مترجم کتاب «زندگی نامه محمد (ص)؛ ماهیت و وثاقت» میگوید: اثر گریگور شولر منصفانهترین و بیطرفانهترین رویکردها به تاریخ صدر اسلام را در میان آثار غربی دارد و این جنبه باعث شد، سراغ ترجمه کتاب بروم.
«زندگی نامه محمد (ص)؛ ماهیت و وثاقت» حاصل پژوهش گریگور شولر با ترجمه محمدحسین رفیعی است. این کتاب ترجمه یکی از مهمترین آثار گریگور شولر است. او استاد دانشگاه بازل سوئیس است و در سالهای اخیر به واسطه انتشار مجموعه مقالاتش با عنوان «شفاهی و مکتوب در نخستین سدههای اسلامی» برای پژوهشگران فارسیزبان چهرهای شناختهشده به شمار میرود. اما شولر در مقدمه کتاب «زندگی نامه محمد (ص)؛ ماهیت و وثاقت» به تاریخچه مطالعات اسلامشناختی محققان غربی و تبارشناسی گرایشهای فعال در آن پرداخته و موضع خود را به روشنی بیان کرده است. در سه فصل بعدی کوشیده با اعمال روش تحلیل موسوم به «اِسناد + متن» به «آستانه طلایی» روایات قرن نخست هجری دست یابد. محمدحسین رفیعی، مترجم کتاب در پاسخ به این سؤال که چرا پژوهشها و آثار اسلامشناسان و محققان غربی در خصوص تاریخ اسلام بیشتر مورد توجه قرار میگیرد به ایبنا میگوید: این سؤال بحث مفصلی را دربرمیگیرد و من میتوانم به صورت خاص درباره پژوهشهای اسلامشناسان غربی درباره تاریخ صدر اسلام صحبت کنم که این کتاب هم در همین زمینه است. اساسا تمدن اسلامی (مسلمانان، جهان عرب و بقیه شیوخ تمدن اسلامی) از قدیم به این علاقهمند بودند که بدانند پژوهشگران غربی در رابطه با اسلام چه میگفتند؟ اینکه آنها چه انگیزهای در خصوص مطالعات اسلامی داشتند، بحث دیگری است و طیفبندیهای مختلفی دارد که از حوصله این بحث خارج است. اما یکی از جذابیتهای کار فارغ از اینکه چه پیشینهای برای آن مترصد بوده این است که توجه اسلامشناسان غربی به منابع و روشهای پژوهش که شاید خیلی در سنت اسلامی سابقهای نداشته، یکی از ویژگیهای کارهای آنهاست که در واقع تمدن اسلامی یا تاریخ اسلام را به شکل یک منشور میبینند و ما به عنوان مسلمان با روشهای خودمان در طول چهارده قرن مطالعات پژوهشی ویژه خود را داشتهایم، ولی روش پژوهش غربیها متفاوت است. طبیعتاً روایتی که آنها میکنند با استفاده از متدهایی که دارند میتواند جذاب باشد، فارغ از اینکه چه انگیزههایی پشت مطالعات و تحقیقات آنها باشد، به شکلی که بعضی از آنها با رویکرد شکاکیت به این قضیه نگاه بکنند و بخواهند اصالت تمدن اسلامی را زیر سؤال ببرند، خب ما با این جنبه کاری نداریم، اما من کتاب شولر را از منصفانهترین و بیطرفانهترین رویکردها به تاریخ صدر اسلام و اصالت و اعتبار منابع اسلامی میدانم و این جنبه باعث شد که من سراغ ترجمه کتاب بروم.
