رئیسجمهور امریکا روز پنجشنبه ساعت 6:40 عصر به وقت واشنگتن مصوبه تحریم گسترده علیه ایران را که هفته پیش به تصویب کنگره رسیده بود، امضا کرد.
به گزارش «جوان»، کنگره امریکا هفته پیش ورای تحریمهای شورای امنیت که در قطعنامه 1929 علیه جمهوری اسلامی ایران با 12 رأی از 15 عضو اعضای دائم و غیردائم به تصویب رسید، تحریمهای جدیدی را به منظور فشار بیشتر بر ایران تنظیم کرد که با 408 رأی موافق و 8 رأی مخالف به تصویب رسید.
باراک اوباما، رئیسجمهور امریکا روز پنج شنبه، اول ژوئیه این مصوبه را امضا کرد تا راه مذاکره و دیپلماسی با ایران را که خود مبتکر آن بود، به پای تحریمها قربانی کند.
در مراسم امضای مصوبه تحریمها که در اتاق شرقی کاخ سفید انجام شد برخی سیاستمداران امریکایی همچون نانسی پلوسی، رهبر دموکراتها در مجلس نمایندگان، تیموتی گایتنر، وزیر خزانهداری و سوزان رایس، سفیر امریکا در سازمان ملل متحد نیز حضور داشتند.
اوباما پیش از امضای این مصوبه گفت که بسته جدید تحریمها «سختترین و جامعترین تحریمهای چندجانبه» است که کنگره امریکا علیه ایران تصویب کرده است.
رئیسجمهور امریکا بدون هیچ اشارهای به فعالیتهای هستهای تلویو و مواضع کشورهای مختلف جهان نسبت به فشار به این رژیم برای پیوستن به ان پی تی در نشست اخیر، با تأکید بر لزوم تقویت هرچه بیشتر نظام جهانی با «انپیتی» گفت: «در جهان، تنها کشوری که قادر نبوده تا آژانس بینالمللی انرژی اتمی را در مورد صلحآمیز بودن برنامه اتمی خود متقاعد کند، دولت ایران بوده است.»
رئیسجمهور امریکا، جمهوری اسلامی را متهم کرد که سالها تعهداتش را زیرپا گذاشته، قطعنامههای شورای امنیت را نادیده انگاشته و برنامه اتمی خود را توسعه داده است.
اوباما گفت: مجازاتهای مندرج در مصوبه کنگره، قلب توانایی ایران برای گسترش برنامه هستهایاش را هدف قرار میدهد.
تلاش کنگره برای آنچه در قطعنامه به دست نیامد
کنگره پس از این مسأله دست به تحریمهای جدید زد که تلاشهای بیدریغ کاخ سفید برای اقناع اعضای دائم و غیردائم شورای امنیت به منظور آنچه که واشنگتن مدتها از آن با عنوان تحریمهای هوشمند یا هدفمند علیه جمهوری اسلامی ایران یاد میکرد، به نتیجه دلخواه نرسید.
در این مصوبه، کنگره دست به قسمتهایی از تحریمها برد که اتفاقاً با مخالفت و فشار برخی از اعضای شورای امنیت مانند چین، روسیه و همچنین ترکیه و برزیل مسکوت مانده بود که فرآوردههای نفتی به خصوص بنزین از جمله مهمترین آنهاست.
دولت امریکا پس از آنکه نتوانست قدرتهای تأثیرگذار نظام بینالملل را که نیم نگاهی به سیاستهای شرقی داشتند، با خود همراه کند، تصمیم گرفت بیرون از ساختار شورای امنیت در کشور خود و همچنین اتحادیه اروپا به نتیجه مطلوب برسد. از این رو استارت تحریمهای جدید علیه ایران را در کنگره و همچنین اتحادیه اروپا زد.
سردرگمی اوباما برای رویارویی با ایران
اوباما از یک سو میگوید که دولت وی با جدیت اجرای این تحریمها را پی خواهد گرفت و به گفته خود به اتفاق متحدان و شریکانش تحریمهای جداگانه علیه ایران را اعمال خواهد کرد و از سوی دیگر تأکید میکند که از مردم ایران حمایت خواهد کرد تا حقوقشان پایمال نشود.
همچنین از یک طرف به زعم خود از به انزوا کشاندن هر چه بیشتر جمهوری اسلامی ایران سخن به میان میآورد و از طرف دیگر میگوید راه مذاکره با ایران بسته نشده است و دیپلماسی هنوز کارساز است.
البته سخن از دیپلماسی در کاخ سفید از روی ناچاری است زیرا بسیاری از کشورهای جهان حتی برخی از کشورهای تأثیرگذار اروپا پیش و پس از تصویب قطعنامه اخیر به روابط دیپلماتیک و پیش بردن مناسبات سیاسی اقتصادی از طریق مذاکره تأکید کردهاند بنابراین امریکا بهرغم میل خود بهراحتی نمیتواند راه دیپلماتیک را به طور کامل ببندد.
مسأله دیگری که در این تحریمها گنجانده شده و حکایت از تناقض رفتاری امریکا دارد این است که رئیسجمهور میتواند برخی شرکتهای خارجی را به شکل موردی به مدت یک سال از تحریمها مستثنی کند. یعنی در جایی که تحریمها به منافع ملی امریکا ضرر بزند شرکتهای مزبور میتوانند تحریمها را نادیده بگیرند و به راحتی از کنار آن بگذرند.
تحریم ایران در درون مرزهای امریکا
از آنجا که تحریمهای امریکا علیه ایران نمیتواند تبدیل به قانون بینالمللی شود تا دیگر کشورها مجبور به اجرای آن شوند، مقامات کاخ سفید برای اینکه مصوباتشان از سوی شرکتهای کوچک و بزرگ جهان نادیده گرفته نشود، تصمیم گرفتهاند که تحریمهای جدید علیه ایران را در درون مرزهای خود اجرا کنند نه در فضای نظام بینالملل. به این معنا که اعلام کردهاند بانکها، نهادها و شرکتهای اقتصادی برای روابط تجاری خود یا باید ایران را انتخاب کنند یا امریکا را و هشدار دادهاند که اگر این نهادها بخواهند مثل گذشته رفتار کنند و تحریمهای مورد نظر امریکا را دور بزنند دیگر نمیتوانند وارد بازار مالی امریکا شوند.
پیشتر بسیاری از شرکتهای جهان با نادیده گرفتن سیاستهای تحریمی امریکا علیه ایران، روابط تجاری اقتصادی خود را با ایران برقرار میکردند. بنابراین کاخ سفید از ترس تکرار این مسأله تأکید کرده است که در صورت تحریم این شرکتها، واشنگتن از ممنوعیت تبادل ارز و ممنوعیت معاملات اعتباری از طریق بانکهای امریکایی تا ممنوعیت معامله املاک با شرکتها و شهروندان امریکایی اقدام خواهد کرد. یعنی بازار امریکا را به روی آنها خواهد بست.
