امریکا قصد دارد با استفاده از خاک امارات متحده عربی مسیر دیگری را جایگزین تنگه هرمز کند تا برای عبور کشتیهای بینالمللی و همچنین انتقال نفت خلیج فارس به دریای عمان و آبهای آزاد به این تنگه استراتژیک نیازی نباشد. بندر فجیره که در شرق امارات متحده عربی قرار دارد برای این کار انتخاب شده و به دلیل موقعیت استراتژیک خود مورد توجه مقامات امریکایی قرار گرفته است. مقامات امریکایی روز چهارشنبه برای عملیاتی کردن پروژه حذف استراتژیک تنگه هرمز یک پایگاه نظامی دریایی در این منطقه افتتاح کردند که به گفته خبرگزاری فرانسه میتواند نقش مؤثری در انتقال نفت خلیج فارس به آبهای آزاد بازی کند.
پایگاه القناه در این باره نوشت که مقامات نظامی امارات تأکید کردند: اهمیت استراتژیک امیرنشین فجیره سبب ایجاد پایگاه نظامی دریایی در آن شده است، زیرا فجیره درنزدیکی تنگه هرمز قرار دارد که دارای اهمیت مهمی است.
در حال حاضر بیش از 60 درصد نفت جهان از تنگه هرمز عبور میکند که این مسئله موقعیت استراتژیک خاصی به ایران بخشیده است. جمهوری اسلامی ایران نیز در پاسخ به جنگ روانی امریکا درباره حمله احتمالی به ایران بارها اعلام کرده که در صورت چنین سناریویی، تنگه هرمز را خواهد بست. بستن تنگه هرمز باعث میشود که جهان با بحران شدید انرژی مواجه شود. ادامه یافتن فعالیتهای هستهای ایران و ناتوانی امریکا برای جلوگیری از این فعالیتها این گمانها را افزایش داده که به ایران حمله شود. اما هراس از بحران انژری سراسری در جهان، امریکاییها را به این فکر انداخته که به فکر جایگزینی برای تنگه هرمز باشد که البته فضا و موقعیت کوچک خلیج فارس به راحتی این امکان را نمیدهد. با این وجود امریکا به کمک خاک امارات تصمیم دارد تا از موقعیت استراتژیک تنگه هرمز بکاهد. گزارشهای منتشر شده نشان میدهد که فجیره به عنوان جایگزین انتخاب شده است.
موقعیت جغرافیایی و اقتصادی فجیره
بندر فجیره در بخش شرقی تنگه هرمز به فاصله چهل مایلی ( هر مایل ۱۵۰۰ متر ) از تردد مسیر اصلی کشیهایی خلیج فارس واقع شده است که سالانه حدود دو هزار پانصد کشتی باری و تجاری و نفتی از این مسیر عبور میکنند. فعالیت این بندر ارائه خدمات به کشتی ( بانکرینگ) است. این بندر سومین بندر بزرگ جهان در زمینه بانکرینگ است که توسط کشورهایی اورپایی سرمایه گذاری شده است.
گزینههای جایگزین تنگه هرمز
دو گزینه برای انتخاب این بندر به جای تنگه هرمز مطرح است. گزینه اول، انتقال انرژی از سواحل امارات به سواحل کشور عمان و از آنجا به بندر فجیره است. سناریوی دوم نیز حفر کانال 180 کیلومتری از سواحل بندر دوبی در غرب امارات به سمت بندر فجیره در شرق امارات است که عملاً امارات را به دو بخش کاملاً مجزا تبدیل میکند. یک منبع آگاه در این باره به روزنامه جوان گفت که اجرای گزینه اول غیرممکن است. زیرا عمق آبی این مسیر بسیار کمتر از آن است که محلی برای عبور و مرور کشتیهای نفتکش باشد. گزینه دوم یعنی حفر کانال از غرب تا شرق امارات نیز مشکل به همراه دارد که انتخاب و عملیاتی کردن آن را غیر عقلانی میکند. به گفته این منبع آگاه، حفر کانال 180 کیلومتری نه تنها بسیار هزینه بر است، بلکه به مدت زمانی در حدود دو یا سه سال نیازمند است. این در حالی است که بهانه ساخت این مسیر، اجرای سناریوی نظامی در شرایطی است که ایران تنگه هرمز را مسدود میکند. به گفته منابع سیاسی با توجه به اینکه حفر چنین کانالی نیازمند طرحی چندساله است، که طی این مدت فعالیتهای هستهای ایران به مرحله بازگشت ناپذیر خواهد رسید.
برخی منابع معتقدند که حتی اگر این پروژه به مراحل اجرا نیز برسد، تأثیر چندانی بر کنترل امنیتی ایران بر تنگه هرمز نخواهد داشت. یک ناظر سیاسی در این باره گفت: جمهوری اسلامی ایران همانگونه که در صورت حمله احتمالی میتواند تنگه هرمز را ببندد، به لحاظ نظامی مهم این امکان برایش وجود دارد که دیگر مسیرهای تردد و گذرگاههای خلیج فارس را مسدود کند. این منبع آگاه افزود: برتری موقعیت اقتصادی امارات متحده عربی به خاطر ثبات و امنیت این کشور است که در صورت مخدوش شدن آن در نتیجه جنگ منطقهای موقعیت خود را از دست خواهد داد.
