
رئیس سازمان انرژی هسته ای ایران از راه اندازی کارخانه غنیسازی نیمه صنعتی نطنز و طراحی نسل سوم سانتیریفیوژ با ده برابر توان ماشین های نسل اول و رونمایی از اولین نمونه سوخت مجازی رآکتور تهران خبر داد.
به گزارش فارس، علی اکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی کشورمان بعدازظهر امروز جمعه در چهارمین جشن ملی هستهای کشور طی سخنانی با بیان اینکه به منظور تامین مواد اولیه سوخت هستهای در سالهای اخیر برنامه جامع اکتشاف اورانیوم در حوزههای مختلف زمین شناسی کشور، تهیه و تدوین شده است، گفت در راستای اجرای این برنامه به فضل الهی در اواخر سال 1388 در منطقه اکتشافی ناریگان در استان یزد ذخایر اورانیوم قابل توجهی شناسایی و کشف شد که عملیات اکتشافی و تکمیلی آن هم اکنون در حال انجام است. همچنین در سایر حوزههای زمین شناسی کشور از جمله حوضههای رسوبی مستعد در مناطق مختلف کشور، عملیات اکتشاف اورانیوم در فازهای مختلف به صورت فراگیر در حال پیگیری است
وی افزود: در حوزه استخراج سنگ معدن اورانیوم، عملیات آماده سازی و تجهیز اورانیوم ساغند یزد با اتخاذ تمهیدات ویژه با شتاب بالایی در حال پیگیری و اجرا میباشد که در پرتو الطاف الهی بهرهبرداری از معدن یاد شده در آینده نزدیک آغاز خواهد شد.
صالحی ادامه داد: همچنین عملیات استخراج کانسنگ اورانیوم از معدن گچین بندرعباس و تولید کیک زرد U308 در مقیاس صنعتی در کارخانه تولید کیک زرد بندرعباس HUP در حال انجام است و محصولات تولید شده این کارخانه در آینده نزدیک تحویل مجتمع تبدیلات اورانیوم اصفهان UCF خواهد شد.
وی در ادامه سخنان خود خاطرنشان کرد: در حوزه تبدیلات اورانیوم در کارخانه اصفهان UCF علاوه بر تداوم UF6 اقدامات لازم برای تولید پودر اکسید طبیعی و فنی شده اورانیوم با سرعت بیشتری در حال پیگیری است. همچنین زیرساخت لازم برای تولید سوخت رآکتور تحقیقاتی تهران در دستور کار قرار گرفته است که اقدامات عملیاتی آن با سرعت هر چه بیشتر در حال انجام میباشد.
صالحی در ارتباط با فعالیتهای بخش غنی سازی در سال 88 نیز خاطرنشان کرد: تولید اورانیوم غنی شده با غنای کمتر از 5 درصد با به کارگیری سانتریفیوژهای نسل اول ادامه دارد که که این نسل از ماشینهای سانتریفیوژ دارای توان جدا سازی حدود 8/1 میباشد.
وی اضافه کرد: در راستای بهینه سازی ماشینهای سانتریفیوژ در جهت افزایش توان جداسازی ماشینهای نسل دوم تولید و آزمایش شدند. این ماشینها دارای توان جدا سازی حدود 5 میباشند که توان جداسازی آنها در مقایسه با نسل اول تقریبا سه برابر است.
رئیس سازمان انرژی اتمی گفت: در ادامه این تحقیقات همکاران توانمند ما در سازمان انرژی اتمی ایران توانستند به لطف الهی ماشین نسل سوم را نیز طراحی کنند. این ماشین آزمایشهای مکانیکی خود را با موفقیت به پایان رسانیده است. انتظار میرود به فضل الهی و بر اساس محاسبات، ماشین مورد نظر در آزمایشهای گازدهی پیش رو از توان جدا سازی حدود 10، که تقریبا شش برابر توان جداسازی ماشینهای نسل اول است برخوردار شود.
وی یادآور شد: نکته حائز اهمیت در این نسل از ماشینهای سانتریفیوژ، دستیابی به قطر 200 میلیمتر است. نتیجه این دستاورد این است که علاوه بر افزایش توان جداسازی، مقدار تولید در واحد زمان در این ماشینها نیز افزایش خواهد یافت. انشاالله در مراسم امروز از نمونه اولیه این نسل از ماشینهای سانتریفیوژ توسط ریاست جمهوری رونمایی خواهد شد.
