گزارش «جوان» از چرخه ناقص جمع‌آوري گداها و بي‌خانمان‌ها

متكديان مسئولان دستگاه‌هاي شهري را دور مي‌زنند

طرح ضربتي ساماندهي متكديان در حالي براي اولين بار به صورت سراسري به اجرا درآمده كه در اجراي آن 22 منطقه شهرداري دست به دست هم داده‌اند تا به صورت ضربتي با اين معضل اجتماعي برخورد كنند. اين طرح در فاز اول از هشتم تا هجدهم دي ماه در تمام شهر تهران به اجرا در آمده و تمام مناطق درگير اجراي آن شدند تا به وضعيت ظاهري شهر سر و ساماني بدهند با اين حال به نظر مي‌رسد اگر شهرداري به صورت كامل هم موفق به اجراي اين طرح شود بازهم اين معضل به دليل سستي و ضعف نظارت ساير متوليان همچنان در شهر خودنمايي خواهد كرد.وجود متكديان در هر شهري به عنوان معضل اجتماعي شناخته مي‌شود و مديران شهري سعي مي‌كنند تا اين معضل را برطرف كنند. قانون مجموعه‌اي از دستگاه‌هاي مختلف را در اين زمينه موظف به انجام يكسري وظايف كرده است، ولي شهرداري به عنوان تنها دستگاهي كه مسئولانه به وظايف خود عمل مي‌كند. اين طرح ضربتي، با همكاري 22 منطقه شهر تهران اجرا مي‌شود. دكتر رضا جاگيري، معاون خدمات اجتماعي سازمان رفاه و خدمات شهروندي شهرداري تهران، در گفت‌وگو با «جوان» اعلام كرد: بيش از 20 طرح ضربتي منطقه‌اي در تهران به اجرا درآمده، اما اجراي چنين طرح سراسري براي نخستين‌بار است كه صورت مي‌گيرد. جاگيري با اشاره به اينكه بخش اجراييات شهرداري‌هاي مناطق براي جمع‌آوري ضربتي آماده شده، با قضات هماهنگي‌هاي لازم به عمل آمده و كلانتري‌هاي مناطق مختلف، بسته به همكاري كه با شهرداري منطقه دارند در اين طرح درگير مي‌شوند. بيشترين بخش ضربتي بودن اين طرح در روزهاي پنج‌شنبه و جمعه هفته گذشته صورت گرفت؛ چراكه براساس تحقيقات به عمل آمده در اين روزها حضور متكديان در سطح شهر بيشتر شده و بنابراين لازم است تا حضور گشت‌ها در اين ايام پررنگ‌تر باشد. معاون خدمات اجتماعي سازمان رفاه و خدمات اجتماعي شهرداري تهران، يكي از مشكلات شهرداري در خصوص تكديگري را افراد خارجي يا اتباع بيگانه عنوان كرد و افزود: در چنين مواردي با پليس هماهنگ مي‌كنيم تا دواير نيروي انتظامي بلافاصله اين افراد را از شهرداري تهران تحويل بگيرند. جمع‌آوري متكديان در مناطق مختلفيكي از جديد‌‌‌ترين طرح‌هاي ضربتي درخصوص جمع‌آوري متكديان طرحي است كه در محدوده منطقه 14 شهرداري تهران به اجرا درآمده است. در جريان اين طرح، 160 نفر از افراد كارتن‌خواب، متكدي و معتاد از سطح معابر و خيابان‌هاي منطقه ساماندهي و جمع‌آوري شدند. در منطقه 8 نيز طرح مشابهي به اجرا درآمد كه در جريان آن، علاوه بر متكديان، دستفروشان، چرخي‌ها و وانتي‌ها نيز در شرق تهران جمع‌آوري شدند. در غرب شهر نيز طرح ساماندهي متكديان و بي‌خانمان‌ها در محدوده شهرداري منطقه 5 به اجرا درآمد كه منجر به معرفي 130 متكدي و كارتن‌خواب به مركز خدمات اجتماعي و حمايتي براي بهره‌مندي از برنامه‌هاي حمايتي شد. در راستاي جمع‌آوري متكديان در سطح شهر تهران كميته تشخيص و اعزام متكديان تهراني تشكيل شده است، بنا به گفته مسئولان، اين كميته با حضور نمايندگاني از كميته امداد امام خميني(ره)، سازمان بهزيستي و شهرداري تهران در مركز اسلامشهر مستقر شده و پس از تشخيص محل سكونت متكديان اقدامات اعزام كارتن‌خواب‌ها و متكديان را به شهر سكونت خود انجام مي‌دهد. مدت زمان نگهداري متكديان در مراكز نگهداري متفاوت است، چراكه وضعيت متكديان در مراكز نگهداري شهرداري با حكم قاضي مشخص مي‌شود و عمدتاً بهزيستي بايد بر اساس حكم قاضي ساماندهي اين افراد را برعهده بگيرد. فعاليت در