فاطمه فکری | امروزه هرجا که میروی و با هرکسی که صحبت میکنی از استرس و فشارهای زندگی میگوید که دیگر توانی برایش باقی نگذاشته است؛ مشکلاتی که خاص زندگی امروزی است و هیچ انسی با زندگی قدیمی نداشته و ندارد.
اختلالاتی که با صنعتی شدن زندگی، به سرعت گریبانگیر بشر شد، به طوری که امروز به عنوان یکی از مهمترین و حساسترین مشکلات جوامع بشری به شمار میرود؛ اختلالاتی که درصورت عدم بیتوجهی به آن میتواند عاملی برای بروز بسیاری از ناراحتیهای روحی روانی مهلک در فرد شود. از آنجایی که استرس همچون بیماریهای جسمی علائمی ندارد، ممکن است با سایر بیماریها اشتباه گرفته شود که این مسئله دو خطر به دنبال دارد؛ یکی اینکه ممکن است فرد دچار تشخیص اشتباه شده و به درمانهای غیرضروری روی آورد و دوم اینکه ریشه استرس و اضطراب در فرد درمان نشده و برای همیشه در وجودش باقی بماند.
دکتر مجید ظهرابی، جراح مغز و اعصاب درباره این دو اختلال به خبرنگار سلامت «جوان» میگوید: استرس در افراد مختلف با اشکال متفاوتی بروز میکند. به عنوان مثال کمر درد، آسم، ناراحتیهای پوستی، سردرد، ناراحتیهای معده و روده، تپش قلب و فشار خون بالا میتواند به دلیل استرس به وجود آید که تشخیص آن از مشکلات جسمی بسیار سخت است و ممکن است شخص فکر کند که مبتلا به بیماری خاصی شده است. استرس عامل بسیاری از دردها و ناراحتیهای جسمی است. استرس بیش از حد میتواند علاوه بر ناراحتیهای روحی، ناراحتیهای بدنی نیز به دنبال داشته باشد. در بسیاری از موارد ممکن است شخص متوجه استرس خود نباشد، با این وجود اثرات زیانبار استرس را به اشکال مختلف نشان میدهد.
سردرد، کمردرد و ناراحتی معده از علائم استرس است
دکتر ظهرابی میافزاید: استرس میتواند دلایل گوناگونی داشته باشد. در اکثر اوقات دلیل استرس ناشی از مشکلات در زندگی شغلی است. عواملی چون توقعات بالای شغلی و مشکل با همکاران یا رؤسا میتواند باعث استرس شود. در زندگی شخصی نیز مسائلی چون اختلاف با همسر به استرس دامن میزند. در بسیاری موارد ناراحتیهای جسمی عامل روحی دارد و ناشی از استرس است. رایجترین این ناراحتیها سردرد، کمردرد مزمن، ناراحتیهای پوستی، ناراحتی معده و روده، آسم، تپش سریع قلب و فشار خون بالاست.
حساسیتها را کم کنید
دکتر ظهرابی میگوید: اگر پس از مراجعه به دکتر مشخص شد که ناراحتی شخص دلیل جسمی ندارد، شخص باید ببیند چه عواملی در زندگیاش او را تحت فشار قرار میدهد و به فکر این باشد که شرایط زندگیاش را قابل تحملتر کند. ناراحتیهای بدنی از نظر روحی نیز به شخص فشار میآورند. مشکل دیگر اینجاست که شخص میتواند بیش از حد نسبت به ناراحتیهای جسمیاش حساس شود. این حساسیت خود منجر به بدتر شدن وضعیت روحی و جسمانی شخص میشود. در مواردی که ناراحتیهای بدنی علل جسمی ندارد، یکی از کارهایی که میتوان کرد این است که سعی کرد حساسیت شخص را نسبت به ناراحتیهای بدنیاش کم کرد. این امر میتواند تأثیر قابلتوجهی در بهبود وضعیت شخص داشته باشد.
استرس علت مراجعه یکسوم افراد
به پزشک است
این متخصص مغز و اعصاب ادامه میدهد: یکسوم بیمارانی که به دلیل درد یا ناراحتیهای جسمی به پزشک مراجعه میکنند، به دلیل مسائل روحی و استرس دچار مشکلات بدنی شدهاند.
این نوع بیماریها را بیماری روانتنی مینامند. استرس و اضطراب یک احساس ناراحتکننده، مبهم و احساس وحشت یا خطر است که منشأیی ناشناخته دارد. برای بعضی از افراد این حالت ممکن است ناگهانی روی دهد و برطرف شود، اما برای بعضی دیگر این حالت به صورت مزمن درمیآید. معمولاً افراد مضطرب دارای علائمی همچون احساس بروز یک اتفاق نامطلوب یا زیانبار در آیندهای نه چندان دور، خشک شدن دهان، مشکل در بلع، خشونت صدا، تند شدن تنفس و ضربان قلب، تپش قلب، حالت لرزش یا پرش عضلات، انقباض عضلات، سردرد، کمردرد، عرق کردن، تهوع، اسهال، کاهش وزن، خوابآلودگی، مشکل در تمرکز، منگی یا غش، تحریکپذیری، خستگی، کابوس و مشکل در حافظه هستند. افزایش ناگهانی میزان اضطراب ممکن است موجب بروز حمله هراس و فرار از موقعیت شود، وابستگی به داروها و نامنظمی ضربان قلب از دیگر علائم این بیماری است. تلاش برای پرهیز از اضطراب خود موجب اضطراب بیشتر میشود. مشکلات اجتماعی یا مالی، سابقه خانوادگی اضطراب، خستگی یا کار زیاد، وقوع مجدد موقعیتهایی که قبلاً استرسزا بودهاند یا طی آنها به فرد آسیب رسیده است، بیماری جسمانی، تکاملطلبی غیرمنطقی، ترک اعتیاد و. . . خطر بروز اضطراب را تسریع میکند.
