بیژن یانچشمه
زلزله 2/6 ريشتر روز گذشته كرمان نشان داد كه شهر تهران هم آبستن حوادث و بسيار ناايمن در برابر حوادث غيرمترقبه است. وجود 7 هزار و 300 سازه و ساختمان ناايمن بر ميزان خطرپذيري پايتخت افزوده است. روز گذشته در جلسه شوراي شهر بسياري از اعضا بر ناكارآمدي سازمان مديريت بحران شهر تهران تأكيد كرده و خواستار عزل مسئول اين سازمان شدند. با همه اين تفاصيل خطر در بيخ گوش شهروندان زمزمه ميكند، ولي قانون مديريت بحران هم هنوز در مجلس تعيين تكليف نشده است.
درحالي حساسيت به زلزله افزايش يافته است كه رئيس پژوهشكده زلزله مركز تحقيقات مسكن ميگويد: طبق مستندات تاريخي، گسل ري يا گسل شمال تهران ميتواند زمينلرزهاي با شدت ۷ تا 7/5 ريشتر ايجاد كند و آمار كشتهها و مجروحان حدود يك ميليون نفر خواهد بود.
علي بيتاللهي تأكيد ميكند كه وجود گسلها را به عنوان چشمههاي زلزله در همه جاي دنيا پذيرفتهاند. هرجا آثاري از شكستههاي زمين ميبينيم مشخص است كه اين شكستگيها در زماني باعث زلزله شدهاند. وقتي ميبينيم در طول شمال غرب تا شمال شرق تهران خط گسل شمال تهران را داريم يا خط گسل ري، خط گسل پرديسان يا خط گسل نياوران را داريم، قبول ميكنيم كه منطقه تهران از نظر لرزهاي بسيار فعال است. وي ميافزايد: از حدود 1/1 ميليون پلاك ۲۰۰ هزار پلاك يعني يك پنجم ساختمانهاي تهران در بافت فرسوده متراكم با معابر تنگ، ساختمانهاي فرسوده و كوچك، منطقه نفوذناپذير، ريزدانه و غيرمستحكم قرار دارد.
با حركت ساده مات ميشويم!
وي تأكيد كرد: ما معمولاً روي كارهاي پيچيده كمتر ضربه ميخوريم، اما در حركتهاي ساده مات ميشويم؛ حركتهاي سادهاي كه به راحتي ميتوانيم جلوي آن را بگيريم. در همين زلزله كرمانشاه ساختمانهايي را ديديم كه با كوچكترين تمهيدات ايمني سالم ماندند.
رئيس پژوهشكده زلزله مركز تحقيقات راه، مسكن و شهرسازي، اكثر كلانشهرهاي ايران را در مجاورت گسل برشمرد و گفت: تهران، كرج، تبريز، مشهد، كرمان، شيراز و بسياري ديگر از شهرهاي بزرگ كشور كنار گسل هستند كه حداقل بايد ساختوساز در اين شهرها را جدي بگيريم. شايد عنوان شود كه ساختمانها احداث شده، ولي بايد توجه داشت اين ساختمانها بعد از ۲۰ سال كهنه ميشوند و نياز به بازسازي دارند.
7 هزار و 300 ساختمان ناايمن در تهران شناسايي شد
به دليل كندي نوسازي و مقاومسازي سازههاي شهري هر روز بر تعداد ساختمانهاي ناايمن شهر تهران افزود ميشود. زهرا صدراعظم نوري، رئيس كميسيون سلامت، محيطزيست و خدمات شهري شوراي شهر تهران با اشاره به شناسايي 7 هزار و 300 ساختمان ناايمن در شهر تهران به تشريح اقدامات كميسيون سلامت در حوزه ايمني و مديريت بحران پرداخت و افزود: پيگيري و كاهش خطرات سوانح طبيعي و توسعه زيرساختهاي ايمني و الزامهاي قانوني از دو محور اساسي در اين حوزه است كه كميسيون سلامت به طور جد پيگير آن خواهد بود. بيترديد در اين حوزه بايد موضوع بافتهاي فرسوده ايجاد، توسعه و ساماندهي مراكز آتشنشاني و امداد و نجات در شهر تهران مورد توجه قرار گيرد. همچنين محمد ميرلوحي، عضو شوراي شهر گفت: ساختمانهايي كه توسط شهرداري تهران ساخته ميشود، استانداردهاي لازم را ندارد و در مقابل زلزله نيز مقاوم نيست.
ناكارآمدي سيستم مديريت بحران تهران
زهرا صدراعظم نوري همچنين در بررسي يك فوريت طرح الزام شهرداري تهران به تهيه و ارائه لايحه برنامه عملياتي واكنش اضطراري براي مقابله با زلزله شهر تهران اظهار داشت: با توجه به وضعيت پايتخت شهر تهران و وقوع حوادث طبيعي، اجتنابناپذير است كه اقدامات لازم جهت مديريت در زمان بحران انجام شود. وي با تأكيد بر اينكه آمادگي لازم را براي مقابله با بحران در شهر تهران نداريم، گفت: سيستم مديريت بحران در شهر تهران كارايي لازم را ندارد و امدادرساني و فرآيند آن بايد بازنگري شود، بر همين اساس كميسيون اين پيشنهاد را ارائه داد. وي افزود: بايد نسبت به افزايش كارايي سيستم مديريت بحران تهران اقدامات لازم صورت بگيرد تا پايش و اطلاعرساني به موقع به دستگاههاي لازم انجام شود.
29 دستگاه در زلزله تهران مسئوليت دارند
همچنين عضو هيئت رئيسه شوراي شهر تهران، ري و تجريش ميگويد: هنگامي كه حادثهاي در شهر تهران اتفاق ميافتد و تلفات آن بيش از ۳۰۰ نفر است، آن حادثه ملي است و رئيسجمهور وظيفه دارد به آن حادثه رسيدگي كند. بهاره آروين ميافزايد: 29 دستگاه در مقابله با زلزله شهر تهران وظايف مشخص خود را دارند كه در اين دستگاهها شهرداري تهران نيز وظيفه كفن و دفن و آواربرداري را برعهده گرفته است! وي با اشاره به اينكه وظيفه هلالاحمر است كه براي يك ميليون آواره ذخيرهسازي لازم را داشته باشد، تأكيد كرد: هر آنچه هنگام زلزله رخ ميدهد، مسئوليت آن با شهردار تهران نيست، درست است كه شهردار، رئيس مديريت بحران شهر تهران است، ولي اين زماني است كه تعداد حادثهديدگان بيش از 300 نفر نباشد. هنگامي كه حادثهاي رخ ميدهد كه در آن بيش از يك ميليون نفر جان خود را از دست ميدهند، قطعاً آن موضوع ملي است و رئيسجمهور بايد به آن حادثه ورود پيدا كند.
