جوان آنلاین: سخنرانی پزشکیان در نیویورک از جانب سرانقوا و فرماندهان نظامی و شخصیتهای داخلی تحسین شد. برخی در داخل به یخشهایی از مصاحبه او با فاکسنیوز نقد داشتند که میتوان مخاطب آن را نیز مردم و سیاستداخلی امریکا دانست. آنچه رئیسجمهور ایران به دست آورد، بسیار بیشتر از آن چیزی بود که سران امریکا و اسرائیل از دست دادند. این یعنی موازنه در میدان سیاست و دیپلماسی بهنفع ایران بود و ایران همچنان که در میدان نبرد، در جهان نیز میدانداری کرد.
همانگونه که جمهوری اسلامی ایران در میدان جنگ ابتکار عمل را از دشمن گرفته و معادلات تحمیلشده را با ایستادگی و دفاع مقتدرانه پاسخ داده است، در عرصه دیپلماسی نیز نشانههای این میدانداری را میتوان در تحرکات سیاسی مقامات مسئول مشاهده کرد؛ حضوری که در سخنرانی رئیسجمهور در هشتاد و یکمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل و مجموعه دیدارهای او با سران و مقامهای کشورهای مختلف و همچنین گفتوگو با رسانههای امریکایی نمودی عینی داشت. پزشکیان در این حضور، از یک سو بر آمادگی ایران برای گفتوگو در چارچوب قوانین بینالمللی تأکید کرد و از سوی دیگر بر حق ایران برای دفاع و ایستادگی در برابر فشار و تجاوز تصریح داشت. مجموعه دیدارهای حاشیه نشست نیز از روابط دوجانبه و اجرای توافقات منطقهای تا تحولات جنگ، امنیت منطقه، تنگه هرمز و مسیرهای دیپلماتیک برای کاهش تنش را دربرگرفت. آنچه در نیویورک در برابر افکار عمومی و مقامهای کشورهای مختلف قرار گرفت، تصویری از دیپلماسی اقتدار و انسجام ایران بود که همزمان با تأکید بر مقاومت و حقوق کشور، مسیر گفتوگو و تعامل را نیز باز نگه میدارد.
دکتر مسعود پزشکیان، رئیسجمهور کشورمان که برای شرکت در هشتاد و یکمین نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل به نیویورک سفر کرده است، در حاشیه این رویداد در گفتوگو با شبکه امریکایی فاکسنیوز بر عزم تهران برای دفاع و ایستادگی در برابر فشارهای اقتصادی تأکید کرد. پزشکیان در پاسخ به این سؤال که ایران جنگ را انتخاب میکند یا توافق را، گفت: «ما جنگ را انتخاب نکردیم. جنگ به ما تحمیل شد. ما به دنبال جنگ نیستیم. بلکه هر زمان که به ما حمله کنند، مجبور به دفاع از خود میشویم. ما هرگز جنگی را شروع نکردهایم. اما اگر آنها بخواهند به جنگ با ما ادامه دهند، ما قاطعانه و محکم پاسخ خواهیم داد.» پزشکیان درباره وضعیت تردد دریایی در تنگه هرمز نیز گفت: «ما تنگه هرمز را نبسته بودیم؛ باز بود. بدون هیچ توجیه یا چارچوب قانونی به ما حمله کردند. آنها مقام معظم رهبری ما، دانشمندان ما، فرماندهان نظامی و مقامات دولتی ما را ترور کردند و به شهادت رساندند.» رئیسجمهور درباره انصارالله یمن نیز گفت: «انصارالله مسئول اقدامات خودشان هستند. آنها از ما دستور نمیگیرند. ما با آنها به عنوان کسانی که در منطقه مقاومت میکنند، بر اساس شرایطی که بر آنها تحمیل شده در تماس هستیم. هیچ رابطه سیستماتیکی وجود ندارد.» پزشکیان در پاسخ به پرسشی درباره اعتراضات در ایران گفت: «هر کسی که بخواهد اعتراض کند، کاملاً حق انجام این کار را دارد. ما نشستیم و با بسیاری از این معترضان گفتوگو کردیم، وظیفه ما پاسخگویی به مردم است. اعتراض کردن حق است، اما نه با اسلحه.»
