
روز گذشته دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران با ارسال نامه به رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا از بازگشت 1+5 برای آغاز مذاکرات با ایران استقبال کرد.
به گزارش «جوان» سعید جلیلی در نامه خود به کاترین اشتون که به عنوان نماینده 1+5 عمل میکند، اعلام کرده است که ایران از تاریخ 10 نوامبر (19 آبان) حاضر است با اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل به اضافه آلمان بر سر میز مذاکره بنشینند؛ مذاکراتی که به گفته منابع آگاه ایرانی نامه 15 تیرماه جلیلی به اشتون محور آن خواهد بود و بدین ترتیب احتمالاً بحث هستهای در دستور کار آن قرار ندارد.
یک منبع آگاه به روزنامه جوان گفت که در نامه جلیلی به اشتون علاوه بر درخواست پاسخ به سه سؤال ایران از غرب به عنوان عاملی ضروری در ادامه گفتوگو، مشترکات دو بسته پیشنهادی جامع ایران به غرب (در سال 2008) و بسته پیشنهادی غرب به ایران (در سال 2009) مطرح شده است و این نامه در مواردی شامل موضوعاتی است که چند گام پیشتر از موضوعات بسته پیشنهادی جامع اولیه ایران به غرب است.
نامه 15 تیر سال جاری جلیلی نه تنها نکات مشترک دو بسته پیشنهادی را در بر میگیرد، بلکه شامل درخواست ایران جهت پاسخ به سه سؤال اساسی میشود؛ سؤالاتی که تهران را مطمئن میسازد منظور غرب از تداوم مذاکرات، ارتکاب «حرکتی ارتجاعی و غیر سازنده» نیست. این سه درخواست مبنی بر روشن شدن هدف گفت وگوها، بیان الزام غرب به منطق گفتوگو و دوری از منطق تهدید و فشار و اعلام موضع غرب درباره سلاح هستهای رژیم صهیونیستی میشد، این نامه نشان داد که ایران برخلاف ادعای غرب مبنی بر عدم تمایل ایران به آغاز مذاکرات، ایران به دنبال انجام مذاکرات در فضایی شفاف و با شرایط عادلانه است و تاخیر چند ماهه اشتون برای جواب دادن به این نامه نیز نشانه روشنی از این بود که اتفاقاً طرفی که منتظر مذاکرات نیست و از آن فرار میکرد، غرب است. نشانه دیگر عدم تمایل غرب به مذاکرات، عدم استقبال غرب از بیانیه سهجانبه تهران، ترکیه و برزیل بود که تبادل سوخت هستهای را با تضمین طرفهای بزریلی و ترکیهای برای غرب و ایران محقق میساخت. با این حال غرب در آن زمان امیدوار بود از طریق اعمال فشار و تحریم ایران را به توقف غنیسازی راضی سازد اما روند روشن ناکارآمدی تحریمها، غرب را به تکاپوی دوباره انداخت و این تکاپو آنقدر برای اشتون کم تجربه در امور خارجی هیجانزا بود که وی هفته گذشته بدون رعایت عرف دیپلماتیک برای تعیین تاریخ و مکان مذاکرات دقیق از 16 الی 18 نوامبر و جایی در نزدیکی وین برای آغاز مذاکرات خبر داد.
پذیرش عملی شروط ایران
یک منبع آگاه به «جوان» گفت: اگرچه اشتون هنوز به سه سؤال مذکور جواب نداده است اما همین که هفته گذشته چنین نامهای نوشته و از تصمیم به آغاز مذاکرات خبر داده است، از سوی ایران در مجموع به عنوان حرکتی مثبت ارزیابی میشود، مضاف بر آنکه آن نامه نشانهای است بر اینکه 1+5 عملاً قبول کرده است بر مبنای موضوعات نامه 15 تیر آقای جلیلی به مذاکره با ایران بپردازد و در واقع ایران از این امر استقبال میکند.
تأخیر، تقصیر 1+5 است
با توجه به اعلام آمادگی ایران برای آغاز مذاکرات از تاریخ 10 نوامبر باید توجه داشت که هرگونه تأخیر در از سرگیری مذاکرات اتفاقی است که مطلوب غرب خواهد بود.
با این حال خانم اشتون روز جمعه در نشست سران اتحادیه اروپا از نامه جلیلی به خود خبر داد و این بار در اظهار نظری محتاطانه اعلام کرد در حال تماس با ایران درباره تعیین زمان و مکان دقیق مذاکرات است.