دولت امریکا از مذاکراتی که ظرف سه، چهار روز گذشته با طالبان در دوحه انجام داده راضی است، آنها را «مثبت» خوانده و در اظهارنظری کمسابقه گفته که داعش نه تنها برای امریکا و متحدان، بلکه «تهدیدی برای طالبان» است؛ اظهارنظری ظاهراً ساده که عمق تغییر دیدگاه کاخ سفید را نشان میدهد. صدراعظم آلمان درباره تبعات «فروپاشی نظام اقتصادی افغانستان» هشدار داده و نخستوزیر ایتالیا هم گفته تماس با طالبان اجتنابناپذیر است.
به گزارش «جوان» چهار روز گفتوگوی مشترک و جداگانه هیئتهای امریکایی، اروپایی، آلمان، با هیئت طالبان در دوحه، از نگاه ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه امریکا «مثمرثمر» و «تا حد زیادی مثبت» بود. در حالی که چین، روسیه و همسایگان افغانستان میکوشند گفتگوها با طالبان را دور از نگاه دوربینها انجام دهند، طرفهای غربی رودربایستی چندانی در این باره از خود نشان نمیدهند. خود طالبان روز سه شنبه در دیدار با هیئت امریکایی و اروپایی هشدار داد که تضعیف دولت تشکیل شده در کابل به طور مستقیم جهان را در بخشهای امنیتی، اقتصادی و مهاجرت تحت تأثیر قرار میدهد و تأکید کرد: «تضعیف دولت افغانستان به نفع هیچ طرفی نیست»؛ موضعی که ظاهراً طرفهای غربی خیلی زودتر از دیگران متوجه آن شدهاند. در بیانیهای که شرکتکنندگان در نشست دوحه صادر کردند، توافق شده «بیثباتی در افغانستان به نفع هیچکس نیست». عبدالقهر بلخی، سخنگوی وزارت خارجه طالبان هم میگوید که مولوی امیرخان متقی، وزیر امور خارجه امارت اسلامی افغانستان به طرفهای غربی گفته که «تاکتیکهای فشار نتیجهای در افغانستان نداشته است، بنابراین اجازه دهید تعامل و همکاری سازنده را اتخاذ کنیم.»
صف غربیها برای مذاکره
سخنگوی وزارت خارجه امریکا فقط حضور مقامهای امریکایی و اتحادیه اروپا را در دوحه تأیید کرده، ولی الجزیره مذاکرت دوحه را شامل هیئتهای کانادا و انگلیس هم اعلام کرده، گفتگوهایی که بعد از کنترل طالبان بر کابل، برای اولین بار در این سطح از گستردگی به این شکل علنی برگزار میشود. این نشان میدهد طرفهای غربی هشدارهای طالبان را جدی گرفتهاند. عمران خان نخستوزیر پاکستان دیروز گفت: «این نکته بسیار مهم است که جامعه بینالمللی باید با افغانستان بهدرستی رفتار کند، و اگر این اتفاق نیفتد، این احتمال وجود دارد که افغانستان به دهه ۱۹۹۰ بازگردد.» «عمران خان» از جامعه بینالمللی خواست تحریمهای خود علیه افغانستان را کاهش داده و با طالبان درگیر نشود. آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان هم در سخنرانی ویدئویی در اجلاس جی-۲۰ هرچند گفت که برلین هنوز هم آماده به رسمیت شناختن طالبان در افغانستان نیست، ولی تأکید کرد که هیچ کشوری از فروپاشی اقتصادی افغانستان سود نخواهد کرد. در همین نشست، ماریو دراگی، نخستوزیر ایتالیا گفت که «گروه ۲۰ اقتصاد مهم جهان برای مقابله با بحران انسانی در افغانستان متعهد است، حتی اگر این به معنای هماهنگ کردن تلاشها با طالبان باشد.»او گفته که «کمک به طالبان بدان معنا نیست که آنها را به رسمیت بشناسید» و تأکید کرده که بخش اعظم این کمکها از طریق سازمان ملل منتقل خواهد شد. وزارت خارجه امریکا در اقدامی که به نظر میرسد با هدف منطبق شدن با تحولات جدید در افغانستان انجام شده، «الیزابت جونز» را به عنوان هماهنگکننده و مسئول جدید در امور جابهجایی افغانها معرفی کرد. «ند پرایس» سخنگوی وزارت خارجه امریکا هم شامگاه سه شنبه پس از پایان مذاکرات با طالبان علاوه بر ارزیابی مثبت از مذاکرات، در اظهارنظری کمسابقه، بین طالبان و داعش خط کشید و گفت: «گروه داعش خراسان، تهدیدی برای طالبان، امریکا و متحدانش به شمار میآید.» با این حال، ژنرال «مارک میلی» رئیس ستاد مشترک ارتش امریکا خروج نظامیان خارجی از افغانستان را یک «موفقیت تاکتیکی، اما یک شکست استراتژیک» خوانده است. او گفته که دولت افغانستان و ارتش آن زودتر از آنچه پیشبینی میشد سقوط کرد و این شکستی در ارزیابیهای امنیتی امریکا بود.
