به گزارش «جوان» برای ما خیلی فرقی نمیکند اگر تمام دنیا هم جمع شوند و بگویند ایران در دل خود آلودهترین شهرهای جهان را دارد. هنوز در این شهرها عدهای نفس میکشند و عدهای متولد میشوند و خلاصه هنوز زندگی در این شهرها ادامه دارد و ما هم همین را میخواهیم دیگر، غیر از این است؟! زندگی در جریان است! معیار سنجش آلودگی هوای شهرها بر اساس استانداردهای سازمان بهداشت جهانی، وجود ذرات معلق كوچكتر از ۱۰ ميكرومتر در هوا بر مبنای اطلاعات آماری دولتهاست.
با در نظر گرفتن این معیار، اواخر سال ۲۰۱۱ میلادی، اهواز و سنندج به عنوان اولین و سومین شهر آلوده دنیا از سوی سازمان بهداشت جهانی شناخته شدند. اما این مسئله اصلاً باعث نشد که تصمیمات کلان زیست محیطی ما شیب رشد این آلودگی را کم یا متوقف کند و تقصیرها را انداختیم گردن ریزگردهای عربی و ماجرا به چند آمد و شد نسبتاً دیپلماتیک و امضای توافق همکاری بر سر مالش پاشی صحراهای عراق ختم به خیر شد و کلی هم برای این پیگیری مسئولانه برای خودمان دست زدیم! اما گویا هوای اهواز که اصلاً هوای جایگاه مدیریتی ما را نزد مردم ندارد، همچنان سر به سر مردم میگذارد و حتی گاهی داد برخیها را هم در میآورد! یکی از این بعضیها محمد قراقوزلو رئیس انجمن آسم و آلرژی ایران است که با استناد به آخرین گزارش سازمان بهداشت جهانی که اهواز را نخستین شهر آلوده جهان و سنندج را سومین شهر آلوده دنیا معرفی کرده، شهرهای تهران و کرج را هم اضافه کرده است. بالاخره از قدیم گفتهاند «شنیدن کی بود مانند دیدن؟!» وقتی یک ایرانی میتواند از عمق فاجعه صحبت کند، چرا منتظر گزارش وارداتی باشیم؟
بنابراین گزارش سیاهی هوای تهران، کرج و اهواز که نگرانی قراقوزلو را در پی داشته و به گفته وی سه شهر نخست آلوده جهان هستند، روی شهر سومقايت در جمهوري آذربايجان، شهرهای تيانيينگ و لينفن در چين، شهرهای واپي و سوکيندا در هندوستان، شهر لااوريا در پرو، شهرهای نوريلسک و دزرژينسک در روسيه، شهر چرنوبيل در اوکراين و کابوه در زامبيا را که در فهرست آلودهترینها میدرخشند، سفید کرده است.
خوشا اهواز و گرد بیمثالش!
به جز ذرات معلق موجود در هوا، کیفیت نامرغوب سوخت، استانداردهاي پايين خودروها و آلودگي ناشي از كارخانجات صنعتي و نیروگاههای تولید برق که از عوامل مشترک آلودگی هوا در شهرهای ایران است، ریزگردهای عربی که بادنشین از بادیههای عراق این شهر جنوبی کشور را مینوازند نیز به بیرقیب شدن اهواز در آلوده بودن کمک میکنند. هر چند غبارآلود بودن هوای این شهر از منظر کارشناسان دلایل دیگري همچون وجود ساخت و سازها و انباشتن خاک در نقاط مختلف شهر نیز دارد كه در زمان ناپایداری هوا باعث به وجود آمدن گرد وغبار میشود.
تکلیف تهران و کرج روشن است
اما دلایل آلودگی هوای تهران خود دلایلی دارد که روشن تر از همه افزایش بیرویه جمعیت این شهر و توسعه بدون ایجاد زیرساختهای شهری آن است.
عفونتها، استرس و اضطراب، خستگی از کار، ایجاد و تحریک آلرژی در آدمی جزو فهرست بیماری هایی هستند که قراقوزلو آنها را حاصل هوای آلوده شهرها میداند.
اگر به این لیست انواع سرطان، مشکلات اعصاب و روان و سقط جنین را هم اضافه کنیم، میتوان توجیه بهتری بر مرگ و مير سالانه بيش از ۲ ميليون نفر انسان در كره زمين ارائه کرد، به طوری که روزهایی در سال را شاهدیم که عرصه بر سالمندان، کودکان، بیماران تنفسی و زنان باردار تنگ میشود و از تردد در سطح شهر منع میشوند.
ما که خسته شدیم آنقدر گفتیم سرمايهگذاري دولتها در كاهش آلودگي هوا يك سرمايهگذاري زودبازده است كه تأثيرات آن به صورت كاهش مرگ و ميرها و بيماريهاي ناشي از آلودگي هوا و در نتيجه كاهش هزينههاي درمان و ديگر هزينهها، به سرعت در جوامع درگير با اين پديده قابل مشاهده خواهد بود؛ احتمالاً گوش بقیه هم از شنیدن این حرفها پر شده است.