هدیه ترامپ به ایران موشک و ویرانی بود
رئیسجمهور افزود: «ترامپ مدام میگفت، "میخواهم هدیهای برای مردم ایران بیاورم"، اما هدیهای که آنها برای ما آوردند موشکهای هدایتشونده، سلاحهای سنگین و ویرانی بود. آنچه آنها واقعاً میخواهند انجام دهند این است که حوادثی در کشور ایجاد کنند که راه را برای سقوط حاکمیت، جامعه و دولت هموار کند.» پزشکیان با تأکید بر اینکه ایران آغازگر جنگ نبوده و از گفتوگو استقبال کرده است، گفت: «ما هرگز به دنبال جنگ نبودیم. ما به دنبال جنگ نیستیم. من عمیقاً معتقدم که انسانها نباید باعث مرگ انسان دیگری شوند. ما قرار است مخلوقات برگزیده آفرینش باشیم. وقتی میتوانیم مسائل را از طریق گفتوگو حل کنیم، نباید به کشتن یکدیگر متوسل شویم.» پزشکیان افزود: «با تحریکاتی که اسرائیل انجام داد، آنها این جنگ را به ما تحمیل کردند. اما ما نمیخواهیم ادامه دهیم. این امریکاست که باید انتخاب کند آیا میخواهد این را پایان دهد یا نه.» رئیسجمهور در پایان تأکید کرد: «ما تا آخرین لحظه مقاومت خواهیم کرد. بله، ما مشکلات اقتصادی داریم، اما هر سختی را تحمل خواهیم کرد و تاب خواهیم آورد.»
انتقاد از انفعال اروپا مقابل امریکا
دکتر پزشکیان در دومین روز از حضور خود در نیویورک، در دیدار با آنتونیو کوستا، رئیس شورای اروپا، از انفعال کشورهای اروپایی مقابل امریکا انتقاد کرد و گفت اقدامات اروپاییها در موضوع اسنپبک و برجام و قرار گرفتن زیر سایه اقدامات خصمانه امریکا باعث شد از چرخه تأثیرگذاری در تحولات بینالمللی خارج شوند. رئیسجمهور با اشاره به صحبتهای دبیرکل ناتو درباره کمک کشورهای اروپایی به امریکا در جریان جنگ گفت انتظار دارد کشورهای اروپایی در رفتارهای خود تجدیدنظر و استقلال خود را حفظ کنند. پزشکیان همچنین گفت: «ما در جنگ اخیر از برخی کشورها بیعملی دیدیم ولی بیطرفی ندیدیم.» او تأمین امنیت منطقه را وظیفه کشورهای منطقه دانست و گفت دخالت دولتهای غربی بر امنیت منطقه و جهان تأثیر گذاشته است. کوستا نیز در این دیدار خواستار نقشآفرینی در موضوع منطقه شد و پزشکیان پاسخ داد که اروپاییها با قرار گرفتن پشت سر امریکا خود را از این نقشآفرینی محروم کردهاند.
