جوان آنلاین: حجم مبادلات تجاری دوجانبه میان ایران و تاجیکستان در سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ میلادی با جهش و رشد خیرهکنندهای مواجه شده است؛ این بازه زمانی دقیقاً با آغاز درگیریهای نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران همزمان بوده است.
به گزارش تسنیم، این افزایش ناگهانی و چشمگیر در حجم تجارت، پرسشها و گمانهزنیهای متعددی را در محافل رسانهای و سیاسی غرب مطرح کرده مبنی بر اینکه آیا تهران در تلاش است تا با ایجاد و بهرهگیری از یک مسیر ارتباطی و کانال ترانزیتی از طریق خاک تاجیکستان، به فناوریهای نوین و کالاهایی با کاربرد دوگانه و نظامی دست یابد و یا اینکه هدف از این تبادلات، تامین و واردات کالاهای اساسی و مایحتاج ضروری برای مصارف غیرنظامی و نیازهای عمومی جامعه است.
رایزنیهای دیپلماتیک دوشنبه و تهران برای توسعه تجارت
در همین راستا، علیرضا حقیقیان، سفیر ایران در دوشنبه، هفته گذشته با مقامات عالیرتبه وزارت حملونقل تاجیکستان دیدار و گفتوگو کرد.
محور اصلی این مذاکرات دیپلماتیک، بررسی راهکارهای گسترش، توسعه و تسریع در روند تجارت زمینی میان دو کشور بود؛ دو دولتی که اگرچه دارای پیوندهای عمیق فرهنگی، تاریخی و زبانی هستند، اما مرز زمینی مشترک و مستقیمی با یکدیگر ندارند.
بر اساس گزارش مشروحی که توسط خبرگزاری رسمی دولتی تاجیکستان (خاور) منتشر شده، حجم مبادلات تجاری دوجانبه در سهماهه نخست سال جاری میلادی، علیرغم شعلهور شدن آتش جنگ و درگیریها در سراسر منطقه خلیج فارس، در مقایسه با مدت مشابه در سال ۲۰۲۵ با رشد چشمگیر ۵۰ درصدی همراه بوده است.
گزارش خبرگزاری خاور همچنین میافزاید که در مجموع و در طول کل سال ۲۰۲۵ میلادی، گردش مالی تجارت میان ایران و تاجیکستان در مقایسه با سال پیش از آن، افزایش قابلتوجه ۲۸ درصدی را تجربه کرده بود.
در تایید این روند صعودی، اداره خدمات گمرک جمهوری تاجیکستان نیز با انتشار آمارهای رسمی اعلام کرد که گردش مالی و مبادلات تجاری دوجانبه در سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ در حدود ۱۲۰ میلیون دلار برآورد شده که از این میزان، سهم صادرات تاجیکستان به ایران اندکی بیش از ۲۴ میلیون دلار بوده است.
شایان ذکر است که این کشور آسیای مرکزی در کل سال ۲۰۲۵ میلادی، مجموع گردش تجارت خارجی خود را رقمی در حدود ۱۰.۷ میلیارد دلار ثبت کرده بود که این رقم نشاندهنده افزایش ۲۰ درصدی نسبت به مجموع تجارت سال قبل از آن است.
از این رقم کلان، سهم واردات در سال ۲۰۲۵ تنها حدود ۲.۴ میلیارد دلار بوده که این آمار به روشنی نشان میدهد نسبت واردات به صادرات برای این کشور در سال گذشته تقریباً یک به سه (۱ به ۳) بوده است.
کاروان کمکهای بشردوستانه
جمهوری تاجیکستان در اواسط ماه مارس با ارسال یک کاروان عظیم و بیسابقه متشکل از ۱۰۷ دستگاه کامیون به مقصد ایران، تعجب و شگفتی بسیاری از ناظران بینالمللی را برانگیخت. بر اساس اعلام رسمی مقامات دوشنبه، این کاروان حامل بیش از ۳۶۰۰ تن کمکهای بشردوستانه و اقلام امدادی بود؛ مقداری که در مقایسه با سطح کمکهای ارائهشده توسط سایر کشورهای منطقه، بسیار عظیم و قابلتوجه ارزیابی شد.
در همین حین و در عرصه دیپلماسی عمومی و رسانهای، سفارت ایران در دوشنبه تاجیکستان نیز دست به اقدامی جالب توجه زد و در شبکه اجتماعی ایکس (توییتر سابق) به اظهارات دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا واکنش نشان داد.
سفارت ایران با انتشار یک پست که به سرعت در فضای مجازی پربازدید و وایرال شد، پیام جنجالی و مورد انتقاد ترامپ در شبکههای اجتماعی را - که در آن خود را به عنوان یک شفاگر و ناجی بیماران همچون حضرت مسیح (ع) به تصویر کشیده بود - با ادبیاتی کنایهآمیز به شدت مورد تمسخر قرار داد و به مقابله با ادعاهای واهی وی پرداخت.
