فقط دو روز از تعیین شروط ایران برای شروع دور تازه مذاکرات هسته ای نگذشته که دوستان ترکیه ای به دنبال از سر گیری مذاکرات هستند. یکی از شروطی که ایران اعلام کرد، شروع مذاکرات از اواسط ماه آگوست است، اما بوراک اوزوگرگین سخنگوی وزارت خارجه ترکیه گفته که امیدوار است مذاکرات زود تر شروع شود. او در یک کنفرانس مطبوعاتی در آنکاراگفت:« پرزیدنت احمدی نژاد به ماه آگوست اشاره کردند ولی ما امیدورایم این مذاکرات زودتر شروع شود.» به گفته او اگر ایران پای میز مذاکره ننشیند، سال بعد اوضاع خراب تر خواهد شد.
همزمان وال استریت ژورنال از قول یک دیپلمات بلند پایه در آنکارا نقل کرد که قبل از رای گیری در شورای امنیت، ایران به برزیل و ترکیه گفته بود که اگر می خواهند تهران همچنان به مذاکرات ادامه بدهد، این دو کشور باید بجای رای ممتنع ، به قطعنامه تحریم ایران رای منفی بدهند. این دیپلمات ترکیه ای که نام او هم فاش نشده، با لحنی هشدار آمیز گفته: من فکر نمی کنم که ایرانی ها بخواهند ما را به خاطر این موضوع( تاخیر در مذاکرات) عصبانی کنند.
صرف نظر از اینکه آیا واقعا مقام های ایرانی رای منفی ترکیهو برزیل را به قطنامه را به عنوان پیش شرط ادامه مذاکرات تعیین کرده اند یا نه و بدون قضاوت درباره نقل قول مجهول وال استریت ژورنال از قول مقام بلند پایه ترکیه ای، ممکن است ایران به درخواست دوستانش درآنکارا حاضر باشد مذاکرات را چند روزی هم زود تر شروع کند. اما برزیل و ترکیه باید قبل از هرکاری، چند مساله را با طرف های آمریکایی، فرانسوی و روس حل و فصل کنند.
اول اینکه آیا گروه وین اصلا مایل هست که مذاکرات را بر اساس بیانیه سه جانبه تهران بین ایران، ترکیه و برزیل از سر بگیرد یانه؟ رییس جمهور ترکیه می گوید اوباما قبل از امضای بیانیه تهران، برای امضا به او چراغ سبز داده بود و دوستان برزیلی هم چند هفته قبل نامه رییس جمهور آمریکا به آقای داسیلوا را منتشر کردند که صحبت های ترکیه را تایید می کند. با همه اینها، آقای اوباما نه فقط اجازه داد قطعنامه 1929 تصویب شود، بلکه کنگره آمریکا هم تحریم های یکجانبه علیه ایران را برای امضا روی میز رییس جمهور آمریکا گذاشته است. همه اینها را هم که نادیده بگیریم، صداهایی که این روزها از از مسکو، پاریس و لندن به گوش می رسد، خیلی واضح نیست و نشان می دهد که آنها حاضر نیستند مذاکرات جدید مبادله سوخت بر اساس بیانیه تهران کلید بخورد. آقای لاوروف وزیر خارجه روسیه گفته که مسکو، واشنگتن و پاریس به یوکیو آمانو مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی پیشنهاد کردهاند یک نشست فنی بین کارشناسان این سه کشور ترتیب بدهد تا موضوع تأمین سوخت رآکتور تهران در آن بررسی و حل و فصل شود. معنی حرف وزیر خارجه روسیه این است که گروه وین حاضر نیست ترکیه و برزیل را وارد بازی کند،در حالی که رئیس جمهور ایران گفته که ترکیب مذاکره کنندگان باید تغییر کند و کسان دیگری هم باید در مذاکرات حضور داشته باشند.
مساله دوم هم به بیانیه تهران بر می گردد.در بند یک بیانیه تهران که برزیل و ترکیه هم پای آن را امضا کرده اند، تاکید شده : « ما تعهد به ... حقوق تمام اعضا، شامل جمهوری اسلامی ایران، در استفاده صلحآمیز و بدون تبعیض در تحقیق، توسعه، تولید و استفاده از انرژی هستهای (همچنین چرخه سوخت هستهای شامل فعالیتهای غنیسازی) را یادآوری میکنیم.» معنای وصریح بند یک این است که ایران حق دارد سوخت لازم برای خودش را را تولید کند. این نکته هم جزو نقاط مورد مناقشه بین ایران با غرب است. غربی ها می گوید حالا که ما حاضریم سوخت ایران را تامین کنیم، دلیلی ندارد که ایران غنی سازی 20 درصدی را ادامه بدهد ولی تهران می گوید هیچ تضمینی وجود ندارد که غربی ها همیشه سوخت ایران را تامین کنند، چانکه تا کنون نیز این کار را نکرده است.به نظر می رسد گروه وین در دور جدید مذاکرات هم قصد دارد روی تعلیق غنی سازی 20 درصدی اصرار و پافشاری کند. سرگئی لاوروف وزیر خارجه روسیه در چارچوب جدیدی که برای مذاکرات پیشنهاد کرده، نه فقط جایی برای برزیل و ترکیه در نظر نمی گیرد، بلکه تاکید کرده که ایران قبل از برگزاری نشست کارشناسان فنی، باید غنیسازی اورانیوم 20 درصدی را متوقف کند.
به نظر می رسد چالش هایی که گروه وین و غرب برای دور جدید مذاکرات پیش کشیده اند، چیزی فراتر از زمان شروع و زمان بندی مذاکرات است. تهران ممکن است بنا به درخواست دوستان خود در آنکاراو برزیل، زمان شروع مذاکرات را چند روزی جلوتر بیاندازد ولی قبل از هر چیز باید نقشه راه مذاکرات مشخص شود. ترکیه و برزیل باید با غرب به مصالحه برسند و روشن کنند که راه مذاکرات از مسکو، واشنگتن و پاریس عبور می کند یا از برازیلیا ، تهران و آنکارا؟
