از ورود آلاحمد به عرصه ادبیات فارسی و پائیدن او در این میدان، دههها میگذرد. این برای هر نویسنده، توفیقی کم بدیل مینماید. اثری که هم اینک در معرفی آن سخن میگوییم، این نویسنده را از زبان خویش روایت کرده است. این پژوهش را مجتبی حبیبی تألیف کرده و مرکز اسناد انقلاب اسلامی، به انتشار آن همت گماشته است. مؤلف در دیباچه خویش بر این اثر، نکات پیآمده را خاطرنشان کرده است:
«راهها هر چه باریکتر، صعبالعبورتر و حساستر باشند، آغازگر بودن در طی کردن آنها، ارزشمندتر و مهمتر است. به خصوص که راهی، دو جایگاه و موضع تاریخی راـ آن هم در منظر یک قوم و ملتـ به هم برساند. به فرض که ایستگاه و مبدأ این حرکت، وادادگی و انفعال و خیانت باشد و موقف و مقصد آن خودآگاهی، مبارزه و خدمت. ناگفته پیداست که این راه توبه نام میگیرد و مطلعی است برای یک رستاخیز، رستاخیزی به آسمان، پس از هبوطی دردناک و فروخفتگی در حضیض ذلت. توبهای چنین اگر مقبول افتد، منشأ حرکت است و یقظهای عمومی و آن روز که همه بیدار شوند، آغازگران، هر یک به سهم تأثیرشان جاودانه خواهند شد. جلال آلاحمد در قله ادبیات مقاومت زمانه خویش و شاخص و نقطه شروع فصل توبه روشنفکری ایران است. نویسندهای کمنظیر، متعهد و انقلابی که موضوع شاهکارهای خود را اصلیترین دغدغههای مسلمانان در ایران و جهان، بلکه مستضعفان عصر قرار داد. آنجا که ماهیت امپریالیزم غرب و شرق و ظلمه آن دوـ اسرائیلـ را رسوا میسازد، تا آنجا که عمق انحرافات روشنفکران وطنی را فریاد میزند و آنجا که فقر و ظلم و بیداد و ناکار آمدی و بحران هویت ایران پهلوی را به داستان میکشد. بیش از ۴۶ اثر ادبی و علمی جلال، آیینهای شفاف از تحول اوست در زندگی سیاسی و شخصی که در تلاطم طوفان تحولات دهه۱۳۲۰ و حزب توده و... آغاز میشود و طی دو سه دهه، در نهایت به ساحل نهضت اسلامی ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ میانجامد و بشارت نجات و پیروزی را در قامت بلند حضرت روحالله سر میدهد.
از نفرین زمین تلاشی است برای بازخوانی مجدد جلال، نه آن سان که دیگران گفته و شنیدهاند، بلکه آن سان که او گفته است و جز آثار او، چه ذخیرهای یارای بازگویی آن همه حکایت را دارد؟ این اثر در چهار بخش، آثار جلال را موشکافی میکند و با او همراه میشود تا آخرین برگهای یک داستان که هر چند به مرگ مشکوک نویسنده ناتمام میماند، ولی میتوان صفحه سفید مانده آن را خواند و از روی آن استنساخ کرد.
در بخش اول، از سفرنامههای جلال، سفرهای خارجی او بررسی شده است. در بخش دوم، داستانهای جلال را (شامل رمان و مجموعه داستان) که او را در مقام پیشگامی ادبیات نهضت و مبارزه و حتی انقلاب اسلامی مینشاند، برانداز میکنیم. در بخش سوم، یادداشتها و در بخش چهارم مقالات و تقاریر سیاسی اجتماعی او را از نظر میگذرانیم، تا شاید شخصیت ناشناخته جلالآلاحمد، سه دهه پس از پیروزی انقلاب اسلامیـ که او انتظارش را میکشیدـ برای جویندگان تشنه نسل حاضر، معرفی گردد. در بخش ضمایم و اسناد هم ناگفتههایی از جلال و درباره او درج شده که هدف اثر را محقق میسازد. در پایان ضمن تشکر از مؤلف پرتلاش، از معاون پژوهشی جناب آقای دکتر طبیعی، مدیر گروه هنر و ادبیات انقلاب اسلامی مرکز آقای سید مجید امامی، آقای مهدی حقبین ارزیاب نهایی طرح و همکاران پرتلاش معاونت انتشارات قدردانی مینماییم...».