
شصت و نهمين دور از جشنواره سينمايي ونيز روز چهارشنبه گذشته (هشتم شهريور ماه) در جزيره ليدوي ونيز كار خود را با نمايش يك تريلر سياسي آغاز كرد و تا ۱۸ شهريور ماه (هشتم سپتامبر) به كار خود ادامه خواهد داد. «بنيادگراي ناراضي» ساخته «ميرا نائير» از هند عنوان فيلم سياسياي بود كه در بخش خارج از مسابقه و در افتتاحيه اين جشنواره به نمايش گذاشته شد.
داستان فيلم «بنيادگراي ناراضي» درباره مشكلات و انزوايي است كه پس از واقعه ۱۱ سپتامبر براي شرقيهايي روي ميدهد كه در امريكا زندگي ميكنند. «ريز احمد» بازيگر پاكستاني در اين فيلم با نام «چنگيز» به نقشآفريني پرداخته است. «چنگيز» جوان موفقي در والاستريت ميباشد كه توانسته جايگاه كاري خوبي براي خود در امريكا به وجود بياورد اما حادثه ۱۱ سپتامبر و تبعات آن آسايش و آرامش زندگي وي را دستخوش تلاطم ميكند تا آنجا كه او در پي رفتارهاي نادرست و تبعيضانه غربيها به دليل متهم دانستن مسلمانان در رخ دادن اين حادثه، روز به روز منزويتر ميشود. سرانجام «چنگيز» براي رهايي از مشكلات زندگي در امريكا، مجبور ميشود به موفقيت كاري خود پشت پا بزند و به كشورش پاكستان بازگردد. او پس از بازگشت به پاكستان در دانشگاهي مشغول به تدريس ميشود اما وي در مكان جديد نيز با مشكلات ديگري روبهرو ميشود و مأموران سيا براي پيدا كردن يك استاد دانشگاه امريكايي كه ربوده شده است به اين دانشگاه حمله ميكنند.
«ميرا نائير» در نشستي مطبوعاتي در توضيح موضوع فيلم خود گفته است: «همگي ميدانيم كه طي چند دهه گذشته، فاصله عميقي بين دو جهان غرب و شرق به وجود آمده و ديوار جداكنندهاي نيز ميان اين دو جهان شكل گرفته است.»
اين كارگردان ۵۵ ساله كه ساخت فيلمهاي «سلام بمبئي» و «ميسيسيپي ماسالا» را نيز در كارنامه كاري خود دارد، در ادامه گفتههايش افزود: «من ميخواهم تلاش خودم را براي ايجاد گفتوگو ميان اين دو جهان به كار بگيرم؛ گفتوگويي كه براساس دوري از هر گونه جهل و پيشداوري استوار باشد.»
وي همچنين با اشاره به تجربه زندگي شخصي خود پس از حادثه ۱۱ سپتامبر و الهام گرفتن از آن در ساخت فيلم «بنيادگراي ناراضي» گفت: «معتقد هستم به دنيا آمدهام تا راوي داستان انسانهايي باشم كه مانند خود من هستند. آدمهايي كه در جايي، ميان دنياهاي متفاوت زندگي ميكنند.»
«آلبرتو باربرا» مدير جشنواره امسال نيز در بيانيهاي اعلام كرده بود كه گزينش اين فيلم براي مراسم افتتاحيه به دليل تأكيد هر چه بيشتر بر نقش و حضور خلاقانه كارگردانان زن در فرهنگ جوامع بوده است.
وي همچنين در خصوص فيلم «بنيادگراي ناراضي» گفته بود، «ميرا نائير» به خوبي توانسته اقتباس درخور توجهي از داستاني با همين نام داشته باشد؛ داستاني كه انواع بنيادگرايي را دربرميگيرد. اين فيلمساز هندي توانسته با استفاده از حساسيت، دقت بالا و درك درست، يك موضوع مهم را برگزيده و با نگاهي اخلاقي به آن بپردازد.»
برگزاركنندگان دور جديد جشنواره ونيز امسال از تعداد فيلمهاي شركتكننده كاستهاند و به همين دليل بخشهاي مختلف اين جشنواره شاهد نمايش تنها ۵۲ فيلم خواهد بود كه از اين ميان ۲۱ فيلم ساخته فيلمسازان زن ميباشد.
«آلبرتو باربرا» مدير جشنواره ونيز كه پس از ۱۰ سال بار ديگر مديريت اين جشنواره را برعهده دارد، در توضيح كاهش تعداد فيلمهاي شركتكننده گفته است: «از آنجا كه گستردهتر كردن بخشهاي مختلف يك جشنواره ايده جالبي براي معرفي فيلمها نيست، امسال تنها ۵۲ فيلم در بخشهاي مختلف پذيرفته شده و از اين تعداد ۱۸ فيلم در بخش مسابقه براي نخستينبار روي پرده خواهند رفت.»
«ريز احمد»، «كيفر ساترلند»، «ليو شرايبر» و «مارنتين داناوان» از جمله نقشآفرينان اين فيلم ميباشند. فيلمنامه اين اثر نيز الهام گرفته از رمان پرفروشي به همين نام ميباشد كه توسط «محسن حميد» به رشته تحرير درآمده است. مراحل فيلمبرداري «بنيادگراي ناراضي» در دهلي، استانبول، نيويورك، آتلانتا و لاهور انجام گرفته و مؤسسه فيلم دوحه در قطر تهيهكنندگي اين فيلم را بر عهده داشته است. «ميرا نائير» در سال ۲۰۰۱ با فيلم «عروسي بادهاي موسمي» موفق به دريافت جايزه شير طلايي اين جشنواره شده بود و امسال او براي پنجمين بار در ونيز حضور پيدا كرده است.
شايان ذكر است كه جشنواره ونيز يكي از قديميترين جشنوارههاي سينمايي دنيا و يكي از بزرگترين جشنوارههاي سينمايي جهان به شمار ميرود كه در سال ۱۹۳۲ ميلادي براي نخستين بار آغاز به كار كرد. امسال نيز براي اولين بار در تاريخ اين جشنواره ۱۰ فيلم بلند سينمايي و ۱۳ فيلم كوتاه به صورت آنلاين و همزمان با اكران آنها در جشنواره در وبسايت جشنواره ونيز به نمايش درميآيند.