سالهاست که گروههای جهادی با حضور در مناطق محروم کشور به رفع محرومیت و کمک به خانوادههای کم برخوردار میپردازند، اما طی سالهای اخیر تعدادی از گروههای جهادی تصمیم گرفتهاند به جای اردو زدن در مناطق مختلف، یک روستا را هدف قرار دهند و با شناسایی تمام نیازهای آن در زمینههای گوناگون طی چند سال فقط به همان نقطه رفته و به رفع محرومیت و توانمندسازی ساکنان بپردازند؛ درست مثل گروه جهادی «گفتمان ناب» که چند سالی است روستای «زمیندر» در استان هرمزگان را هدف قرار داده و فعالیتهایش را با راهاندازی چرخه اقتصادی شروع و در این مسیر مسائل فرهنگی، آموزشی، معیشتی و عمرانی ساکنان را نیز در دستورکار قرار داده است. به همین بهانه به سراغ سجاد مردانه، مسئول این گروه جهادی رفتیم تا در گفتوگویی از شیوه حرکت اردوها و انجام امور به همت جهادگرانشان آگاه شویم.
از گروه و تصمیم برای حضور مستمر در یک منطقه و رفع محرومیتهایش بگویید.
تعدادی از جوانان جهادگر و فعال که در عرصههای علمی، آموزشی، فرهنگی، اقتصادی و عمرانی فعالیت داشتند گرد هم آمدند تا گروهی جهادی تشکیل دهند. آنها سالهای زیادی در زمینه خدمترسانی به مناطق محروم رفتند و طی سالهای اخیر کارهایشان را متمرکز کردند. سال ۹۸ بود که در روستایی به نام «زمیندر» اردو زدند. این روستا در مرز دو استان یعنی بین شهرستان بشاگرد در هرمزگان و سندرک در سیستان و بلوچستان قرار دارد و به دلیل قرارگیری در نقطه جغرافیایی خاص مرکزی میان روستاها و مناطق اطراف، در عین تأثیرگذاری بر منطقه، جزو محرومترین نقاط به شمار میآید.
از اینجا بود که نحوه خدماترسانی شما تغییر کرد؟
بله، دقیقاً همین طور است. گروه جهادی گفتمان ناب به جای کارهای جسته و گریخته، در سه محور برنامهریزی کرد. راهاندازی چرخه اقتصادی در منطقه، پرداختن به مسائل فرهنگی و برنامههای آموزشی و جلسات راهبردی و مطالبهگری با مسئولان و رسیدگی به مشکلات روستا این محورها را تشکیل میدادند.
اینها نیازهای روستا بود؟
اگر قرار باشد در مورد «زمیندر» حرفی زده شود فقط باید بگوییم در این منطقه هیچ نوع فعالیت اقتصادی چه به صورت مردمی و چه به صورت دولتی و نهادی وجود نداشت. یعنی هیچ بنگاه اقتصادی که امکان شرایط کاری برای مردم فراهم کند و چرخه اقتصاد را به حرکت درآورد به چشم نمیخورد. این معضل در کنار پتانسیل منطقهای و وجود محصولات کشاورزی همچون خرما که در این روستا از کیفیت بسیار بالایی برخوردار است، اما همیشه سهم دلالان میشود، اجازه نداده تا «زمیندر» به تولید یا رونق اقتصادی فکر کند. همچنین هنر صنایع دستی و سوزندوزی که مهارت مردم روستاست هم بدون اینکه به اقتصاد خانوادهها کمک کند بلااستفاده مانده بود. با توجه به شناساییهای صورت گرفته و مطالعات انجام شده، گروه جهادی برنامهریزی احداث یک خانه اقتصاد به نام خانه «اقتصاد مهر» را به دست گرفت. خانه اقتصاد میتوانست با استفاده از ظرفیت نیروهای بومی و بهرهمندی از محصولات کشاورزی و هنر صنایع دستی و البته با حمایتهای دولتی و کمک نهادها به شکل تعاونی، کار و اشتغال مولد و پایدار در روستا ایجاد کند.
