جوان آنلاین: سوت توسعه مسیرهای ترانزیتی و افزایش سهم کشورمان از جابهجایی کالا در منطقه، با تصویب کلیات سند کریدور شرق ـ غرب وارد مرحله جدیدی شد و راهآهن هرات ـ مزارشریف را به عنوان یکی از محورهای اصلی خود در نظر گرفته و هدف آن تقویت ارتباط اقتصادی ایران با افغانستان و کشورهای مسیر، افزایش ظرفیت حملونقل ریلی و ایجاد سازوکارهای جدید برای تأمین مالی پروژههای زیرساختی عنوان شده است و در شرایطی دنبال میشود که ایران برای بهرهگیری بیشتر از موقعیت جغرافیایی خود در شبکه تجارت منطقهای، توسعه کریدورهای حملونقل و تکمیل زیرساختهای ترانزیتی را در اولویت قرار داده است.
کلیات سند کریدور شرق ـ غرب با محوریت پروژه راهآهن هرات ـ مزارشریف، روز شنبه در جلسه ستاد ملی گذر به ریاست معاون اول رئیسجمهور به تصویب رسید که توسعه مسیرهای ریلی و افزایش ظرفیتهای ترانزیتی کشور را به عنوان یکی از برنامههای مهم اقتصادی دنبال میکند. کریدورهای حملونقل به یکی از ابزارهای مهم رقابت اقتصادی میان کشورها تبدیل شدهاند و کشورهایی که بتوانند مسیرهای امن، سریع و کمهزینه برای جابهجایی کالا فراهم کنند، سهم بیشتری از تجارت منطقهای و درآمدهای مرتبط با حملونقل، خدمات بندری، انبارداری و لجستیک به دست خواهند آورد. کشورمان نیز به دلیل قرار گرفتن میان آسیای مرکزی، افغانستان، دریای خزر و آبهای جنوبی، از موقعیت جغرافیایی ویژهای برای ایفای نقش در شبکه ترانزیتی منطقه برخوردار است و توسعه خطوط ریلی، بهبود فرایندهای گمرکی و ایجاد پایانههای مجهز، از جمله اقداماتی است که برای استفاده بیشتر از این ظرفیت دنبال میشود. در جلسه ستاد ملی گذر، معاون اول رئیسجمهور توسعه کریدورهای حملونقل را از اولویتهای راهبردی دولت عنوان کرد و بر افزایش ظرفیت مسیرهای ترانزیتی تأکید داشت. به گفته وی، افزایش ظرفیت کریدورها و توسعه بنادر خشک و شمالی در کنار بنادر خلیج فارس، راهبردی اساسی برای ارتقای جایگاه ایران در حملونقل منطقهای است. راهآهن هرات ـ مزارشریف یکی از پروژههای مهم در اتصال شبکه حملونقل افغانستان به مسیرهای منطقهای محسوب میشود، چراکه افغانستان به دلیل نداشتن دسترسی مستقیم به آبهای آزاد، برای توسعه تجارت خارجی خود به مسیرهای ارتباطی کشورهای همسایه نیاز دارد و ایجاد و تقویت مسیرهای ریلی در این کشور، امکان انتقال کالا میان آسیای مرکزی، افغانستان و ایران را افزایش خواهد داد.
افزایش سهم ایران از بازار ترانزیت منطقه
سند کریدور شرق ـ غرب با هدف افزایش سهم ایران از بازار ترانزیت بینالمللی، توسعه همکاریهای اقتصادی و سرمایهگذاری منطقهای و تقویت ارتباطات تجاری با کشورهای مسیر تدوین شده و همچنین ایجاد سازوکارهای جدید تأمین مالی برای پروژههای زیرساختی، بخش دیگری از اهداف این برنامه عنوان شده است و قاعدتاً ترانزیت کالا برای ایران مجموعهای از فعالیتهای اقتصادی مانند خدمات گمرکی، حملونقل جادهای و ریلی، نگهداری کالا، بیمه و خدمات لجستیکی را نیز فعال میکند و به همین دلیل، توسعه کریدورها میتواند نقش مهمی در رونق بخشهای مختلف اقتصادی داشته باشد. اجرای موفق این طرح مستلزم هماهنگی میان کشورهای مسیر، تأمین منابع مالی، تکمیل زیرساختها و استمرار برنامههای توسعهای است و در صورت تکمیل حلقههای حملونقل و افزایش سرعت خدماترسانی، ظرفیت تبدیل شدن به یکی از مسیرهای مهم تجارت منطقهای را خواهد داشت.