به گزارش «جوان»، طي روزهاي اخير اينطور بيان شده بود كه دولت به دليل كم كاري بنياد تمايلي به ادامه همكاري در ساخت آزادراه تهران - شمال با اين نهاد ندارد در حالي كه بنياديها معتقدند كارشان درست است و با توجه به مشكلات چنانچه وزارت راه انتقادي از بنياد دارد، اين موضوع بايد يا به صورت تفاهم يا با دادگاه حل شود و اگر تمايلي به ادامه فعاليت بنياد در اين آزاد راه نيست، بايد با مصالحه و به عنوان يك شريك نسبت به تسويه پرداخت حساب و كتاب اقدام كند كه مطمئناً فقط هزينههاي انجام شده نيست.
اينها برآيند نشست خبري آببر، نماينده خوشبرخورد بنياد و مدير عامل آزاد راه تهران – شمال بود.
به گزارش خبرنگار اعزامي «جوان» به آزاد راه تهران – شمال پس از ۱۱ ساعت حركت در مسير جاده جديد و توضيح كارهاي انجام شده بالاخره در ساعت ۸ شب در محل هتل پارسيان به پرسش و پاسخ با آببر، مدير عامل آزاد راه تهران شمال پرداختيم. بيشتر سؤالات حول اختلاف و انتقاد وزارت راه از بنياد درباره آزادراه گذشت. «آب بر» يك جمله و مثال را بيش از ۷ بار تكرار كردوگفت: فرض كنيددو شريك باهم يك خانه خريدهاند و مشكل دارند. آنها دو راه بيشتر ندارند يا تفاهم كنند يا به دادگاه مراجعه كنند.
وي همچنين درباره علت تأخير گفت: تأخير در اجراي پروژه ناشي از دو موضوع مهم است كه يكي عدم تخصيص بودجه و ديگري تخصيص كم بودجه در موعدمقرر است. آببر همچنين درباره علت افزايش قيمت تمام شده پروژه خاطر نشان كرد: معمولاً در ايران پروژههاي بزرگي از اين دست با قيمت پايين پيشنهاد ميگردد تا پس از جلب افكار عمومي و مسئولان بلند پايه و منطقهاي رقمهاي واقعي آن مانع از انصراف مسئولان نشود و علت ديگر هم تورم حاكم بر اقتصاد است. اين مسئول آزاد راه تهران - شمال درباره علل كم كاري و عدم ورود به منطقه ۳ ادامه داد: در تاريخ ۲۳ مهرماه ۹۰ بر اساس نامه وزارت راه فعاليت روي اين مناطق عملياتي متوقف شد، در حالي كه ما تاكنون در منطقه۲، ۸۶ ميليارد تومان براي فعاليتهاي تحقيقاتي و حفر تونل البرز هزينه كردهايم.
وي ادامه داد: براي تكميل اين طرح به ۱۱۰۰ ميليارد تومان و سه سال زمان نياز است. آببر همچنين درباره طرح منطقه ۳ گفت: هماكنون اين طرح تعطيل است و ما براي بررسيهاي اوليه و مراحل تحقيقاتي تاكنون ۲ميليارد و ۴۰۰ ميليون تومان هزينه كردهايم اما طبق بررسيها ۴۰۰ مالك معارض دارد و براي تكميل آن ۲۰۰۰ ميليارد تومان پول و حداقل چهار سال زمان ميخواهيم و هر كس ميگويد زودتر اين پروژهها به اتمام ميرسد، دروغ ميگويد. وي همچنين درباره منطقه ۴ از مرزنآباد تا چالوس گفت: هم اكنون اين پروژه ۶/۸۲ درصد پيشرفت فيزيكي داشته و تا امروز ۱۸۰ ميليارد تومان هزينه شده و حدود ۶۰ ميليارد تومان ديگر نيز هزينه خواهد داشت.