از چه زمانی این کار را شروع کردید؟
پروژه خانه اقتصاد از نوروز ۱۳۹۸ آغاز شد و اولین حضور جدی و جهادی در روستای زمیندر کلید خورد که بعد از شهادت سردار دلها حاجقاسم سلیمانی به نام با برکت این شهید بزرگوار نامگذاری شد. با توجه به شرایط خاص زمیندر، این روستا به عنوان نمونه پایلوت مورد مطالعه و انتخاب قرار گرفت تا انشاءالله بعد از رسیدن به بهرهبرداریهای لازم، این طرح در روستاهای دارای شرایط مشابه انجام پذیرد.
در خانه اقتصاد شهید سلیمانی چه اتفاقاتی رخ داد؟
برنامهریزی شد تا خانه اقتصاد شهید سلیمانی به عنوان نبض تپنده اقتصادی زمیندر، نقطه مرکزی و استراتژیکی در بین روستاهای اطراف شود. صنایع دستی هنرمندان بومی و محصولات کشاورزیشان مثل خرما و فرآوردههای حاصل از آن همچون شیره و شهد خرما، هسته، قند مایع و... به صورت سازمانیافته و هدفمند تولید و روانه بازار شود. بر همین اساس باید از آموزش نیروی انسانی تا مراحل تخصصی کار همچون بستهبندی و ارسال کالا در خانه اقتصادی برنامهریزی میشد تا در کنار ایجاد اشتغال پایدار، تولید محصولات بومی با کیفیت و رشد اقتصادی نیز اتفاق میافتاد. بهار سال ۹۸ با اولین حضور در روستا توانستیم حدود ۵۰ درصد از عملیات عمرانی خانه اقتصاد را به انجام برسانیم. در فاز دوم این برنامه جهادی، قرار بود نوروز ۹۹ نیز به همراه تیم گروه جهادی گفتمان ناب برای ادامه کار عازم روستا شویم که به دلیل شیوع و گسترش ویروس منحوس کرونا برنامه اردوی جهادی را به تعویق انداختیم. بعد از فروکش کردن موج اصلی ویروس و اطلاعیه مجوز بازگشایی فعالیتهای اجرایی توسط ستاد مبارزه با کرونا، گروه جهادی ما برنامهای ترتیب داد تا عید فطر در روستا حضور داشته باشیم که بنا بر توصیههای بهداشتی و شرایطی که پیش آمد مجدد زمان اردو به تعویق افتاد. هم مسائل بهداشتی و امنیت جانی اعضای گروه جهادی و هم سلامت اهالی روستای زمیندر برای ما مهم بود که برنامه اردو را بارها تغییر دادیم، اما در نهایت به درخواست و پیگیریهای اهالی روستا و مشاورههایی که با مراکز تخصصی بهداشتی داشتیم توانستیم مجوزهای لازم را برای حضور در منطقه از نهادهای دولتی و مدیریتی مربوطه به شرط رعایت پروتکلهای بهداشتی دریافت کنیم. در این زمان بود که اعضای گروه قبل از اعزام به منطقه همگی روند غربالگری بهداشتی را طی کردند و با امکانات لازم برای جلوگیری از هرگونه مشکلات بهداشتی این سفر جهادی انجام شد.
پس کرونا سرعت کار را پایین آورده بود؟
کرونا مشکلات زیادی به بار آورد، اما در برنامه امسال، توانستیم در ادامه عملیات عمرانی سال گذشته سقف خانه اقتصادی را تمام و به صورت کلی بنا را تکمیل کنیم. با توجه به حضور و بازدید مسئولان مربوطه از جمله قائممقام کمیته هرمزگان، فرمانده سپاه شهرستان میناب و معاونان و امام جمعه محترم هشتبندی و شورای بخش سندرک و رئیس قرارگاه پیشرفت و آبادانی استان و مسئولان بسیج بخش سندرک، پروژه راهاندازی و طبق مدل اقتصادی که توسط تیم مطالعاتی ترسیم شده بود به مرحله بهرهبرداری رسید و با شرایط حاکم در فضای مقابله با ویروس کرونا، ما تعداد اعضای گروه را برای فعالیت در روستا کم کردیم و به حداقل رساندیم. با این حال سه نفر نیروی عمرانی جهادگر متخصص وجود داشت که طبق عمل به فرموده مقام معظم رهبری مبنی بر کمکگیری از ظرفیتهای نیروی انسانی منطقه، از اهالی روستا هم در انجام پروژه و تکمیل فرآیندهای عمرانی استفاده شد. همچنین هفت نفر از خواهران جهادی فعال، سه نفر دوستان فرهنگی، یک نفر روحانی جوان، یک نیروی پشتیبانی و یک فعال و متخصص رسانه در اردو حضور داشتند.