اروپا توصیهای دارد به امریکا منتقل کند
پزشکیان در دیدار با راب یتن، نخستوزیر هلند، درباره روابط دوجانبه، تحولات منطقهای و وضعیت ناشی از حملات امریکا و رژیم صهیونیستی به ایران گفتوگو کرد. رئیسجمهور درباره مواضع ایران در زمینه گفتوگو و دیپلماسی گفت: «ما اهل گفتوگو بودهایم و هستیم، اما اگر توصیهای وجود دارد، باید به طرف امریکایی منتقل شود؛ چراکه در مقاطع مختلف، پس از برگزاری مذاکرات، روند گفتوگوها از سوی امریکا مختل شده و در نهایت شاهد آغاز جنگ بودهایم و جمهوری اسلامی ایران نیز در برابر این اقدامات از خود دفاع کرده است.» پزشکیان، اما در دیدار با شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، درباره روابط دوجانبه، روند اجرای توافقات پیشین و تحولات منطقهای گفتوگو کردند. دو طرف بر ضرورت تداوم پیگیری و اجرای مؤثر توافقات و تفاهمهای میان دو کشور تأکید کردند. رئیسجمهور از رویکردهای اصولی و تلاشهای هماهنگ پاکستان در حمایت از صلح، ثبات و امنیت منطقهای قدردانی و بر اهمیت تداوم رایزنیها و ابتکارات دیپلماتیک برای کاهش تنشها و جلوگیری از گسترش بحرانهای منطقهای تأکید کرد. وضعیت تنگه هرمز، تحولات شبهجزیره عربستان، گفتوگوهای منطقهای و تلاشهای دیپلماتیک و میانجیگرانه نیز از محورهای این دیدار بود.
هشدار پیامدهای جنگ در گفتوگو با نخستوزیر لبنان
رئیسجمهور در دیدار با نواف سلام، نخستوزیر لبنان، نیز ابعاد و پیامدهای جنگ و اقدامات نظامی امریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران را تشریح کرد و نسبت به آثار آن بر امنیت و ثبات منطقه و جهان هشدار داد. پزشکیان گفت: «جمهوری اسلامی ایران معتقد است بیاعتنایی به اصول و قواعد حقوق بینالملل، زمینهساز گسترش ناامنی و بیثباتی در منطقه است.» او همچنین بر توسعه روابط با کشورهای منطقه، احترام به حاکمیت ملی و تمامیت ارضی کشورها و اصل عدم مداخله در امور داخلی ملتها تأکید کرد. نواف سلام نیز بر پیشینه تاریخی روابط ایران و لبنان و خواست بیروت برای توسعه روابط سالم، متوازن و سازنده با تهران تأکید کرد. دیدار با نیکول پاشینیان، نخستوزیر ارمنستان، از دیگر برنامههای رئیسجمهور در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل بود. دکتر پزشکیان در این دیدار گفت: «پیگیری توافقات دوجانبه، بهویژه در موضوع مسیرهای ترانزیتی منطقه، در صدر سیاستهای دولت جمهوری اسلامی قرار دارد و ما بر اجرای این توافقات اصرار داریم.» او افزود: «سیاست قطعی جمهوری اسلامی گسترش همکاریها با کشورهای منطقه و همسایه است و در این خصوص دولت همه تلاش خود را برای اجرای توافقات فیمابین به کار میگیرد.» پاشینیان نیز بر تسریع در اجرای توافقات تأکید کرد و گفت این توافقات باعث توسعه کشورهای منطقه و ایجاد صلح میشود.
ایران تسلیم خواستههای غیرقانونی نمیشود
در دیدار رئیسجمهور با یوناس گار استوره، نخستوزیر نروژ، آخرین تحولات منطقهای و بینالمللی و آثار و تبعات جنگ امریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران مورد بررسی قرار گرفت. پزشکیان با اشاره به دفاع ملت ایران در برابر تجاوز و فشارهای خارجی تأکید کرد که اعمال فشار و توسل به زور نمیتواند ملت ایران را تسلیم خواستههای غیرقانونی کند. او بر رعایت قوانین بینالمللی، احترام به حقوق ملتها و حاکمیت کشورها و حل اختلافات از مسیر گفتوگو و راهکارهای سیاسی تأکید کرد. نخستوزیر نروژ نیز درباره پیامدهای ناامنی در تنگه هرمز ابراز نگرانی کرد و بر ضرورت تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنش و بازگشت ثبات به منطقه تأکید داشت. پزشکیان در دیدار با طارق رحمان، نخستوزیر بنگلادش هم گفت: جمهوری اسلامی ایران «در برابر زور و فشار سر فرود نخواهد آورد» و در عین حال تعامل با همه کشورهای جهان را بر مبنای احترام متقابل دنبال میکند و خواهان توسعه روابط و همکاریهای سازنده با جامعه جهانی است. طارق رحمان نیز تجاوزات اخیر علیه جمهوری اسلامی ایران را محکوم و بر ضرورت توجه به اصول صلح، ثبات و احترام به حاکمیت کشورها تأکید کرد.
