
فاطمه فکری - این روزها با گرمی هوا در گوشه و خیابان هر نقطه از شهر، چرخهای دوره گرد با گردوهای فال شده، آب زرشک، آلوچه و منقل کباب برای پخت بلال به چشم میخورد؛ خوردنیهای خوشمزهای که مختص فصل تابستان است و در فصول دیگر خبری از این خوراکیها نیست. تابستان فصل میوههای رنگارنگ و خوشمزه و انواع نوبرانهها مثل گردو و بلال است که فروش آنها در این فصل از قدیم الایام به صورت یک رسم و عادت بوده و در واقع یکی از تفریحات مردم در هوای گرم محسوب میشود.
این روزها در بیشتر پارکها و فضای سبز، بوی بلال کباب شده به مشام میرسد که همین بو باعث کشش ناخودآگاه مردم برای خوردن آن میشود. اغلب کودکان قبل از بازی مستقیم به سراغ این دورهگردها رفته و با اصرار و پافشاری مادران را مجبور به خریداری بلال میکنند. بلال گیاه بومی آمریکای مرکزی و مکزیک است که از آن جا به نقاط دیگر دنیا راه یافته است . این ماده غذایی سرشار از ویتامین و آهن و فسفر است که خاصیت ضد سرطانی دارد و برای سلامتی بسیار مفید است.
اما متاسفانه همین ماده مغذی و مفید درصورتی که بلال فروشان دوره گرد در هنگام درست کردن محلول آب نمک، بهداشت را رعایت نکنند میتواند برای انسان دردسرساز شود زیرا طبق عادات غذایی، ما ایرانیان بلال را با آب نمک میل میکنیم که متاسفانه آب نمک درست شده دوره گردها به علت عدم رعایت نکات بهداشتی، آلوده است.
از یک طرف کثیف بودن ظرفهای آب نمک و از طرف دیگر دستهای آلوده فروشندگان مشکلات زیادی برای خریداران ایجاد میکند.
فروشندگان دوره گرد با همان دستهای آلوده، بلالها را داخل آب کرده و آن را به مشتری میدهند که از همین طریق انوع و اقسام میکربها و ویروسها به محلول نمک انتقال یافته و بلال را هم آلوده میکند.
مواد غذایی دوره گردها بهداشتی نیست
دکتر مسعود مردانی متخصص بیماریهای عفونی و گرمسیری در این باره به خبرنگار «جوان» میگوید: خرید مواد غذایی از کابینهای فروشندگان دوره گرد اصلاً به صلاح نیست، مثل بستنی، زغال اخته، لواشک، آلبالو خشکه، گردو و... به این دلیل که این مواد همگی آلودگی داشته و اگر هم خودشان آلودگی نداشته باشند در محیطی غیر بهداشتی نگهداری میشوند که میتواند باعث اضافه شدن آلودگی میکربی به این گونه مواد غذایی شود.
بلالهایی که دوره گردها میفروشند آلوده است
دکتر مردانی میافزاید: همه بلال فروشان یک سطل آب نمک دارند که تمام بلالها را داخل آن میاندازند. فروشندگان بلال دستشان را داخل آب میکنند که همان دست آلوده کافی است تا انواع میکربها و بیماریها به بلال منتقل شود و خریدار در اثر خوردن آن راهی بیمارستان شود. کافی است که یک دست آلوده وارد سطل آب نمک درست شده برای بلال شود تا تمام ویروسهای موجود دردست از جمله ویروسهای دستگاه فوقانی تنفس، آنفلوآنزا، باکتریهای مولد اسهالهای حاد عفونی، بیماریهای انگلی، حصبه، شبه حصبه و وبا به آب منتقل شده و افراد مصرف کننده را نیز بیمار کند. حتی گردوهایی که داخل آب نمک به عنوان فال فروخته میشوند نیز همینطور است.
علاوه بر این اگر آبهای استفاده شده برای درست کردن آب نمک غیر لوله کشی شهر باشد میتواند تمام عفونتهای میکربی، اسهال خونی و انگل را هم ایجاد کند. به همین دلیل به هیچ عنوان خرید بلال از دوره گردها در محیطهای بیرون و پارکها توصیه نمیشود. تمام مواد غذایی باید در سطلهای تمیز و در درجه حرارت مناسب نگهداری شوند و حتماً شهروندان از خرید مواد فلهای به خاطر دارا بودن آلودگیهای محیطی زیاد پرهیز کنند. وقتی که ترشی بستهبندی وجود دارد چرا مردم باید ترشی باز و فلهای خریداری کنند؟
در خانه بلال درست کنید
این متخصص بیماریهای عفونی و گرمسیری ادامه میدهد: بهترین راه مصرف بلال این است که افراد محلول آب نمک را در خانه درست کرده و با خودشان به همراه داشته باشند یا این که فروشنده بلال باید برای هر مشتری یک ظرف آب نمک درست کرده و بلال را نمکاندود کند و سپس آن آب نمک را دور بریزد و برای مشتری دیگر آب نمک جدید درست کند اما بهترین توصیه به هموطنان این است که اگر هوس بلال کردهاند، آن را در خانه خود درست کنند.