صالحی در ادامه سخنان خود در چهارمین جشن هستهای، اظهار داشت: با عنایت به ضرورت تامین مواد اولیه برای ساخت سوخت رآکتور تحقیقاتی تهران، یعنی اورانیوم با غنای 20 درصد و با توجه به عدم همکاری بینالمللی در این راستا، رئیس جمهور محترم آقای احمدینژاد دستور فرمودند که تامین این نیاز مبرم بومی شود. لذا یک زنجیره در کارخانه غنی سازی نیمه صنعتی نطنز برای این منظور آمادهسازی و راه اندازی شد که بحمدالله هم اکنون به خوبی مشغول به کار و تولید میباشد.
وی ادامه داد: این توفیق چشمگیر و موفقیت بزرگ گامی بلند در راستای رفع وابستگی به کشورهای بزرگ صنعتی میباشد که جا دارد تحقق آن را به ملت بزرگ و شریف ایران اسلامی تبریک بگویم.
صالحی در ادامه اظهار داشت: در راستای انجام اقدامات پیشگیرانه در پیامد تهدیدات و جنگ روانی برخی کشورها علیه فعالیتهای صلح آمیز هستهای کشورمان و برای جلوگیری از ایجاد هرگونه اختلال و وقفه در فرآیند تامین سوخت رآکتور هستهای، تصمیم گرفته شد ساخت تاسیسات مربوط به فعالیت غنی سازی در سایت فردو در دستور کار قرار گیرد. این تاسیسات در حال حاضر روند تکمیلی خود را طی میکند، افزون بر این دولت محترم تصمیم گرفته است سایتهای مشابه دیگری را در نقاط مختلف کشور که از پدافند طبیعی مناسبی برخوردار باشند، تاسیس کند، مکانیابی اولیه و مراحل ابتدایی ارزیابی مکانهای جدید نیز صورت پذیرفته است.
وی همچنین گفت: در بخش تولید مجتمع سوخت هستهای نیز به فضل پروردگار تمام زیر ساختهای تولید مجتمع سوخت فراهم شده است و در حال حاضر برنامه آماده سازی ساخت مجتمع سوخت برای رآکتور تحقیقاتی تهران در حال انجام میباشد. امید است بر پایه برنامه زمانبدی شده به حول و قوه الهی بتوانیم سوخت رآکتور تحقیقاتی تهران را در موعد مقرر تامین کنیم. در این راستا امروز مقام محترم و ریاست جمهوری از اولین نمونه سوخت مجازی رآکتور تحقیقاتی تهران که به نوبه خود دستاورد بزرگی است رونمایی خواهند کرد.
رئیس سازمان انرژی اتمی درباره نیروگاه بوشهر نیز گفت: در ارتباط با فعالیتهای مربوط به نیروگاه اتمی بوشهر، لازم به ذکر است که واحد یکم نیروگاه اتمی بوشهر به یمن الطاف الهی مراحل تست خطیری مانند تست فشار 250 آتمسفر مدار اول، تست فشار 110 آتمسفر مدار دوم و تست استحکام و مقاومت کره فلزی را با موفقیت پشت سر گذاشته و در حال آماده سازی جهت بهره برداری میباشد ان شاءالله بارگذاری سوخت نیز به زودی انجام خواهد شد و امید است در تابستان سال جاری این رآکتور تولید برق را آغاز کند.
وی همچنین خاطرنشان کرد:در ارتباط با طراحی و احداث نیروگاه 360 مگاواتی نیز خاطرنشان میسازد که طراحی پایه این نیروگاه در سال 88 پایان پذیرفت و طراحی تفصیلی آن آغاز و در حال انجام است. سایر نیازها مانند امکان سنجی تامین تجهیزات و احداث پروژههای جانبی آن انشاالله در سال جاری آغاز خواهد شد.
صالحی در ادامه سخنان خود در جشن روز ملی فناوری هستهای، درباره پسماندههای هستهای، گفت: در ارتباط با موضوع پسمانداری صنعت هستهای نیز شایان ذکر است که در سال 88 عملیات طراحی و آغاز مراحل اجرایی احداث تاسیسات دفن پسماندههای پرتوزا سرعت قابل توجهی یافته و ضمن مکان یابی برای این بخش عملیات آمادهسازی آن نیز آغاز شده است.