مناطق همجوارطرح ضربتي جمع‌آوري متكديان در تهران در حالي انجام مي‌شود كه پيش از اين اجراي منطقه‌اي اين طرح چندان موفق به نظر نمي‌رسيد، چراكه با اجراي اين طرح در منطقه‌اي متكديان متوجه شده و در مناطق همجوار به فعاليت خود ادامه مي‌دادند در واقع آنان از مرز‌بندي بين مناطق براي ادامه كارهاي خود استفاده مي‌كردند، اما اميد مي‌رود كه با اجرايي شدن سراسري اين طرح نقاط امن براي متكديان از بين برود. شيوه‌هاي جديد متكديان براي اطلاع‌رسانيالبته وجود مناطق همجوار تنها دردسر مديران شهري در ساماندهي و جمع‌آوري متكديان در سطح شهر تهران نيست، چراكه بنا به گفته مديران شهري، با آغاز اجراي اين طرح متكديان با پيامك يكديگر را از حضور مأموران ساماندهي و جمع‌آوري شهرداري مطلع كرده و به همين دليل به يكباره شهر از گدا خالي مي‌شود. پيش از اين و در خردادماه معاون سابق خدمات اجتماعي سازمان رفاه و خدمات اجتماعي شهر تهران از وجود مافياي تكديگري در پايتخت خبر داده و گفته بود: تعداد زيادي از متكديان ساعت كار، محل و موقعيت از پيش تعيين شده براي تكدي‌گري دارند و در ساعت معيني توسط خودروهاي سواري جمع‌آوري مي‌شوند. سيدصادق اوالي تأكيد كرده بود: اقدامات سازمان خدمات اجتماعي شهر تهران براي جمع‌آوري متكديان با توجه به وجود مافياي تكديگري در تهران با چالش‌ها و خطراتي همراه بوده است، به نحوي كه در برخي از موارد به خودروهاي سازمان حمله شده و شيشه‌هاي آن را شكسته‌اند و در يك مورد هم با سرنگ به كارشناس آسيب اجتماعي حمله شده است. وي خاطرنشان كرده بود: زماني كه خودروهاي ويژه جمع‌آوري متكديان در معابر شهر تردد مي‌كنند، متكديان با استفاده از پيامك يكديگر را مطلع مي‌كنند و در يك چشم بر هم زدن خيابان عاري از متكدي مي‌شود. درآمد كلان متكدياناز سوي ديگر تكديگري در حالي همچنان به پديده‌اي زشت در پايتخت بدل شده است كه بنا به گفته برخي از كارشناسان، درآمد روزانه متكديان حرفه‌اي بيش از صد هزار تومان در روز است كه ماهانه به سه ميليون تومان مي‌رسد. علي كاظمي، كارشناس آسيب‌هاي اجتماعي از دلسوزي جامعه براي برخي متكديان اظهار تأسف كرد و گفت: اين موضوع، پديده شوم قاچاق كودكان را افزايش مي‌دهد و روز به روز مافياي تكديگري را فربه‌تر مي‌سازد. اين آسيب‌شناس اجتماعي، محروميت از نعمت تحصيل، گرايش به اعتياد، بزهكاري و... را جزو خطراتي دانست كه به رغم درآمدهاي بالا، در كمين متكديان است. متكديان باز هم به شهر بازمي‌گردندشهرداري در حالي طرح ضربتي جمع‌آوري متكديان از سطح شهر را به اجرا در آورده است كه بنا به گفته معاون فرهنگي و اجتماعي شهرداري تهران، ساماندهي متكديان با شهرداري تهران نيست و اين افراد بعد از جمع‌آوري دوباره به سطح شهر بازمي‌گردند. سيدمحمدهادي ايازي تأكيد كرد: شهرداري تهران نه مرجع قضائي است و نه پليس؛ فقط وظيفه جمع‌آوري متكديان را از سطح شهر دارد و ساماندهي اين افراد با شهرداري تهران نيست. سيكل ساماندهي متكديان ناقص است و بايد براي رفع اين مشكل تمام دستگاه‌هاي مسئول وارد عمل شوند. البته بنا به گفته ايازي، جلساتي ميان مديران شهري و دستگاه‌هاي ذي‌ربط با موضوع جمع‌آوري متكديان و كارتن‌خواب‌ها برگزار شده است، جلسه‌اي كه مي‌توان اميد داشت خروجي آن ساماندهي واقعي متكديان باشد و طرح فقط به جمع‌آوري اين افراد از سطح شهر محدود نشود. شهرداري آستين‌ها را براي ساماندهي اين معضل بالا زده است تا متكديان را از سطح شهر جمع كند، اگر شما هم گدايي در گوشه و كنار تهران ديديد، با تلفن 137 تماس بگيريد تا گشت‌هاي شهرداري نسبت به جمع‌آوري آنها اقدام كنند.