«استفاده صلحآميز از انرژي هستهاي » يك شعار نيست؛ هزاران كاربرد غير از ساخت بمب اتم براي اين تكنولوژي اثباتكننده آن است كه در همه جا ميتوان از اين انرژي بهره برد. يكي از مهمترين كاربردهاي صلح آميز انرژي هستهاي، دانش پزشكي هستهاي است كه امروز ايران ما در اين دانش حرفهاي زيادي براي گفتن دارد و بيشك تمام اين پيشرفتها را مديون تلاش دانشمندان متعهدي هستيم كه عاشقانه در راه ميهن فداكاري كردند وحتي خون خود را فداي ايران هستهاي نمودند.
پزشكي هستهاي و راديو داروها كه يكي از زير مجموعههاي اين دانش به شمار ميروند چند سالي است كه بر سر زبانها افتاده اما ممكن است هنوز هم بسياري از مردم ما با ماهيت چنين دانشي آشنايي نداشته باشند. دكتر برزو رشيدي، متخصص پزشكي هستهاي در گفتوگو با «جوان» پزشكي هستهاي را اينگونه معرفي ميكند، دانشي از پزشكي كه براي درمان و تشخيص بيماريها از مواد راديو اكتيو استفاده ميشود.
اين تشعشعات نجاتبخش شايد وقتي نام اتم و پرتوهايش به ميان ميآيد در ذهن بسياري از افراد قارچ اتمي ناشي از انفجار بمب اتم در هيروشيما و ناكازاكي نقش بندد. به گفته دكتر رشيدي اما خداوند در همين پرتوها خاصيتي قرار داده است كه در صورت به كارگيري مناسب، اين تشعشعات ميتواند شفابخش باشد.
وي در اينباره ميافزايد: تمام جهان هستي، آب، خاك، هوا، بدن انسان و ديگر چيزها همگي از عناصري مشابه تشكيل شدهاند. به طور مثال يد هم در بدن انسان وجود دارد هم در طبيعت، سديم و حتي نمكها هم همين طور.
اما نكته جالب توجه اين است كه برخي از اين عناصر با وزنهاي اتمي مختلف در طبيعت وجود دارند. به اين مفهوم كه درباره عنصري همچون يد، چندين ايزوتوپ يا همان يد با وزنهاي اتمي مختلف داريم كه برخي از اين ايزوتوپها از خودشان تشعشعاتي را ساطع ميكنند.
اين متخصص طب هستهاي درباره كاربردهاي يد در درمان و تشخيص ميگويد: يد يكي از عناصري است كه در غده تيروئيد بدن وجود دارد و اين غده با استفاده از اين عنصر هورمونهاي مفيد و مؤثري را براي بدن توليد ميكند؛ هورمونهايي كه اگر نباشند بدن انسان دچار بيماري خواهد شد. به گفته وي به كمك راديو ايزوتوپهاي يد ميتوان هم بيماريهاي غده تيروئيد را تشخيص داد و هم اين بيماريها را درمان كرد.
رشيدي از دو دسته پرتو آلفا و گاماي توليد شده توسط يد ۱۳۱ صحبت ميكند. به گفته وي پرتوهاي آلفا با رنج كوتاهتر با از بين بردن سلولهاي تيروئيد ميتوانند چيزي مشابه عمل جراحي انجام داده و پركاري تيروئيد را درمان كنند.
پرتوهاي گاما اما حالت تخريبي ندارند و براي خدمات تشخيصي به كار ميروند.
به گفته وي، پزشكي هستهاي در حال حاضر در گستره وسيعي كاربرد دارد و در درمان و به خصوص تشخيص انواع و اقسام بيماريها به كار گرفته ميشود.
پيشينه پزشكي هستهاي در ايران اما اگر تصور ميكنيد اين دانش نوپا در چند ساله اخير در كشورمان جا افتاده است سخت در اشتباهيد زيرا دكتر رشيدي پيشينه دانش هستهاي در كشور را سال ۱۳۴۰ عنوان ميكند كه با تحقيقات دكتر نظام مافي در ايران پا گرفت.
حدود سال ۶۳ اين دانش دوباره در دانشگاه تهران به طور جدي احيا شد و متخصصان اين رشته تربيت شدند.
غنيسازي ۲۰ درصد، پل دستيابي به راديوداروها دكتر رشيدي تأكيد ميكند: درحال حاضر اما طي دو دهه اخير ما در دانش هستهاي در وضعيت مطلوبي به سر ميبريم و در چند ماهه اخير با دستيابي به اورانيوم ۲۰ درصد در كشورمان موفقيتهاي بزرگي را در اين راستا به دست آوردهايم.
وي با اشاره به كاربرد گسترده تكنسيوم در پزشكي هستهاي تأكيد ميكند: براي توليد اين راديو دارو كه نيمه عمر كوتاه و تشعشعات كمتري دارد و براي بيمار ايمنتر است نياز به ميلههاي سوخت اورانيوم با غنيسازي ۲۰ درصد داريم كه خوشبختانه در داخل كشور به اين پيشرفت رسيدهايم.
