جوان آنلاین: همزمان با آغاز ماه محرم، مساجد، حسینیهها، تکایا و خانههای بسیاری در سراسر کشور سیاهپوش میشوند و شهرها رنگ و بوی عزای سیدالشهدا (ع) به خود میگیرند. از روضههای خانگی تا هیئتهای بزرگ و موکبهای خیابانی، میلیونها نفر در آیینی که ریشهای عمیق در فرهنگ و هویت ایرانی دارد، مشارکت میکنند، اما در کنار شور عزاداری، توجه به نظم اجتماعی، ایمنی و حقوق شهروندی میتواند ضامن برگزاری هر چه باشکوهتر و کمحادثهتر این مراسم باشد.
ماه محرم هر سال فرصتی برای تجدید پیوندهای اجتماعی و مذهبی است. کوچهها و خیابانها با پرچمها و بیرقهای سیاه آذین میشوند، صدای نوحه و مرثیه در محلهها طنین میاندازد و موکبها و هیئتهای مذهبی به کانونی برای گردهمایی شهروندان تبدیل میشوند. در چنین روزهایی، شهر بیش از هر زمان دیگری به یک فضای جمعی برای همدلی، مشارکت و ادای احترام به فرهنگ عاشورا تبدیل میشود. امسال نیز با افزایش حضور مردم در مراسمهای مذهبی، رفتوآمدهای درونشهری و بینشهری رونق بیشتری پیدا خواهد کرد و همین مسئله ضرورت توجه به نظم، ایمنی و مدیریت شهری را دوچندان میکند.
احترام به حقوق دیگران
برگزاری مراسم مذهبی در فضاهای عمومی، در کنار همه آثار فرهنگی و اجتماعی خود، نیازمند رعایت حقوق شهروندی است. حفظ نظم در معابر، جلوگیری از انسداد مسیرهای تردد، رعایت حقوق ساکنان محلات و همکاری با عوامل انتظامی از جمله موضوعاتی است که میتواند کیفیت برگزاری مراسم را ارتقا دهد. موکبها، ایستگاههای صلواتی و هیئتهای مذهبی در صورتی میتوانند نقش اجتماعی خود را به بهترین شکل ایفا کنند که ضمن خدمترسانی به عزاداران، الزامات ایمنی و انتظامی را نیز مدنظر قرار دهند.
توصیه پلیس
پلیس راهور تهران بزرگ همزمان با آغاز مراسمهای محرم، از اجرای تمهیدات ویژه ترافیکی در سطح شهر خبر داده است. به گفته سردار ابوالفضلموسویپور، نیروهای راهور در معابر اصلی و فرعی حضور مستمر خواهند داشت تا تردد عزاداران با کمترین مشکل انجام شود. یکی از مهمترین توصیههای پلیس به رانندگان، توجه بیشتر به عابران پیاده است. لباسهای تیره و مشکی عزاداران در شب میتواند میزان دیدهشدن آنها را کاهش دهد، موضوعی که لزوم افزایش دقت رانندگان بهویژه در اطراف مساجد، حسینیهها و مسیر حرکت دستههای عزاداری را ضروری میکند. رئیس پلیس راهور تهران همچنین از موتورسواران خواسته است با استفاده از کلاه ایمنی روشن، اطمینان از سلامت چراغها و استفاده از علائم شبرنگ، ایمنی خود و دیگران را افزایش دهند.
نقش عابران در کاهش حوادث
به گفته سردار موسویپور در کنار مسئولیت رانندگان، عابران پیاده نیز سهم مهمی در پیشگیری از حوادث دارند. عبور از مسیرهای روشن، استفاده از پلهای عابر پیاده و خودداری از عبور مستقیم از عرض بزرگراهها از جمله توصیههایی است که میتواند از وقوع بسیاری از حوادث جلوگیری کند که رعایت همین نکات ساده میتواند شبهای عزاداری را برای خانوادهها ایمنتر و آرامتر کند.
ایمنی هیئتها
تجربه سالهای گذشته نشان دادهاست که تجمعهای پرتراکم نیازمند برنامهریزی دقیق برای مدیریت بحران هستند. سازمان آتشنشانی با تأکید بر ضرورت وجود راههای خروج کافی در اماکن مذهبی، از مسئولان هیئتها خواسته است مسیرهای خروج اضطراری را همواره باز و بدون مانع نگه دارند. رعایت استانداردهای برق، جلوگیری از استفاده از انشعابات غیراصولی، کنترل تجهیزات گازسوز و دور نگه داشتن وسایل گرمایشی از مواد قابل اشتعال از دیگر توصیههای مهم آتشنشانی در این ایام است.
موکبهای ایمن، عزاداری مطمئن
بخش قابلتوجهی از خدماترسانی محرم در موکبها و ایستگاههای صلواتی انجام میشود. کارشناسان ایمنی توصیه میکنند از روشن کردن شعلههای روباز در داخل یا مجاورت چادرها خودداری شود و محل طبخ غذا در فضایی جداگانه و ایمن پیشبینی شود. همچنین وجود کپسولهای آتشنشانی، آموزش خادمان و آشنایی مسئولان هیئتها با شیوه مقابله با حوادث احتمالی میتواند نقش تعیینکنندهای در کاهش خسارات احتمالی داشتهباشد.
آیینهای عاشورایی همواره نمادی از همبستگی و مشارکت اجتماعی بودهاند. در کنار شور و ارادت مذهبی، رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی، توجه به اصول ایمنی و احترام به حقوق شهروندان میتواند چهرهای کاملتر از فرهنگ عزاداری را به نمایش بگذارد، فرهنگی که در آن حفظ جان و آرامش مردم نیز بخشی از مسئولیت اجتماعی عزاداران و برگزارکنندگان مراسم به شمار میآید.
