جوان آنلاین: بهرهبرداری از فاز چهارم کنارگذر شمالی کرج با افتتاح پل B۱۶، فصل تازهای در مسیر تکمیل یکی از مهمترین پروژههای حملونقلی استان البرز رقم زد؛ پروژهای که هدف آن تنها ساخت یک مسیر بزرگراهی جدید نیست، بلکه قرار است با انتقال بخشی از ترددهای عبوری از معابر شهری، بار ترافیکی کرج و محور پرتردد کرج-قزوین را کاهش داده و دسترسی میان تهران و استانهای غربی کشور را تسهیل کند.
به گزارش مهر، کنارگذر شمالی کرج که با نام «آزادراه شهید سلیمانی» شناخته میشود، از جمله پروژههای بزرگ زیرساختی کشور است که اجرای آن از سالهای گذشته آغاز شده و طی سالهای اخیر با پیگیری مدیریت شهری، استانداری و دولت شتاب بیشتری گرفته است.
اکنون با بهرهبرداری از فاز چهارم و پل B۱۶، بخش مهمی از این مسیر در اختیار شهروندان قرار گرفته است؛ مسیری که به گفته مسئولان میتواند تا حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد از حجم ترافیک در محدودههای مرتبط با این پروژه بکاهد.
اهمیت کنارگذر شمالی کرج را باید فراتر از محدوده جغرافیایی شهر کرج بررسی کرد. محور کرج-قزوین یکی از مسیرهای اصلی ارتباطی کشور است و بخش قابل توجهی از تردد میان تهران و استانهای غربی از این محدوده عبور میکند.
بر اساس اطلاعات ارائهشده در مراسم افتتاح، این مسیر محل اتصال ترددهای مربوط به ۱۴ استان کشور است و همین موضوع موجب شده هرگونه اختلال یا افزایش بار ترافیکی در محور کرج-قزوین، آثار خود را در شبکه حملونقل چندین استان نشان دهد.
علیرضا رحیمی، رئیس کمیسیون عمران و شهرسازی شورای اسلامی شهر کرج، با اشاره به نقش این پروژه در شبکه حملونقل کشور گفت: پروژه بزرگراه شمالی علاوه بر دسترسی شرق و غرب، امکان دسترسی مناسبتر به نقاط مختلف کرج را فراهم میکند و با ایجاد مسیرهای جدید، شهروندان برای رسیدن به خروجیهای مختلف دیگر مجبور نیستند تمام مسیرهای پرترافیک گذشته را طی کنند.
این مسئله یکی از مهمترین کارکردهای کنارگذر است؛ زیرا هرچه مسیرهای جایگزین بیشتری برای تردد خودروها ایجاد شود، امکان توزیع متوازنتر جریان ترافیک نیز افزایش پیدا میکند.
وعده کاهش ۳۰ تا ۴۰ درصدی ترافیک
یکی از مهمترین انتظارات از بهرهبرداری فاز چهارم، کاهش بار ترافیکی در معابر کرج است.
مهرداد کیانی، شهردار کرج، در مراسم بهرهبرداری از پل B۱۶ گفت: ما پیشبینی میکنیم تا ۴۰ درصد احتمالاً باعث کاهش ترافیک در این محور شود.
وی با اشاره به دسترسیهای جدید ایجادشده در پروژه افزود که شهروندان کرجی با استفاده از این مسیر میتوانند سریعتر به بخشهای شمالی شهر دسترسی پیدا کنند و دیگر نیاز نیست برای رسیدن به برخی خروجیها تمام مسیرهای قبلی را طی کنند.
مسعود محمدی، رئیس شورای اسلامی شهر کرج نیز اثر این پروژه بر ترافیک را قابل توجه دانست و گفت که اتصال ایجادشده میتواند بر اساس برآوردهای کارشناسی، حدود ۳۰ درصد از حجم ترافیک را کاهش دهد.
