
«دوستان درختی خوشحال» عنوان سری انیمیشن کوتاه امریکایی است که برای مخاطب بزرگسال در سال 2006 در سه فصل تهیه و پخش شده است. هر قسمت این مجموعه، انیمیشن کوتاهی است (بین یک تا سه دقیقه) که طی آن یک یا چند موجود دوست داشتنی مورد سلاخی قرار میگیرند و شدیداً مجروح شده یا میمیرند. با دیدن یک قسمت از این سری به سرعت با ذات آزار دهنده آن آشنا خواهید شد. رسالت این سری آزار دادن مخاطب از طریق نمایش صحنههای به شدت خشن است لذا به هیچ عنوان مناسب کودکان نیست که این موضوع با ماهیت انیمیشن در تضاد است. پس اگر بخواهیم در همین ابتدا نتیجهگیری کنیم، این سری از دسته انیمیشنهای بد ذات است که اصل خود را زیر سؤال برده است.سازندگان دوستان درختی کن ناوارو، روده مونتیجو و آبری آنکروم هستند. جالب است بدانید هر سه این افراد اصلیتی شرقی دارند و در کارنامه خود به جز این اثر کار سینمایی مهم دیگری ندارند با این حال انیمیشنی که آنها ساختهاند در حد قابل قبولی به محبوبیت رسیده و حتی پای این مجموعه را به بازیهای کامپیوتری نیز باز کرده است و موفقیت مالی قابل توجهی را برای خالقین خود به ارمغان آورده است.کاراکترهای حاضر در این انیمه چندین (حدود پانزده) موجود تقریبا دوست داشتنی هستند که به سه دسته بیدست و پا، ابله و روانی تقسیم میشوند. برای مثال اسپلندید موجودی شبیه به سنجاب و آبی رنگ است و در نقش سوپر قهرمان ظاهر میشود و معمولا برای نجات یک فرد عده زیادی را به کشتن میدهد؛ وی در تقسیمبندی در گروه ابلهها قرار میگیرد. کاراکتر گیگلز سنجاب صورتی رنگ مونث است که همواره به طرزی فجیع نابود میشود؛ بدون شک وی در گروه بیدست و پایان حاضر میشود و در نهایت فیلیپی که لباس سربازی به تن دارد و با اتفاقات کوچک عصبی میشود و همه را به خاک و خون میکشد؛ وی در دسته روانیها حضور دارد.
مازوخیسم تصویریواکنشها نسبت به این انیمیشنهای کوتاه بسیار متفاوت بوده است. گروهی از این سری لذت بردهاند و عدهای دیگر به شدت به مقابله با آن پرداختهاند . حضور خشونت در انیمیشنهای شرقی به خصوص ژاپنی عجیب و غیر قابل پیشبینی نیست و نخواهد بود. همواره خشونت در کارتونهای مربوط به ساموراییها حضور داشته و با آن پیوند قابل قبولی بر قرار کرده است اما نوع خشونت حاضر در دوستان درختی متفاوت است.این جا دیگر بحث قبیله و تعصب در میان نیست... در این کارتون کاراکترها بیدلیل و به صورت احمقانه کشته میشوند. طرز کشته شدن نیز خیلی دردناک تر از نصف شدن با یک شمشیر است و حتی گاهی برای از بین رفتن کارکترها هیچ منطقی وجود ندارد و فقط چون باید بمیرند، کشته میشوند. این سری بدنام انیمیشن به تازگی وارد بازار داغ بلوتوثها شده و کمتر کسی پیدا میشود که یک یا چند اپیزود از این انیمه را در موبایل خود نداشته باشد. جوانان ایرانی هم در این موضوع استثنا نیستند و آنها هم دوستان درختی را دیدهاند و اکثراً از آن لذت بردهاند. به نظر میرسد تماشاچیان این تصاویر از خود آزاری یا مازوخیسم لذت میبرند. حال سؤالی که مطرح میشود این است: چرا انیمهای به این حد آزار دهنده و تهوع آور به این اندازه مورد توجه قرار گرفته و خصوصا در ایران طرفدارانی پیدا کرده است؟ اولین پاسخی که به ذهن خطور میکند این است که این انیمه نوآوری دارد و خشونت را در سطح بسیار بالا وارد انیمیشن کرده است. در ابتدا شاید دیدن یک یا دو قسمت از این انیمه خنده دار و جذاب باشد اما اگر به طور مثال 10 قسمت از آن را پشت سر هم تماشا کنید آن موقع متوجه میشوید که خشونت حاضر اصلا لذت بخش نیست و بالعکس به شدت حال مخاطب را به هم میزند. پس این سری جز نو آوری با حالت سادیسمی هیچ چیز جذاب دیگری ندارد که مخاطب را به خود علاقهمند کند.اگر شما هم همواره جزو آن دسته از افرادی هستید که دوست دارند تام، جری را بگیرد و وی را به قتل برساند یا همیشه دوست دارند کایوت مادر مرده دستش به رود رانر برسد، با این حال به هیچ وجه نمیتوانید خشونت دیوانه وار این انیمیشن را توجیه کنید چرا که همیشه به خشونت انیمیشنی مثل تام و جری عادت کردهایم... خشونتی که تام با چکش بر سر جری میکوبد و جری بعد از سرگیجهای کوتاه به کار خود ادامه میدهد. اما اگر تام و جری به سبک دوستان درختی ساخته میشد وقتی تام با چکش بر سر جری میکوبید وی منفجر میشد و خون همه جا را فرا میگرفت و احتمالاً صحنهای نیز از مغز بیرون ریخته جری نیز میدیدیم. خشونت موجود در دوستان درختی خوشحال با خشونت حاضر در سری فیلمهای اره قابل مقایسه است و حتی گاهی اره را نیز شکست میدهد و در فضای کارتونی خود شما را به استفراغ وادار میکند چرا که هیچ وقت نمیتوان این انیمه را دوست داشت. البته عدهای از افراد برای نشان دادن مقاومت خود نسبت به خشونت تظاهر به علاقهمند بودن این سری میکنند ولی اگر کسی پیدا شود که این سری را از ته دل دوست داشته باشد حتما ریشه در مشکلات روانی وی خواهد داشت. سازندگان که دیگر جای خود را دارند.