وي همچنين در پاسخ به اين سؤال كه چرا بنياد به رغم پول گرفتن اين قدر تعلل ميكند، گفت: ما بر اساس منابع ماليمان از سال ۸۲ تا تاريخ اول فروردين ماه ۱۳۹۰ از دولت بابت هزينهها و كارهاي انجام شده در اين پروژه طلبكار بوديم و دولت بايد بداند اين بزرگراه با بودجه ۳۰ ميليارد توماني در سال به اتمام نميرسد. وي در عين حال پاسخي به انتقادات وزير راه و اخبار رسانهها و اظهارات نماينده سابق مجلس نداد و ضمن تشكر از وزارت راه گفت: پروژه آزادراه براي سال ۹۱ با مشكل تأمين منابع روبهرو نيست و ما از مسئولان وزارت راه تشكر ميكنيم.
مهندس فضيله، قائم مقام شركت آزادراه تهران - شمال با لهجه شيرين اصفهاني در گفتوگوي اختصاصي با روزنامه جوان و حين بازديد از پروژه درباره مشكلات اين پروژه ملي و نحوه تخصيص بودجه ميگويد: ميزان پيشرفت هر پروژهاي به ميزان و نحوه تخصيص بودجه بستگي دارد، همچنين رفع مشكل معارضان حيطه جاده نيز كه نشانگرجديت و اراده دولت در اتمام سريع پروژه است، نقش بسزايي در تسريع بخشيدن و كوتاه كردن زمان پروژه دارد. وي با اشاره به اينكه حتي اگر از نگاه بنگاه اقتصادي هم به آن بنگريم اتمام پروژه و دريافت عوارض بهتر از خواب سرمايه، درگير كردن و استهلاك ماشين آلات و پرداخت هزينه به پيمانكاران طرح است، گفت: تملك اراضي براي آزادراه وظيفهاي حاكميتي و قابل تفويض به بخش خصوصي نيست و ما هنوز ۱۱۴ ملك به مساحت ۱۲۰ هزر متر مربع معرض داريم كه تعداد ۴۵ مالك در سولقان، ۲۸ معارض در سنگال، ۴۲ مالك در لانيز (۱۱۷ معرض منطقه ۱) و پنج معارض در منطقه ۴ هستيم و اميدواريم به زودي مشكل معارضان حل شود.
مشكل منطقه يك چيست؟
با توجه به آنچه در سفر خبرنگاران مطرح شد، منطقه يك با دو مشكل عمده مواجه است كه مشكل اول را معارضان و مشكل دوم را تأمين منابع ارزي تشكيل ميدهد. آببر در گفتوگو با روزنامه جوان ميگويد: منطقه يك نخستين قرارداد راه است كه به روش فاينانس بسته شده و بوروكراسي اداري و محدوديتهاي مبادلات ارزي بين كشورها مهمترين دليل كندي عملكرد چينيها به عنوان پيمانكار منطقه يك به شمار ميرود. مدير عامل شركت آزادراه تهران - شمال كه سعي ميكند درنقش يك مجري خوب هم دل وزارت راه را به دست آورد و هم بنياد مستضعفين را، از مسئولان هر دو طرف ذينفع اين آزادراه تعريف ميكند و در عين حال ميافزايد: بنياد مبلغ ۱۰۰ ميليون دلار را در بانك تجارت چين تأمين كرده اما دولت مجوز پرداخت را بر اساس ماده ۶۲ صادر نميكند.
جلال عابدين مدير پروژه منطقه يك نيز در اينباره معتقد است: چنانچه مشكل پرداختهاي ارزي حل شود و قرارداد تمديد شود{احتمالاً با رقم بيشتر} ميتوان اميدوار بود منطقه يك كه نقش بسزايي در كوتاه شدن مسير دارد تا پايان سال ۱۳۹۲ تكميل شود. در اين منطقه حدود ۷۰۰ نفر كار ميكنند كه ۶۰۰ نفر آن چيني و ۱۰۰ نفر ايراني هستند و شباهت به محله چينيها در تهران دارد.