تفاوت میان برآوردهای ۳۰، ۳۵ و ۴۰ درصدی که از سوی مسئولان مختلف مطرح شده، نشان میدهد میزان دقیق اثرگذاری پروژه باید پس از آغاز تردد گسترده و بررسی دادههای واقعی ترافیکی مشخص شود؛ با این حال، اصل موضوع روشن است: ایجاد یک مسیر جایگزین برای ترافیک عبوری، ظرفیت قابل توجهی برای کاهش فشار بر معابر موجود ایجاد میکند.
چهار کیلومتر مسیر با عملیات عمرانی سنگین
فاز چهارم کنارگذر شمالی کرج با اعتباری بالغ بر ۱۰ هزار میلیارد تومان اجرا شده است.
این بخش حدود چهار کیلومتر طول و ۳۸ متر عرض دارد و برای اجرای آن بیش از چهار میلیون و ۳۰۰ هزار مترمکعب عملیات خاکی انجام شده است.
همچنین در این پروژه ۴۵ هزار مترمکعب بتنریزی، حدود ۶۰ هزار تن آسفالت و احداث پنج پل و تقاطع انجام شده است.
این اعداد نشان میدهد مسیر جدید تنها یک قطعه آسفالته نیست، بلکه مجموعهای از سازههای فنی و تقاطعهای مهندسیشده است که باید جریانهای مختلف ترافیکی را از یکدیگر تفکیک و به مسیرهای اصلی و محلی متصل کند.
رحیمی نیز با اشاره به مقیاس این طرح، ارزش روز کل پروژه را بیش از ۴۰ هزار میلیارد تومان اعلام کرد و گفت این پروژه تنها برای شهر کرج نیست و امکان ارتباط بهتر میان تهران و استانهای غربی کشور را فراهم میکند.
از ۲۳ درصد پیشرفت تا آستانه بهرهبرداری
یکی از نکات قابل توجه در روند اجرای کنارگذر شمالی، مدت زمان طولانی اجرای پروژه و مشکلات مالی و اجرایی آن بوده است.
مجتبی عبداللهی، استاندار البرز، با اشاره به روند اجرای آزادراه شهید سلیمانی گفت این پروژه در مقطعی با حدود ۲۳ درصد پیشرفت فیزیکی مواجه بود، اما امروز میزان پیشرفت آن به بیش از ۹۵ درصد رسیده است.
به گفته وی، همدلی میان دولت، استانداری، مدیریت شهری و شورای اسلامی شهر کرج موجب شد این پروژه با وجود فراز و نشیبهای متعدد به مرحله بهرهبرداری برسد.
رحیمی نیز یکی از دلایل وقفه در اجرای پروژه را ماهیت ملی آن و ضرورت تعیین سهم دولت و شهرداری عنوان کرد و توضیح داد که در دوره ششم شورای اسلامی شهر کرج، سهم مشارکت دولت از سه درصد به ۵۰ درصد افزایش یافت و شهرداری نیز پذیرفت ۵۰ درصد هزینه پروژه را تأمین کند.
ترافیک کمتر؛ صرفهجویی بیشتر در سوخت و زمان
اثر کنارگذر شمالی تنها به کاهش صف خودروها در معابر محدود نمیشود. هر میزان کاهش در زمان توقف خودروها میتواند به کاهش مصرف سوخت، کاهش آلایندگی هوا و افزایش بهرهوری حملونقل منجر شود.
در مراسم افتتاح نیز بر همین موضوع تأکید شد و عنوان شد که این پروژه علاوه بر کاهش زمان سفر، میتواند در کاهش مصرف سوخت و آلایندگی نیز مؤثر باشد.
بر اساس محاسباتی که در مقطع گذشته و با نرخ دلار ۶۰ تا ۷۰ هزار تومان انجام شده بود، صرفهجویی روزانه ناشی از کاهش مصرف انرژی برای این پروژه بیش از ۱۳۰ میلیارد تومان برآورد شده بود.
