استقلال مالي زن، خوب يا بد؟

تحکيم بنيان خانواده با کار پاره وقت زنان

آزاده غلامي | حجت الاسلام و المسلمين سيدمرتضي محصل همداني، کارشناس ارشد فقه و مباني حقوق و مدرس و محقق حوزه و دانشگاه درباره شغل زنان در بيرون از منزل مي‌گويد: اسلام نسبت به شغل زنان در بيرون از خانه و کسب درآمد نظر خاصي که بتواند مانع از انجام اين کار شود، ندارد. بلکه از برخي آيات هم آزادي اشتغال زنان در بيرون از منزل استفاده مي‌شود. در سوره نساء مي‌خوانيم که «براي مردان و زنان از آنچه کسب کرده‌اند بهره‌اي است.» از اين آيه استفاده مي‌شود که زنان مي‌توانند در بيرون از منزل به اشتغال بپردازند و درآمدي که کسب مي‌کنند حلال است و به آنها تعلق دارد تا استقلال مالي داشته باشند و زندگي خود را بگذرانند.در سيره تاريخي اسلام هم به دختران شعيب اشاره شده است که در بيرون از منزل کار مي‌کردند.‌ از اين رو کار کردن زنان در بيرون از منزل اگر معارض با ديگر وظايف آنان نباشد، از نظر دين اسلام مشکلي ندارد. اسلام ممانعتي براي کار زنان در بيرون از خانه ندارداز سويي زن واجب النفقه است و بر مرد واجب است که نفقه زن و فرزندش را بدهد.‌ همچنين کار زن در داخل خانه نيز ارزشگذاري شده است. به همين دليل اگر اصرار و ضرورتي وجود دارد که زنان متأهل در بيرون از منزل کار کنند بايد به مشاغلي بپردازند که به صورت پاره وقت است.البته برخي مشاغل هم وجود دارند که مختص بانوان است و از اين رو نمي‌توان از حضور بانوان در چنين مشاغلي مانع شد.چندي است که دولت نيز طرحي ارائه کرده است که در آن اشتغال زنان در خانه مطرح مي‌شود به طوري که بتوانند برخي از وظايف کاري خود را در منزل انجام دهند. با اين روش مي‌توانند ضمن بودن در کنار فرزندان‌‌، وظايف خانه داري را نيز انجام دهند و به کسب درآمد هم بپردازند. بايد از مشاغلي که مخصوص بانوان است حمايت کرد و چنين مشاغلي را گسترش داد تا زنان بتوانند در کنار کسب درآمد، به وظايف خود در خانه نيز برسند. با توجه به اين که زندگي دو رکن دارد که زن و مرد ارکان آن هستند، اگر قرار باشد هر يک از انجام وظايف خود کوتاهي کنند، ضررها و آسيب‌هايي را متوجه زندگي و خانواده شان مي‌کنند که گاه اين آسيب‌ها کوچک هم نيست و در طولاني مدت نتيجه آن معلوم مي‌شود که آسيب‌هاي جدي به کانون خانواده وارد مي‌کند. زنان نبايد در کار بيرون و درون منزل دچار تعارض شونداگر زن در بيرون خانه به اشتغال بپردازد و از وظايف همسرداري و بچه‌داري غافل بماند و نتواند گرماي کانون خانواده را حفظ کند، براي کار کردنش در بيرون از خانه ممانعت‌هايي به وجود مي‌آيد.زيرا فرزندان با ناتواني والدين در به تعادل رساندن انجام وظايف محوله در بيرون و درون منزل آسيب مي‌بينند و از مهر و علاقه پدر و مادر نصيبي نمي‌برند. از اين رو در دام محبت افرادي ديگر گرفتار مي‌شوند و اين بزرگ‌ترين آسيبي است که به نهاد خانواده وارد مي‌شود. اگر قرار باشد مادري تمام وقتش را در بيرون از منزل سپري کند و تمام توان خود را به انجام فعاليت‌هاي بيرون اختصاص دهد، ديگر توان‌ شوهرداري و فرزندداري برايش باقي نمي‌ماند تا نصيب آنها کند. مادري که با خستگي ناشي از کار روزانه به منزل باز مي‌گردد نمي‌تواند به کودکي که از صبح تا غروب مادرش را نديده است محبت کند و عکس العمل مثبت نشان دهد. فرزند وقتي نياز به محبت دارد و واکنش مادرش را مي‌بيند چه از نظر روحي و چه از نظر اخلاقي دچار آسيب‌هاي جبران ناپذيري مي‌شود و در دام محبت ديگران که اغلب نظر سوء دارند گرفتار مي‌شود که زمينه انحراف او را ايجاد مي‌کند. يکي از اقداماتي که براي انجام کارهاي بيرون از منزل و استحکام خانواده به طور همزمان مي‌توان انجام داد، برنامه ريزي سازمان‌ها و شرکت‌ها براي انجام وظايف محوله به زنان به صورت پاره وقت است تا بخش اعظم زمان خود را به خانه داري و بودن در کنار فرزندان بگذراند و علاوه بر اين بتواند از درآمد نيز برخوردار باشد. يکي ديگر از معضلاتي که کار کردن زنان در بيرون از منزل به بار مي‌آورد، گاه تنبل شدن مردان در کار کردن يا کم کاري است. آنچه را که زن به دست مي‌آورد متعلق به اوست و اين موضوع در دين اسلام هم به صراحت بيان شده است. گاهي در اين باره زنان مورد ظلم و سوءاستفاده قرار مي‌گيرند و مردان مي‌خواهند در مالي که زنان به دست آورده‌اند دخل و تصرف کنند و متأسفانه اغلب زنان متوجه اين موضوع نيستند.به واسطه اجازه‌اي که مرد براي کارکردن در بيرون از خانه به زن مي‌دهد، ممکن است خود کار کمتري انجام دهد يا اصلاً کار نکند و حتي از درآمد زن براي گذران امور زندگي استفاده کند.گاه زن داوطلبانه اين کار را انجام مي‌دهد و اين موضوع ارزشمند است. ولي گاه مرد از زن توقع دارد که بخشي از بار مالي زندگي را بر دوش بکشد، در حالي که مال به دست آمده توسط زن، به او تعلق دارد و مي‌تواند آن را در زندگي خرج نکند و تصرف ديگري در آن داشته باشد.