«يان ما» مسئول چيني پروژه منطقه يك در گفت و گوي اختصاصي با روزنامه جوان درباره مشكلات تأخير پروژه ميگويد: مشكل اصلي مالكان اين منطقه هستند و دائم از ما ميخواهند تا تكليف زمينهايشان را روشن كنيم، در حالي كه ما مسئول نيستيم. اهالي از ما ناراحت هستند و از ما ميپرسند چرا انفجار ميكنيد و چرا اينقدر با ماشينآلات كار ميكنيد و سر و صدا ميكنيد.
وي در پاسخ به اينكه آيا در صورت رفع تمام مشكلات از جمله فاينانس و رفع مشكلات معارضان ميتوان با ۷۰۰ نفر اين پروژه را تا پايان سال ۹۲ تمام كرد، پاسخي نداد و حاضر نشد به سؤالات ديگر خبرنگار «جوان» پاسخ دهد و پاسخگويي را منوط به هماهنگي با شركت آزادراه و به بعد موكول كرد.
وي در پاسخ به اين سؤال كه چرا چينيهايي كه در سرعت اجراي پروژه سرآمد هستند اما در اين پروژه دست دست ميكنند، گفت: روش اجرايي ما با روش اجرايي ايرانيها فرق ميكند.
همچنين مرسلي مدير فني پروژه منطقه يك نيز درباره معارضان ميگويد: وجود معارض پديدهاي است كه برخي به آن به ديده درآمدزايي مينگرند و قبلاً در پروژههاي آزادراهي در منطقه عملياتي درخت ميكاشتند تا بتوانند زمينهاي خود را بفروشند و ما در منطقه يك ۱۳ هزار و ۵۰۰ متر معرض فقط در منطقه سولقان داريم. در ادامه مسير، خبرنگاران به تونل البرز رفتند كه ۸۵۰ متر از ۶ هزار و ۴۰۰ متر را در يك خط كنده بودند و در آن گاز سولفيدي بسيار زياد بود، اما به نظر ميرسد تنها كار انجام شده در منطقه ۲ همين باشد. مهندس افرنگ مدير پروژه اين منطقه نيز ميگويد: نبود اعتبار مهمترين مشكل اين منطقه است. فضيله قائم مقام شركت آزادراه تهران- شمال مدعي است براي اين فاز هيچ پولي تخصيص نيافته و آببر نيز معتقد است تاكنون براي اين منطقه ۸۶ ميليارد تومان هزينه كرده كه از جمله كارهاي مطالعاتي حفر تونل شش كيلومتري دسترسي در تونل البرز است.
رانش علت تأخير بود
در ادامه مسير از منطقه ۳ پرسيديم كه متوجه شديم هيچ اثري از منطقه ۳ نيست، چرا كه در هر نقطهاي فعاليتها را خبرنگاران نشان ميدادند. از مرزنآباد كه رد شديم، در ۲۰ كيلومتري چالوس مسير جداگانهاي را نشان خبرنگاران دادند كه مهمترين دليل تأخير را مهندس عابدي رانش زمين عنوان كرد و اين عامل را براي تأخير ۹ ماه منطقي دانست، هر چند در يك كنترل پروژه بايد عوامل ضربالاجل در نظر گرفته شود و البته در نقشه برداريها و زيرسازيها چنين مواردي را محاسبه كرد. با اين حال مهندس عابدي در اينباره معتقد بود: شركت پيمانكار مقصر نبوده و رانش ۶۰۰ هزار متر مكعب قابل پيشبيني نبوده است.
وي مدعي بود رانش زمين باعث شده بود تا معارضان زمين در اين منطقه بيشتر شوند، اما در عين حال اظهار اميدواري كرده بود طي روزهاي آينده پنج معارض باقيمانده نيز مشكلشان حل شود.
عابدي ميگويد: منطقه ۴ تا پايان شهريور ۱۳۹۱ به اتمام ميرسد اما همه ۲۴ خبرنگاري كه از اين منطقه بازديد كردند، به خبرنگار «جوان» گفتند بعيد است اين پروژه به هفته دولت برسد و حتي در موعد مقرر افتتاح نميشود اما تا پايان سال ممكن است كه مهندس عابدي در واكنش به اين سؤال گفت: شما تخصص لازم را در اينباره نداريد و اين پروژه تا پايان شهريور افتتاح ميشود.
