جوان آنلاین: مدیرعامل کانون پرورش فکری، با اشاره به شعار هفته ملی کودک «لبخند کودکان، الفبای وطن»، آن را همراستا با ساختن ایران دانست که از توجه به نیازها، امنیت، امید و آینده کودکان آغاز میشود. علامتی در این نشست با اشاره به داغ شدن بحث هوش مصنوعی در محافل مختلف، ضمن تأکید بر پرهیز از اتخاذ سیاست دوگانه در مواجهه با این ابزار نوپدید، دسترسی به این فناوری را برای کودک ایرانی مفید دانست، البته به شرط صیانت از حریم خصوصی، امنیت روانی و هویت فرهنگی این قشر از جامعه. وی همچنین حضور تشریفاتی کودکان و نوجوانان در کنار برخی مدیران را بدون مشارکت دادن آنها در تصمیمگیری برای عرصههای مختلف حوزه کودکی و نوجوانی ناکافی خواند.
به گزارش «جوان»، نشست خبری «هفته ملی کودک» در سالن کنفرانس مرکز آفرینشهای فرهنگی هنری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شد. حامد علامتی، مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، در این نشست با اشاره به اهمیت توجه به دیدگاههای رهبر شهید در حوزه کودک و نوجوان، گفت: کشوری که مسئولیت کودکان و نوجوانان را بر عهده دارد، اگر لازم باشد باید از خواب شب خود نیز بزند و برای این حوزه وقت بگذارد. در سالهای گذشته نیز بر توجه به حوزه کودک و نوجوان در عرصههای مختلف از کتاب و پویانمایی گرفته تا فیلم و برنامههای فرهنگی و تربیتی تأکید شده است؛ برنامههایی که باید مبتنی بر خلاقیت، بهروز بودن و پویایی باشند.
اندیشههای رهبر شهید در حوزه تربیت کودک
علامتی افزود: در همین زمینه، دفتر حفظ و نشر آثار رهبر انقلاب کتابی با عنوان «اندیشه مقام معظم رهبری در حوزه کودک و تربیت کودک» منتشر کرده که یکی از آثار جامع در این حوزه است. این اثر، تربیت کودک را از سطح چند توصیه فردی فراتر میبرد و آن را در ارتباط با مدرسه، خانواده، رسانه، نظام فرهنگی و تولید محصولات چندرسانهای و تربیتی برای کودک بررسی میکند. مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان ادامه داد: نگاه بنیادین رهبر انقلاب این است که اگر کشوری در پی عزت، استقلال، پیشرفت علمی و عقلانی و شجاعت است، باید بنیان آن را از دوران کودکی آغاز کند. توجه به کودک یک فعالیت جانبی یا مناسبتی نیست، بلکه یک انتخاب راهبردی برای ساختن آینده کشور است.
سنجش مسئولیتها در برابر کودکان
وی با اشاره به منطق برگزاری هفته ملی کودک گفت: هفته ملی کودک صرفاً یک مناسبت در تقویم، مجموعهای از جشنها و مراسم یا تولیدات رسانهای نیست، بلکه فرصتی برای بازخوانی مسئولیتهای ما در برابر کودکان و سنجش فاصله میان آنچه درباره کودکان میگوییم و آنچه برای آنان انجام میدهیم است.
علامتی افزود: هفته کودک باید برای خانوادهها و مسئولان یک تلنگر باشد که در قبال کودکی که در جامعه، خانواده و کنار ما زندگی میکند، چه مسئولیتی داریم. آینده کشور در چهره همین کودکان دیده میشود و آنها سازندگان آینده ایران هستند.
وی درباره شعار امسال هفته ملی کودک با عنوان «لبخند کودکان، الفبای وطن» گفت: لبخند کودک صرفاً یک تصویر تزئینی یا تبلیغاتی نیست. لبخند واقعی زمانی شکل میگیرد که کودک در خانه، مدرسه، شهر و جامعه احساس خوبی داشته باشد، صدایش شنیده شود، فرصت بازی، آموختن و آفریدن داشته باشد و استعدادهایش جدی گرفته شود. وقتی میگوییم «لبخند کودکان، الفبای وطن»، منظور این است که ساختن ایران از شناخت نیازها و ظرفیتهای کودکان آغاز میشود. وطن فقط مرزهای جغرافیایی نیست؛ وطن خانهای است که همه کودکان باید در آن احساس تعلق و آرامش داشته باشند و در آن امید جوانه بزند. اگر کودک امروز امیدوار باشد، ایران نیز امیدوار خواهد بود و اگر کودکی در حاشیه بماند، بخشی از آینده کشور را در حاشیه قرار دادهایم.
