ترکیه رزمایش مشترک هوایی با رژیم صهیونیستی را که قرار بود از دوشنبه به مدت 11 روز برگزار شود، لغو کرد. پس از آنکه ترکیه در سال 1994 با اسراییل قرارداد همکاری نظامی امضای کرد هر دوسال یک بار رزمایش مشترک دریایی با حضور آمریکا در دریای مدیترانه برگزار میشده اما امسال قرار بود رزمایش هوایی نیز میان سه طرف برگزار شود که ابتدا ترکیه با حضور اسراییل مخالفت کرد و آمریکا و ایتالیا نیز در واکنش به اقدام ترکیه از حضور در این رزمایش خودداری کردند و بدین ترتیب این رزمایش لغو شد. هر چند که محافل غربی و صهیونیستی به منظور کاهش اثرات روانی آن میکوشند این پیام را القا کنند که اتفاق خاصی نیفتاده و فقط زمان رزمایش به عقب افتاده است. علت مخالفت ترکیه با حضور اسراییل در رزمایش هوایی در این کشور، اقدامات ضدانسانی این رژیم در جنگ غزه اعلام شده است، به خصوص آنکه در روزهای گذشته فضای افکار عمومی ترکیه نیز به علت افزایش تعرضات صهیونیستها به مسجدالاقصی ملتهب بوده است و بر همین اساس فشار افکار عمومی ترکیه نیز از جمله عوامل مؤثر بر مخالفت ترکیه با حضور اسراییل در رزمایش هوایی بوده است. با این حال در پس عوامل و متغیرهای اعلام شده، احتمالات دیگری نیز مطرح شده است که از جمله آنها میتوان به نگرانی ترکیه نسبت به استفاده اسراییل از فرصت رزمایش برای تعرض به ایران اشاره کرد. البته هدف از طرح این احتمالات در رسانههای غربی و برخی از رسانههای مغرض عربی، اعمال جنگ روانی بوده است و به همین علت آمریکا و اسراییل امسال تلاش کرده بودند رزمایش پدافند موشکیشان را با رزمایش هوایی در ترکیه همزمان سازند. این رزمایش که «جنیفر بزرگ» نام دارد، بزرگترین مانور در تاریخ مانورهای مشترک بین دو طرف است و زیر نظر فرمانده ناوگان ششم آمریکا برگزار میشود و در آن سامانههای دفاع هوایی مانند موشکهای ضدموشکها بالستیک پاتریوت آزمایش خواهد شد. آمریکا با سامانه موشکهای رهگیری «تاد» در این مانور شرکت کرده است و این سامانه به سامانه ضدموشکهای بالستیکی اسراییلی «آرو دو» متصل خواهد شد. در این رزمایش همچنین رادارها و کشتیهای جنگی حامل سامانه دفاعی «ایجس» و جنگندهها و هزار سرباز آمریکایی از بخشهای مختلف شرکت خواهند کرد و در صحرای نقب مستقر خواهند شد تا برای مانوری که هفته آینده برگزار خواهد شد، آماده شوند. چند عامل موجب شده است که آمریکا و اسراییل به چنین رزمایشی دست بزنند. نخست تضمینهای جدید امنیتی است که آمریکا به اسراییل داده است. این تضمینها پس از آن داده شد که رژیم صهیونیستی و لابیهای یهودی در آمریکا، دولت اوباما را به مماشات در برابر برنامههای هستهای و موشکی ایران متهم و در عین حال به اقدام نظامی یکجانبه علیه ایران تهدید کردند. از این رو آمریکا با برگزاری این رزمایش میکوشد این اطمینان را به اسراییل بدهد که در هر شرایط و حتی زمانی که به ایران نزدیک میشود، اسراییل را تنها نخواهد گذاشت. دوم اینکه حدود سه هفته پیش باراک اوباما در اقدامی غیرمنتظره از ارائه طرح جایگزین برای سپر موشکی آمریکا در چک و لهستان خبر داد و هدف آن مقابله با خطر موشکهای میانبرد وکوتاهبرد ایران اعلام شد و همزمان با این اظهارات و اعلام مواضع بود که کشتیهای آمریکایی برای شرکت در رزمایش جاری عازم دریای مدیترانه شدند. از این رو رزمایش جاری پدافند موشکی آمریکا و اسراییل با ابعاد و پیامدهای بینالمللی نیز همراه خواهد بود و به نظر میرسد رقبای بینالمللی آمریکا همچون روسیه و چین نیز با حساسیت، رزمایش جاری را پیگیری میکنند. اما آنچه در این میان مسلم است اینکه اسراییل با اخذ این تضمینها به ناتوانیاش برای دفاع از خود اذعان میکند. از این لحاظ تحولات جاری را میتوان ادامه شرایط و معادلات جدید در منطقه دانست که پس از شکست آمریکا و رژیم صهیونیستی در جنگ 33 روزه علیه جنبش مقاومت اسلامی لبنان ارزیابی میشود. از این رو برخلاف آنچه که در ظاهر از رزمایش پدافند موشکی آمریکا و اسراییل برمیآید، ماهیت برگزاری این رزمایش انفعالی است و از این طریق میکوشند برای نگرانیهای اسراییل راهحلی پیدا کنند. هر چند آمریکا و اسراییل با همزمان کردن رزمایش پدافند موشکی در دریای مدیترانه با رزمایش هوایی آنها در ترکیه درصدد بودند از ایجاد موج جدید عملیات روانی حداکثر بهرهبرداری را بکنند اما خوشبختانه ممانعت ترکیه از حضور اسراییل در این رزمایش که در نهایت به لغو آن انجامید، تا حدود زیادی از ارزش عملیات روانی جدید کاست و بار دیگر توجهات را به سمت اسراییل و جنایات آن در غزه سوق داد.