گروه در زمینه فعالیتهای فرهنگی و آموزشی نیز اقداماتی داشت؟
اجرای طرح خانه اقتصاد شهید قاسم سلیمانی نیاز اول روستا بود، اما در کنار آن برنامه آموزشی و رفع اشکالات تحصیلی دانشآموزان نیز وجود داشت. نبود اینترنت در روستا، نداشتن ابزارهای تکنولوژی و هوشمند لازم جهت استفاده از برنامه شاد وزارت آموزش و پرورش، مشکلات متعدد آموزشی را برای دانشآموزان روستا ایجاد کرده بود. طبق برنامه مدونی توانستیم به یاری خدا بخشهایی از عقبماندگیهای درسی در طول سال گذشته را جبران و اشکالات درسی دانشآموزان را رفع کنیم.
در رابطه با رزمایش کمک مؤمنانه و همدلی و مساوات هم کاری انجام شد؟
یکی از برنامههای شاخص و بابرکتی که به یاری خدا و بندگان مؤمن انجام شد، اجرای همین رزمایش کمکهای مؤمنانه بود. سرکشی، همدلی و همراهی قریب بر ۲۰ خانواده محروم و دارای مشکلات معیشتی سخت حاضر در روستا و همچنین سفره اطعام سراسری که کل اهالی روستا شامل ۹۰ خانواده و تعداد ۵۰۰ نفر در آن دعوت داشتند انجام شد. در ادامه فعالیتهای فرهنگی، برنامه استعدادسنجی بود که در راستای ظرفیت تعداد بالای کودک و نوجوان در روستا انجام شد. تعداد زیادی از جمعیت روستای زمیندر را کودکان و نوجوانان تشکیل میدهند و این عامل مهمی است تا اولین گامهای این برنامه استعدادسنجی و حلقههای پرورش استعداد توسط کارشناسان و مشاوران روانشناسی و خلاقیت برداشته شود. برنامه بلندمدت دیگری در حال چینش است که انشاءالله بتوانیم از خلاقیتها، استعدادها و توانمندیهای نسل نو روستا در کنار فعال کردن ظرفیتهای اقتصادی منطقه استفاده کنیم.
در برنامههای فرهنگی گروه، برنامههای دینی و مذهبی نیز گنجانده شده است؟
حوزه دینی و مباحث اخلاقی و تربیتی را هرگز نمیتوان نادیده گرفت. به همین دلیل در تمام اردوها حضور روحانی جوان و باانرژی نقش پررنگی داشته است. خداوند را شاکریم که مسئله خاصی از مشکلات دینی در روستا شاهد نبودیم و فقط در جهت ارتقای مباحث شناخت دینی با توجه به شرایط روز برنامههایی را مدنظر قرار دادیم.
در برنامههایتان بحث مطالبهگری هم وجود داشت، در این باره چه کارهایی صورت گرفت؟
در سومین محور حضور گروه جهادی گفتمان ناب در روستای زمیندر، جلسات مختلفی با مسئولان سپاه و قرارگاه پیشرفت و آبادانی استان داشتیم که پیرامون مشکلات، دغدغهها و مسائل روستای زمیندر مباحثات مفیدی انجام گرفت. از جمله پرداختن به مشکل شبکه لولهکشی و آبرسانی از چشمه آب منطقه تا مخزن اصلی و همچنین رساندن جریان آب به خانهها بود. طبق شناساییهای انجام گرفته ۹۰ خانه در روستا دچار مشکل لولهکشی و دریافت آب هستند به امید خدا بعد از بهرهوری و راهاندازی سیستم خانه اقتصاد عملیات راهاندازی و رفع مشکلات لولهکشی آب خانگی را به اجرا خواهیم گذاشت. از نتیجه جلساتی که با اهالی روستا، مسئولان استانی و منطقهای، دهیاری و شورای روستا داشتیم لیستی از مشکلات شناسایی شده است که در برنامههای آینده گروه جهادی گفتمان ناب بخشی از آنها را حل و فصل میکنیم. از آنجایی که روستای زمیندر به عنوان روستای هدف گروه جهادی گفتمان ناب تعیین شده است، برنامههای محرومیتزدایی و رشد و تعالی روستا به صورت دنبالهدار ادامه دارد.