اگرچه این عدد مربوط به محاسبات انجامشده در آن مقطع است و نمیتوان آن را بدون بهروزرسانی به شرایط امروز تعمیم داد، اما نشاندهنده ابعاد اقتصادی پروژهای است که قرار است بخشی از ترافیک عبوری یک محور ملی را از مسیرهای شهری خارج کند.
تملکهای سنگین برای باز شدن مسیر
پشت سر گذاشتن موانع تملکی نیز بخش دیگری از داستان کنارگذر شمالی کرج است. به گفته مسئولان پروژه، در فاز چهارم بیش از ۳۵ باب ویلا برای بازگشایی مسیر تملک و تخریب شده و پروژه از محدودههایی مانند سپاه و هلیکوپترسازی عبور کرده است.
مسعود محمدی، رئیس شورای اسلامی شهر کرج، با اشاره به این روند گفت برای بازگشایی مسیر هلیکوپترسازی جلسات متعددی با حضور مسئولان استانی و مدیریت شهری برگزار شد.
به گفته وی، همکاری استانداری، دستگاه قضایی، مدیریت شهری و سایر دستگاهها نقش مهمی در رفع موانع و تملکهای پروژه داشته است.
B۱۶ افتتاح شد؛ B۱ حلقه تکمیل پروژه
با وجود بهرهبرداری از فاز چهارم، کنارگذر شمالی کرج هنوز به معنای کامل کلمه به پایان نرسیده است. پل B۱ که یکی از بخشهای مهم پروژه محسوب میشود، در جریان جنگ رمضان مورد اصابت قرار گرفت و آسیب دید.
استاندار البرز اعلام کرد که مجموعه آزادراه شهید سلیمانی به جز پل B۱، تکمیل شده و آماده استفاده مردم است.
رحیمی نیز با اشاره به اهمیت این پل گفت هزینه بازسازی B۱ حدود دو هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان برآورد میشود و پیش از آغاز عملیات، باید بررسیهای فنی و تخصصی دقیقی روی پایهها و عرشه پل انجام شود.
وی پیشبینی کرد در صورت تعیین تکلیف پیمانکار و تأمین منابع، بازسازی این پل حدود یکونیم تا دو سال زمان ببرد.
آزمون واقعی بعد از افتتاح
اکنون فاز چهارم کنارگذر شمالی کرج وارد مرحلهای شده که نتیجه آن مستقیماً در زندگی روزمره شهروندان قابل مشاهده خواهد بود.
اگر پیشبینی مسئولان درباره کاهش ۳۰ تا ۴۰ درصدی بار ترافیکی محقق شود، این پروژه میتواند یکی از مهمترین مداخلات زیرساختی برای مدیریت ترافیک کرج در سالهای اخیر باشد.
با این حال، سنجش موفقیت پروژه نباید صرفاً به مراسم افتتاح محدود شود. میزان کاهش زمان سفر، تغییر حجم ترافیک در محور کرج-قزوین، کاهش مصرف سوخت و توزیع بار ترافیکی در معابر مختلف، شاخصهایی هستند که میتوانند اثر واقعی این پروژه را مشخص کنند.
کنارگذر شمالی کرج اکنون بخش مهمی از مسیر خود را پشت سر گذاشته است؛ پروژهای که از مشکلات مالی و تملکی تا آسیب جنگی یک پل را تجربه کرده، اما متوقف نشده است.
افتتاح B۱۶ میتواند آغاز مرحلهای باشد که نتیجه سالها کار عمرانی را در خیابانهای کرج نشان دهد؛ مرحلهای که در آن، وعده کاهش ترافیک باید از روی کاغذ به واقعیت روزانه شهروندان تبدیل شود و با تکمیل B۱، حلقه نهایی این مسیر نیز شکل بگیرد.