وی درباره کارخانه تولید آب سنگین اراک نیز گفت: این کارخانه در حال حاضر طبق برنامه کاری تعیین شده و با راندمان مطلوب در جهت تامین نیاز رآکتور تحقیقاتی اراک مشغول به کار میباشد و لازم به یادآوری است که طراحی، ساخت و بهرهبرداری از این کارخانه پیچیده به صورت بومی یکی از افتخارات ماندگار کشورمان است.
وی در خصوص فعالیتهای هستهای در عرصههای پزشکی، صنعت و کشاورزی گفت: اجرای طرح ملی تولید رادیوداروها با همکاری معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری با هدف تشخیص و درمان بیماریهای صعب العلاج صورت گرفته و در این راستا پروژههای تحقیق، توسعه و تولید رادیوداروهای تشخیصی و درمانی و کیتهای بیومولکولی و چشمههای رادیوایزوتوپ پزشکی نظیر ژنراتور مولیبدن 99 و ید 131 و دیگر رادیوداروهای درمانی و تشخیصی در حال انجام است به طوری که کشور از نظر واردات بی نیاز شده است. همچنین چشمههای رادیواکتیو برای کاربردهای مختلف پزشکی، کشاورزی، صنعتی و انواع کیتهای رادیودارویی با استفاده از رآکتور تحقیقاتی تهران و شتابدهنده کرج در حال تولید است که به 120 مرکز درمانی و بیمارستانی تحت پوشش برای تشخیص و درمان سالیانه بیش از 850 هزار بیمار ارسال میشود.
وی همچنین گفت: اجرای طرح ملی طراحی و ساخت رآکتور آزمایشی گداخت با همکاری معاونت علمی - فناوری ریاست جمهوری به منظور گسترش مرزهای دانش، تولید و کسب فناوری در زمینه گداخت هستهای صورت گرفته است.
صالحی ادامه داد: اجرای پروژههای تحقیقاتی در زمینه روشهای آنالیز، دزیمتری و اندازهگیری پارامترهای هستهای و طراحی و ساخت دستگاه آنالیز پرتابل محیطی صورت گرفته است.
رئیس سازمان انرژی اتمی همچنین به طراحی و ساخت سیستمهای آشکارسازی هستهای و دزیمتری و دستگاههای آنالیز از جمله نمایشگر آلودگی بدن و دستگاه تصویر برداری گسیل پوزیترون برای مقاصد تحقیقاتی و دستگاه ضخامت سنج آنلاین یا کاربرد صنعتی، اجرای پروژههای تحقیقاتی در زمینه بهبود خصوصیات کمی و کیفی تولیدات زراعی، باغی و دامی با استفاده از روشهای هستهای، انجام پروژههای تحقیق و توسعه در زمینه طراحی و ساخت سیستمهای پرتودهی خاص و پرتودهی تجهیزات یکبار مصرف پزشکی، مواد غذایی خشک، گیاهان دارویی و ادویهجات توسط سیستمهای پرتودهی گاما و الکترون، اجرای پروژههای تحقیق و توسعه در عرصه طراحی و ساخت شتابدهندهها نظیر شتابدهنده الکترون و شتابگر الکترواستاتیک، طراحی و ساخت دستگاه نشتیاب هوشمند هستهای برای خطوط انتقال مواد نفتی و بومی سازی تولید چشمههای کبالت 60 با اکتیویته پایین مورد استفاده در سیستمهای اندازهگیری هستهای در صنایع اشاره کرد.
وی در ادامه و در خصوص ایمنی هستهای با بیان اینکه امروزه هر چند استفاده از انرژی هستهای و پرتوهای یونساز و غیر یونساز امری اجتنابناپذیر شده و با شتاب خیره کنندهای در مسیر پیشرفت میباشد، اظهار داشت: اما آنچه که این فناوری را از سایر فنون متمایز میکند، مخاطرات پرتوهاست که در صورت عدم توجه کافی و در نبود یک برنامه گسترده و فراگیر در زمینه ایمنی هستهای، میتواند سبب ساز بروز حوادث جبرانناپذیری شود. از این رو، عنایت ویژه به رعایت موازین و مقررات ایمنی هستهای و پرتوی همواره در صدر برنامهریزیهای سازمان انرژی اتمی ایران در عرصه به کارگیری علوم و فنون هستهای قرار دارد.