سخنان پزشکیان، صدای رسای ملت مبعوث
پس از سخنرانی پزشکیان در مجمع عمومی سازمان ملل، شماری از مسئولان لشکری و کشوری از این سخنرانی قدردانی کردند.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، نوشت: «رئیسجمهور پزشکیان نه فقط از زبان یک دولت، بلکه از جانب تمدنی سه هزار ساله سخن گفت. او صدای قدرتمند شجاعت، مقاومت و استواری جمهوری اسلامی ایران بود. زنده باد ملت سربلند و مقاوم ایران.» غلامحسین محسنی اژهای، رئیس قوه قضائیه، نیز سخنرانی رئیسجمهور را «سرشار و مشحون از نکات نغز و عزتمندانه» توصیف کرد و نوشت پزشکیان «با صلابت و استوار از حقوق حقه مردم ایران دفاع کرد». محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهور، نوشت: «امروز نه دکتر پزشکیان بلکه یک ملت، همزمان و همصدا در صحن سازمان ملل با دنیا سخن گفتند.»
سرلشکر علی عبداللهی، رئیس ستادکل نیروهای مسلح و فرمانده قرارگاه خاتمالانبیا، در پیامی سخنان رئیسجمهور را «صدای رسای ملت مبعوثشده و سربلند ایران» خواند و نوشت نیروهای مسلح «همنوا و همصدا با مردم و رئیسجمهور» بر ادامه انتقام خون شهدا تأکید دارند. سرلشکر احمد وحیدی، فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، نیز نوشت: «از جنگ نمیترسیم»؛ ندای بلند و استوار ملت ایران است؛ ندایی که از تریبون سازمان ملل متحد، به زبان رئیسجمهور محترم طنینانداز شد و به گوش جهانیان رسید. امیر سرلشکر حاتمی، فرمانده کل ارتش، سخنرانی رئیسجمهور را «صدای صلابت ملت مبعوث، شجاع و مقاوم ایران» و «تجلی انسجام اتحاد و هماهنگی همه ایران در برابر دشمن زورگو» توصیف کرد. آیتالله آملی لاریجانی، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، نیز مواضع رئیسجمهور را «صریح، قاطع و انقلابی» خواند و آن را دفاع از مقاومت و حقوق ملت ایران دانست. سیدمجید ابنالرضا، سرپرست وزارت دفاع هم نوشت: «از تریبون سازمان ملل، پیام ایران روشن بود؛ دکترین دفاعی ایران تغییر کرده است. تولید قدرت دفاعی متناسب با این دکترین، با شتاب ادامه دارد و سبدی از ابتکارات و قابلیتهای شالودهشکن و اقتدارآفرین در اختیار داریم. با ملت ایران نمیتوان با زبان زور و تهدید سخن گفت.» سازمان بسیج مستضعفین نیز در پیامی سخنرانی رئیسجمهور را نمایش «عظمت، اقتدار و منطق متین جمهوری اسلامی ایران در عرصه بینالمللی» دانست و بر تبیین مواضع ایران با تکیه بر «منطق، عزت و صراحت» تأکید کرد. سیداحمد خاتمی، خطیب نماز جمعه تهران، نطق رئیسجمهور را «منطقی، حماسی و شجاعانه» توصیف کرد و محمد مخبر، مشاور و دستیار مقام معظم رهبری، نوشت: پزشکیان «با مواضعی قاطع، مستدل و مقتدرانه از ایران دفاع کرد» و پیام رئیسجمهوری را ایستادگی در برابر فشار و فراموش نکردن شهدا دانست.
