
علي طالبزاده | بازار افسار گسيخته ارز اين روزها جولانگاه خوبي براي دلالان و مردمي شده كه ميخواهند يك شبه ره صد ساله را بروند. از خودروساز گرفته تا صاحبخانه همه ميخواهند پولدار و پولدارتر شوند. ارز آنچنان شيفته و طرفدار پيدا كرده كه حتي برخي از فعالان اقتصادي كشور دلار را به ريال در معاملات خود ترجيح ميدهند؛ اين يعني يك خطر براي افت شديد ارزش پول ملي.
هر افزايشي در دلار نشان از كاهش قدرت ريال دارد كه ادامه اين روند بر آينده اقتصاد كلان كشور خطرناك خواهد بود. افت ارزش پول ملي اگر با شيب تند همراه باشد در بدبينانهترين شرايط اقتصاد، كشورهايي را در ذهن تداعي ميكند كه قيمت مواد غذايي و كالايياش ثانيهاي بالا ميرود، البته بايد توجه داشت كه افزايش نرخ ارز اگر تدريجي و در مدت زمان طولاني رخ دهد،مي تواند براي توليد كشور مناسب باشد، اما توليد اين روزها حال و روز خوبي ندارد.
به گزارش «جوان»، روز گذشته بازار ارز تا حدودي روي آرامش را به خود ديد و نمودار قيمتي بر روي تابلو هاي صرافي ها رو به پايين آمد. در عين حال ديروز رئيس كل بانك مركزي وارد گود شد و سكوت خود را شكست. محمود بهمني در سخنان خود با خبرگزاري فارس خبر از سه تدبير براي بازار ارز داد، اما اين تدابير را سربسته اعلام كرده كه اين هم خود نوعي افزودن ابهام بر بازار ارز است، به علاوه منافات دارد با خبر دو روز گذشته مهر که قرار است امروز معاون ارزی بانک مرکزی با کارشناسان اقتصادی برای ساماندهی بازار ارز هم اندیشی داشته باشند، یعنی معاون بهمنی برای خودش کارمی کند و بهمنی جدا راهگشایی می کند یا نظر کارشناسانی که امروز قرارا ست هم اندیشی کنند فرمایشی است؟! بگذریم.
بازی در زمین دشمن
رئیس کل با تأکید دوباره این نکته که تحریمهای اقتصادی برای کشور مشکلی ایجاد نمیکند و دشمن به تنشهای روانی دل بسته است،گفته است: استفاده از ابزارهای پولی جذاب، ایجاد ثبات در بازار و مدیریت عوامل روانی مهمترین برنامههای بانک مرکزی در ماههای پایانی سال برای بازار ارز و طلاست.
وي گفته است: نوساناتی که طی روزهای اخیر در بازار ارز مشاهده میشود، بیش از هر چیز منشأ روانی دارد و نمیتواند تداوم پیدا کند. اما این رئیس کل نگفته که اگر سونامی قیمت، منشأ روانی دارد چرا نرخ ارز مسافرتی طی ۲۴ ساعت ۱۵۰ تومان افزایش یافته و به ۱۳۶۰ تومان (با کارمزد) رسیده است، البته وی خیلی به بیراه نرفته زیرا گفته است: عوامل روانی در صورتی میتوانند بیش از آنچه طبیعی است، اثرگذار باشند که سایر عوامل مانند وجود نقدینگی به کمک آنها بیاید. از این رو بانک مرکزی در شرایط فعلی به دنبال هر دو جنبه تأثیرگذاری در بازار طلا و ارز است.
از این جملات بهمنی می توان چنین نتیجه گرفت که نقدینگی نقش مهمی در بروز چنین سونامیهای قیمتی دارد اما به دلایل سرگردانی این سرمایه ها اشارهاي نکرده در حالی که ازمدیران بانکی و مؤسسات مالی گرفته تا کارشناسان اقتصادی معتقدند تعیین نرخ سود و افزایش نقدینگی عاملان اصلی و برآیند سیاست های بانک مرکزی است.
بهمنی ادامه داده است: پیش از هر چیز به تمامی بازیگران و فعالان بازار توصیه میکنم به هیچ وجه مرعوب جهشهای مقطعی یا نوسانات لحظهای نشوند، چرا که این رفتار دقیقاً همان خواستهای است که دشمنان نظام جمهوری اسلامی از اعمال تحریمهای به ناحق و بیپایه دنبال میکند.
وی همچنین افزوده است: به طور قطع و با صراحت اعلام میکنم که تحریمها از لحاظ اقتصادی برای کشور مشکلی ایجاد نمیکند و دشمن با علم به این موضوع به ایجاد تنشهای روانی دل بسته است، از این رو اگر ما مرعوب آثار روانی شویم در واقع در زمین دشمن بازی کردهایم.
ثبات بازار، مهمتر از کاهش قیمت
بهمنی در ادامه افزوده است: بانک مرکزی به دنبال بازگرداندن ثبات و آرامش به بازار است و در این راستا بیش از آنکه در پی کاهش قیمتها باشد، ایجاد تعادل، ثبات و آرامش را در اولویت برنامههای خود قرار داده است چرا که معتقدیم فعالان اقتصادی برای برنامهریزی و کاهش ریسکهای خود بیش از هر چیز به ثبات نیازمندند.
رئیس کل بانک مرکزی در پایان در کنار این مسائل، پیگیری استفاده از ابزارهای پولی و مالی جذاب مانند انتشار اورق مشارکت با نرخ بالا را از جمله مواردی عنوان کرده است که به وسیله آنها بخشی از نقدینگی سرگردان در جامعه به بانکها باز گردد. وی اصلاح رویکرد نسبت به نرخ سود سپردههای بانکی را نیز در این راستا اعلام کرده وگفته که به دنبال انجام این کار است ودر دستور کار فوری قرار دارد.
گفتني است بالاترين رقم قيمت روز گذشته در بازار نسبت به به روز گذشته با ۲۰۰ تومان كاهش ۱۵۸۰ تومان بود كه اين رقم را متاثر از تزريق دلار در بازار فردوسي ميدانند. آيا روند كاهش قيمت ادامه خواهد داشت يا سياست بهمني يعني ثبات بازار در حول و حوش اين رقم دنبال خواهد شد؟
بررسي هاي انجام شده نشان ميدهد كه صنايع اصلي از جمله صنعت نفت و گاز با مشكلات بسياري در اين چند روز مواجه شده اند كه اگر محمودبهمني به قول خود عمل كند باز هم مشكلاتي در تاروپود اقتصاد به يادگار ميماند. رييس كل در شرايطي از ساماندهي بازار ارز ميگويد كه اقدامات انجام شده در طي هفتههاي اخير به هيچ عنوان مورد كارشناسان و صاحبنظارت اقتصادي كشور نبوده و برهمين اساس انتظار نميرود حركت لاكپشتي بانك مركزي در كوتاه مدت مثمرثمر باشد.