امریکاییها که به بهانه مسائل امنیتی از اعلام زمان دقیق خروج نظامیان خود از افغانستان سر باز میزنند، ناگهان روز جمعه خروج از مهمترین پایگاه خود را رسانهای کردند. سخنگوی گروه طالبان در بحبوحه پیشرویهای این گروه در افغانستان، از این خروج استقبال کرده است.
پایگاه بگرام که بزرگترین و مهمترین مقر نیروهای امریکایی در افغانستان بود و تا ۱۰۰ هزار سرباز امریکایی را در خود جای داده بود، بنابر اعلام مقامات امریکایی تا روز پنج شنبه نیز مورد استفاده آنها قرار داشت، اما روز جمعه اعلام شد که پس از حدود ۲۰ سال، همه سربازان امریکایی و دیگر نیروهای ناتو از این پایگاه هوایی در شمال کابل که بارها هدف حمله طالبان قرار گرفته است، تخلیه شدهاند. جنیفر گریفین، خبرنگار حوزه امنیت ملی شبکه خبری فاکسنیوز در توئیتر نوشت: «یک مقام ارشد ایالات متحده به من گفت، همه نیروهای ایالات متحده از پایگاه هوایی بگرام خارج شدند؛ پایگاهی که اصلیترین پایگاه هوایی ارتش امریکا بود و یک ساعت با کابل (پایتخت افغانستان) فاصله دارد». خبرگزاری فرانسه نیز به نقل از یک مقام نظامی امریکایی گزارش کرد که این پایگاه که زمانی نیروهای شوروی سابق از آن استفاده میکردند، رسماً به نیروهای افغانستان تحویل داده خواهد شد. بنابر گزارش این رسانه، نیروهای سازمان آتلانتیک شمالی (ناتو) نیز از جمله نیروهایی هستند که خروج آنها از بگرام انجام شده است. با این حال، خبرگزاری امریکایی آسوشیتدپرس از قول دو مقام نظامی امریکایی گزارش داده که پایگاه بگرام به نیروهای افغانستان تحویل داده شده است.
خروج کامل امریکاییها در آینده نزدیک
خبر خروج از بگرام در شرایطی رسانهای شد که سه شنبه گذشته، شبکه یک تلویزیون افغانستان به نقل از یک مقام امریکایی که نخواست نامش فاش شود، از تحویل بگرام در روزهای آتی به نیروهای افغانستان خبر داده بود. خبرگزاری رویترز نیز روز چهار شنبه اعلام کرده بود که واشنگتن فقط چند روز با تکمیل روند خروج فاصله دارد. جو بایدن رئیسجمهور امریکا بدون اعلام زمان دقیق، موعد نهایی خروج نیروهای کشورش از افغانستان را ۱۱ سپتامبر (۲۰ شهریور) اعلام کرده است. حالا با انتشار خبر خروج نیروهای خارجی از بگرام، انتظار میرود که این روند تسریع شود. شبکه خبری سیانان ابراز امیدواری کرده که با خروج از بگرام، خروج نیروهای امریکایی از افغانستان خیلی زود به نتیجه برسد. مسئله تأمین امنیت فرودگاه بینالمللی کابل از جمله مواردی است که هنوز مورد مذاکره است. هماکنون نظامیان امریکا و ترکیه مسئول امنیت این فرودگاه هستند.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان ضمن استقبال از خبر خروج نیروهای امریکایی و ناتو از پایگاه هوایی بگرام در گفتگو با خبرگزاری فرانسه تصریح کرد که این اقدام هم به نفع این کشورهاست و هم به نفع افغانها و افزود: «خروج کامل نیروهای خارجی راه را برای تعیین سرنوشت آینده افغانستان به دست مردم این کشور هموار خواهد کرد.» با این حال، همزمانی تخلیه بگرام با گسترش تصرفات طالبان، باعث شده بسیاری این نوع خروج را غیرمسئولانه بخوانند. طالبان طی دو ماه گذشته دهها شهر را به تصرف خود درآورده است. محمدافضل حدید، رئیس شورای استانی بلخ روز چهار شنبه به روزنامه اطلاعات روز افغانستان گفت که طالبان با تصرف مرکز شهرستان کلدار به دومین مرز تجاری بزرگ افغانستان با آسیای میانه نزدیک شده است. پیش از این، طالبان مرز تجاری شیرخان در استان قندوز را نیز تصرف کرده بود. وال استریت ژورنال گزارش داده که نهادهای اطلاعاتی امریکا به این نتیجه رسیدهاند که دولت افغانستان به محض تکمیل روند خروج نیروهای امریکایی شش ماه دوام نمیآورد و با سقوط مواجه خواهد شد. علی موسوی یادداشتنویس خبرگزاری جمهور افغانستان این پرسش را مطرح کرده است. این وضعیت، پیش از این نیز قابل پیشبینی بود. به بیان صریحتر، سازمانهای اطلاعاتی امریکا بدون شک، قبلاً هم میتوانستند نتیجه بگیرند که اگر نیروهای خارجی، افغانستان را ترک کنند، دولت کابل تا چند ماه دیگر قدرت مقاومت و فرصت بقا خواهد داشت. او در این باره مینویسد: «ابهام دیگر این است که ارزیابی نهادهای اطلاعاتی امریکا آیا براساس تحلیل واقعیتهای موجود صورت گرفته یا برنامه از پیش تعیینشده این نهادها برای وقوع این رویداد بوده است.»
تانک و تسلیحات سنگین در دستان طالبان
رسانههای افغانستان به نقل از ذبیح الله عتیق، نماینده استان بدخشان در مجلس افغانستان اعلام کردند که طالبان موفق شد در پی درگیری که شماری زخمی بر جای گذاشت، چند پاسگاه را در نزدیکی فرودگاه این استان تصرف کند. عتیق از دولت خواسته، نیروهای بیشتری به استان بدخشان اعزام کند، چرا که در صورت سرکوب نشدن طالبان تأمین امنیت شهر فیضآباد را با مشکل مواجه خواهد کرد. استان بغلان در شمال افغانستان نیز از دیگر نقاطی بود که عرصه حملات طالبان بود. جیلانی فرهاد، سخنگوی استاندار هرات نیز دیروز از اعزام تعدادی کماندو برای سرکوب طالبان به اسلامقلعه خبر داد و گفت که دولت اجازه نمیدهد گلوگاه هرات با تهدید مواجه شود. به موازات انتشار اخباری از پیشرویهای طالبان، افقنیوز افغانستان روز پنج شنبه به نقل از مجله امریکایی فوربس نوشت: «طالبان در یک ماه گذشته علاوه بر به غنیمت گرفتن تانک و خودروهای زرهی به تعدادی زیادی سلاح سنگین دست یافته است.»در این گزارش آمده است: «دولت افغانستان به طور متوسط در هر هفته ۱۰۰ تانک هاموی را از دست داده است. طالبان از تانکهای هاموی برای نفوذ به ساختمانهای زیر کنترل دولت و بمبگذاری انتحاری استفاده میکند.»