سرنوشت سند ملی حقوق کودک
علامتی با اشاره به اقدامات انجامشده درباره سند ملی حقوق کودک گفت: سال گذشته در همین جلسه درباره سند ملی حقوق کودک صحبت کردیم. این سند در یک سال گذشته در نشستهای مختلف مورد توجه و مطالبه قرار گرفت و با محوریت شورای عالی انقلاب فرهنگی، وزارت آموزش و پرورش و دستگاههای مختلف، موضوع اجرای آن در دستور کار قرار گرفت.
وی ادامه داد: در این مسیر تلاش شد زبان مشترکی درباره حقوق کودک شکل بگیرد و دستگاههای دولتی و غیردولتی فهم منسجمتری از صیانت از حقوق کودک داشته باشند. کارگروهها و برنامههای مختلفی از نشستهای تخصصی تا اجرای برنامههای عملی در این حوزه آغاز شد.
مدیرعامل کانون تأکید کرد: گام بعدی ما باید عبور از سند و رسیدن به میدان زندگی کودک باشد. عبور از سند به معنای کنار گذاشتن آن نیست؛ یعنی سند ملی حقوق کودک باید در زندگی کودکان جاری و ساری شود. ارزش اسناد زمانی آشکار میشود که جهتگیری آنها در تصمیمها، بودجهریزیها، تصمیمسازیها، رفتارهای اجرایی دستگاههای دولتی و زندگی روزمره مردم دیده شود. باید از نگاه به کودک بهعنوان یک مخاطب برنامه عبور کنیم و به این برسیم که کودک صاحب صدا، شریک اقدام و نقشآفرین است. کودکان و نوجوانان باید در طراحی، اجرا و ارزیابی برنامههایی که با آنها مرتبط است، سهم واقعی داشته باشند.
وی افزود: حضور تشریفاتی کودکان در کنار مدیران کافی نیست. مشارکت واقعی زمانی شکل میگیرد که پرسش کودک جدی گرفته شود، پیشنهاد او مورد توجه قرار گیرد و بخشی از تصمیم و اقدام به خود او سپرده شود. نقشآفرینی کودک یکی از موارد اصلی است که میتواند ما را در مسیر تربیتی و رشدی کمک کند و این موضوع باید در کودکستانها، مدارس، کانونها، مساجد، آموزشها و عرصههای مختلف حوزه کودکی و نوجوانی مورد توجه قرار گیرد.
مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با اشاره به روزشمار هفته ملی کودک گفت: شعار امسال «لبخند کودکان، الفبای وطن» است و از ۱۵ تا ۲۱ مهرماه در خدمت کودکان ایران اسلامی خواهیم بود. روز ۱۵ مهر با عنوان «لبخندهایی که از یاد نمیروند» نامگذاری شده است. این روز به روایت کودکان و نوجوانان شهیدی اختصاص دارد که رویاهایشان در حافظه وطن باقی مانده است.
علامتی درباره دومین روز هفته ملی کودک گفت: ۱۶ مهر با عنوان «زمین، خانه فردای ما» به طبیعت و محیط زیست اختصاص دارد. سومین روز هفته ملی کودک ۱۷ مهر با عنوان «خانه، صدای کودک شنیده میشود» نامگذاری شده است. چهارمین روز «بازی، زبان کودکی» پنجمین روز «کتاب، هزار راه به سوی فردا» و ششمین روز «وطن، خانه همه کودکان» نامگذاری شده است.
وی آخرین روز هفته ملی کودک را «کودکان، سازندگان فردا» عنوان کرد و گفت: این روز به دانش، علوم، فناوری، هنر، خلاقیت، فناوریهای نوین و نقش کودک امروز در ساختن آینده کشور اختصاص دارد. موضوع هوش مصنوعی نیز در برنامه این روز قرار گرفته است. باید از سیاست دوگانه پرهیز کنیم. کودک ایرانی باید به فناوری مفید و متناسب با سن خود دسترسی داشته باشد و در عین حال از حریم خصوصی، امنیت روانی و هویت فرهنگی او صیانت شود.
علامتی تأکید کرد: هدف ما صرفاً تربیت نسلی نیست که مصرفکننده ابزارهای هوش مصنوعی باشد بلکه باید نسلی پرسشگر، خلاق، اخلاقمدار و توانمند تربیت کنیم. کودک باید هوش مصنوعی را بشناسد و در عین حال بتواند درباره آن نقادانه بیندیشد و از آن برای آفرینشهای هنری، یادگیری و ساختن آینده استفاده کند. البته فناوری نباید جایگزین خانواده، مربی، کتاب، بازی و رابطه انسانی شود؛ بلکه باید در خدمت رشد متوازن کودک قرار بگیرد.