تأسف خوردن به خاطر این نوع لذت بردنعلاقه داشتن به چنین خشونتی چیزی نیست که از ذات انسان سرچشمه گرفته باشد. اگر انسان به جایی رسیده که میتواند از دیدن خشونتی این چنینی لذت ببرد باید برای خود تأسف بخورد.شاید بگویید که هرچه باشد این سری انیمیشن است و آنقدر جدی نیست که لازم باشد آن را اینگونه بررسی کرد اما با احتساب اینکه مخاطب اصلی این انیمیشن بزرگسالان هستند به خوبی نمایان میشود که نباید از آن غافل بود و صرف اینکه انیمیشن است از تحلیل آن دست کشید. این سطح خشونت چه مربوط به فیلمهای ترسناک باشد چه انیمیشن قابل توجه است. معمولاً صحنههای خشن در فیلمهای ترسناک و هیجانی به گونهای طراحی میشوند که مخاطب بترسد. مخاطب به هیچ وجه نمیتواند از این صحنهها لذت برده و بدان بخندد اما چیزی که در دوستان درختی وجود دارد متفاوت است. سازندگان قصد دارند تا مخاطبشان به صحنههای خشن بخندند و این شدت تخریبی بسیار بیشتر این انیمیشن نسبت به فیلمهای ترسناک را نشان میدهد. چرا که بیننده به خشونت میخندد و ذهنیت مثبتی نسبت به آن پیدا میکند و این بدترین اثری است که این انیمیشن میتواند به جا بگذارد.با دیدن مجموعه انیمیشنهای «دوستان درختی خوشحال» این سؤال در ذهن تداعی میشود که چگونه چند کاراکتری که از خط و خطوط نقاشی شده خلق شدهاند میتوانند احساساتی چنین منزجرکننده را در دل بیننده – عادی – خود به وجود بیاورند؟ و جواب آن بی شک نهفته در نوع صداگذاری اثر است که البته این صداها فی نفسه اثری بر بیننده ندارد اما در خدمت مجموعه میتواند از چنان تاثیرگذاری برخوردار باشد که حتی مخاطب بزرگسال را نیز دچار تشویش خاطر کند. خشونتی که در «هپی تری فرندز» ارائه میشود خشونتی سادیسمی است که تنها و تنها میتواند تراوشات ذهن بیمار عدهای برای جلب مخاطب باشد و مدتها پیش مرحوم آوینی از خشونتی که نهفته در فیلمفارسیهای قبل از انقلاب بود ابراز ناخرسندی میکرد و میگفت کهسازندگان این نوع فیلمها با دست گذاشتن روی امیال پست مخاطب عام که یکی از آنها ارضای حس خشونت طلبی بود آنها را در سالنهای تاریک سینما نگه میداشتند.امروز مصادیق پیشرفته این احساس و عادیسازی خون و خشونت در تلفنهای همراه نوجوانان و در کامپیوترهایشان و شاید در دسترس کودکان شما باشد... در پایان باید گفت که دیدن این سری انیمیشن به هیچ انسانی توصیه نمیشود و اگر برای بر هم زدن مزاج دوستان خود چند قسمتی از آن را در موبایل خود دارید از موبایل خود به شدت محافظت کنید تا دست بچههای کوچک نیفتد و اگر شبها موبایل را کنار سر خود میگذارید به خاطر جان خود این عادت را ترک کنید. البته توصیه آخر به دوستان درختی مربوط نیست بلکه به امواج ناشی از موبایل مربوط میشود.