر ساخت و سازها توسط شهرداري و ايجاد نظام صنفي براي پيمانكاران كه شامل نظاممند نمودن پيمانكاران ساخت و اعطاء پروانه فعاليت به پيمانكاران جديد ميباشد، ميتواند جهت پيشگيري از حوادث ناشي از گودبرداري موثر واقع شود.
معاون آموزش پیشگیری و حفاظت از حریق سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی شهرداری اصفهان نیز در این زمینه گفت: گودبرداري محل سازهها بايد با توجه به رعايت کلیه نكات ايمني و حفظ ساختمانهاي موجود همجوار و رعايت مقررات و دستورالعملهاي مصوب صورت گيرد و تدابير لازم هنگام گودبرداريها و حين عمليات ساختماني در مورد حفاظت ساختمانهاي همجوار اتخاذ گردد.
علی رضا یاوری اظهار داشت: اکثر گودبرداری ها در طول شب انجام می شود و طبیعتاً در چنین ساعاتی ، تمامی ساکنین منازل مجاور ، در منزل حضور داشته و در خواب بسر می برند ، همچنین ضروری است نسبت به ايجاد ديوارهاي موقت و جدا كننده محل كارگاه در سوارهروها و پيادهروها اقدام و شرايط ايمنسازي محوطه براي عبور عابرين و وسائط نقليه كاملاً فراهم گشته ، کلیه اشیا زائد ازقبیل : تخته سنگ ،ضایعات ساختمانی ویا بقایای درخت که می توانند موجب بروزحوادث شوند،اززمین مورد نظر خارج گردند.
وی افزود: از آنجا که عملیات گودبرداری وخاکبرداری با عمق بیش از ۱۲۰ سانتیمتر معمولاً با احتمال خطر همراه است ،باید با استفاده ازروشهایی نظیراجرای سازه نگهبان بر اساس طراحی و اجرای مهندسی ،ایمنی وپایداری بناهای همجوار تأمین گردد و در صورتی که در مجاورت محل گردبرداری بافت فرسوده ای وجود دارد، یا خاک زیر آن دستی است یا سازه مناسبی ندارد ، یا هر مورد دیگری که می تواند ایمنی سکنه ساختمانهای همجوار را به خطر افکند، باید قبل از شروع گودبرداری ، مراتب به اطلاع آنان رسانده شود که در صورت امکان نسبت به تخلیه بنا اقدام و یا حداقل در صورت مشاهده هرگونه نشست ، ترک یا سرو صدا نسبت به تخلیه ساختمان اقدام نمایند. بدین لحاظ ، کارگرانی که در محل گودبرداری فعالیت می نمایند ، باید از آموزشهای لازم و کافی بمنظور واکنش سریع قبل یا حین بروز حادثه برخوردار باشند.