حسن فرامرزی

چرا مدارس غیرانتفاعی محبوب نیستند؟!

۴ میلیون تومان حقوق ماهانه در ذهن شما چه معنایی دارد؟ حقوق متوسط؟ کم؟ خیلی کم؟ حقوقی که گرفتن و نگرفتن آن تفاوت چندانی با هم ندارد؟
از دردناک‌ترین چالش‌هایی که امروز در آموزش و پرورش ما زبانه می‌کشد، وضعیت دستمزد معلمان غیرانتفاعی است. جمعه هشتم اردیبهشت در یکی از واحد‌های آزمون استخدامی آموزش و پرورش، معلمان غیرانتفاعی بسیاری شرکت کرده‌بودند.
تلخ و گزنده است. فردی به عنوان معلم در سیستم آموزشی کشور فعالیت می‌کند، اما، چون حقوق و دستمزد او ـ بدون دریافت بیمه یا بیمه ۱۵‌روزه ـ در کلانشهری مثل تهران حتی به ۴ میلیون تومان در ماه نمی‌رسد، یعنی به طور میانگین ۱۳۳ هزار تومان در روز، در آزمون استخدامی معلمان شرکت می‌کند تا با یک احتمال نه‌چندان پررنگ قبولی، یک سال در آموزش و پرورش رایگان درس بدهد، به این امید که حقوق و مزایایش دو برابر شود.
حال این واقعیت دردناک را کنار این خبر قرار دهید تا چرایی نفوذ فضای نگرانی در جامعه ما روشن شود. معاون برنامه‌ریزی، توسعه سرمایه انسانی و امور شورا شهرداری تهران در حاشیه برگزاری یکصد و چهل و پنجمین جلسه شورای شهر تهران به انتشار یک فیش حقوقی با رقم ۵۰میلیون‌تومان مربوط به یکی از معاونان شورای شهر تهران عکس‌العمل نشان داده و گفته‌است: «تمام فیش‌های حقوقی با قیمت بالا که منتشر شده‌است، استثنا بوده‌اند و همه بر اساس قوانین و مقرراتند.»
دقت کنید ما از روزگار تکذیب حقوق‌های بالا و انکار شکاف درآمدی غیر‌قابل‌دفاع میان کارگران و مسئولان عبور کرده‌ایم و اکنون «حس مستثنی و ویژه بودن» به صورت علنی و در قالب بازی با کلمات جای آن تکذیب‌ها را گرفته‌است: «تمام فیش‌های حقوقی با قیمت بالا که منتشر شده‌است، استثنا بوده‌اند و همه بر اساس قوانین و مقررات هستند.» اگر این جملات بازی با کلمات نیست، پس چیست؟
آرشیو خبر‌ها را با ساماندهی حقوق معلمان مدارس غیر انتفاعی جست‌وجو می‌کنم. تقریباً هیچ! جز چند وعده پیگیری. مثلاً سخنگوی کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس ـ اردیبهشت سال گذشته ـ با اشاره به مطرح شدن بررسی ساماندهی حقوق و مزایای معلمان غیرانتفاعی در مجلس گفته‌است: «نمایندگان مجلس با جدیت پیگیر طرح همسان‌سازی حقوق همه دستگاه‌های اجرایی هستند.» حالا نتیجه این جدیت نمایندگان بعد یک سال چه بوده‌است؟ هیچ!
یکی از معلمان غیرانتفاعی در پردیس استان تهران در گفتگو با یک رسانه اعلام کرده یک سال و سه ماه پیش کمتر از ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان حقوق می‌گرفته است: «می‌گویند معلم غیرانتفاعی نباید زیر ۵/۲ میلیون تومان حقوق بگیرد، اما قرارداد‌ها با بیمه ۱۵ روزه بسته می‌شود و دریافتی معلم‌ها معمولاً زیر ۲ میلیون تومان است. خیلی راحت می‌گویند اگر کسی شکایتی دارد برود آموزش و پرورش شکایت کند.»
حالا وضعیت دستمزد معلمان غیر‌انتفاعی را در کنار نارضایتی پررنگ شهروندان از شهریه‌های بالای مدارس غیرانتفاعی قرار دهید. به جرئت می‌توان گفت امروز مدارس غیرانتفاعی در فرهنگ عمومی ما و در جریان به‌صحنه‌آوردن و به اشتراک گذاشتن تجربیات روزمره بعد از بنگاه‌های املاک به یکی از منفورترین جایگاه‌های شغلی بدل شده‌اند، مؤسسات آموزشی که به نظر می‌رسد تناسب و تعادل میان اهداف مالی و آموزشی آن‌ها گم شده‌است.