صالحی ادامه داد: در این راستا نظام ایمنی هستهای کشور با هدف حفاظت از کارکنان بهرهبردار از تاسیسات پرتوی و همچنین شهروندان جمهوری اسلامی ایران، حفاظت از محیط زیست و برنامهریزی در مسیر عدم بروز هرگونه مخاطرات احتمالی برای نسل آینده در برابر اثرات زیان بار پرتوها، به تدوین ضوابط، صدور پروانه و مجوزهای مرتبط در زمینه به کارگیری فنون هستهای پرداخته است و با انجام بازرسیهای فراگیر، این فعالیتها را تحت نظارت مستمر دارد.
وی گفت:در حال حاضر بیش از 3000 مرکز پزشکی و 2000 مرکز صنعتی و پژوهشی که از منابع پرتو استفاده میکنند، تحت نظارتهای قانونی نظام ایمنی هستهای کشور قرار دارند. علاوه بر این متجاوز از 25000 نفر نیز به عنوان پرتو کار در سطح کشور تحت پوشش دزیمتری و کنترل فردی قرار دارند.
صالحی با بیان اینکه فعالیتهای پژوهشی و اجرایی متعددی نیز در زمینه ایمنی هستهای صورت گرفته به چند نمونه در این زمینه اشاره کرد از جمله ادامه تدوین نقشه پرتوزایی کشور در فصول مختلف طی سالهای متوالی، بررسی سالیانه رادیواکولوژی سواحل دریای خزر و خلیج فارس،نصب و راهاندازی سیستمهای اندازهگیری پرتوزایی در 13 نقطه کشور که مقرر است تا پایان سالجاری به 63 نقطه افزایش یابد. همچنین نصب و راهاندازی 7 عدد دروازههای کنترل ورود مواد پرتوزا در نقاط مهم ورودی کشور که مقرر است انشاءالله تا پایان سالجاری به 17 عدد افزایش یابد.
وی ادامه داد: با عنایت به اینکه موضوع ایمنی هستهای مسئلهای جهانی است، همکاریهای بسیار نزدیکی با کشورهای منطقه و در سطح بینالمللی با آژانس بینالمللی انرژی اتمی انجام شده است. مسئولان کشورهای عضو سازمان منطقهای حفاظت از محیط دریایی خلیج فارس و دریای عمان (ropme) طی دو مرتبه بازدید از نیروگاه اتمی بوشهر از ایمنی این نیروگاه اطمینان حاصل کردهاند.
صالحی خاطرنشان کرد:فعالیتهای مرکز ایمنی هستهای کشور طی سالهای 84 و 88 از سوی آژانس بینالمللی انرژی اتمی مورد ارزیابی قرار گرفته و در گزارش اخیر آژانس قابلیت و توانمندی نظام ایمنی هستهای کشور در راستای انجام وظایف این مرکز و نظارت بر راهاندازی و بهرهبرداری نیروگاه اتمی بوشهر مورد تایید قرار گرفته است.
وی در پایان اظهار داشت: تمامی این دستاوردها مرهون عنایات ویژه مقام معظم رهبری، حمایت جدی و پایمردی شجاعانه ریاست جمهوری، تلاشهای دولتهای پیشین و ایمان و عزم و اراده پولادین ملت تاریخ ساز ایران است.
صالحی از زحمات و تلاشهای ارزنده روسای پیشین سازمان انرژی اتمی ایران و مدیران سختکوش و نیز کارمندان شریف آن اهم از شاغل و بازنشسته در طول سالهای متمادی در راستای تحقق اهداف صنعت هستهای کشور صمیمانه سپاسگذاری کرد و گفت: بیگمان دستاوردهای سازمان انرژی اتمی ایران در مسیر تحقق اهداف نظام جهت توسعه و پیشرفت روز افزون ایران اسلامی به عنوان نمونه و الگویی برای تحقق منابع ملی ایران، پیش روی فرزندان برومند این مرز و بوم قرار دارد و عزم جزم پژوهشگران و فرهیختگان دانشگاهی و صنعتگران کشور برای ثبت افتخاراتی از این دست شاهدی بر این مدعاست.