بیژن یانچشمه
سالانه چندين هزار پروانه ساختماني در شهر تهران صادر و ساختمانهاي جديد در تهران با عمر 20 تا30 سال احداث ميشود، اين در حالي است كه عمر مفيد ساختمانها بايد بيش از 50 سال باشد. در حوزه بافتهاي فرسوده كه شهر تهران را آبستن حوادث كرده است، نيز نوسازي بافتهاي فرسوده به درستي صورت نميگيرد. در اين زمينه رئيس سازمان پيشگيري و مديريت بحران تهران با اشاره به روند معيوب بازسازي بافت فرسوده در تهران گفت: براساس مطالعات صورت گرفته ۳۰ درصد ساختمانهاي در حال احداث ناايمن هستند.
وجود بافتهاي فرسوده، پاشنه آشيل شهر تهران با جمعيت 10 ميليوني به حساب ميآيد و نوسازي بافتهاي فرسوده بهرغم وجود قانون و برنامه در كشور و تهران به كندي صورت ميگيرد. در حقيقت بافتهاي فرسوده احيا و نوسازي ميشود تا علاوه بر مقاومسازي از ميزان تبعات منفي اين بافتها در حوزههاي مختلف بكاهد، اما سخنان رئيس سازمان پيشگيري و مديريت بحران تهران مبني بر اينكه 30 درصد از ساختمانهاي نوساز ناايمن هستند بر ميزان نگرانيهاي در اين زمينه ميافزايد. در اين خصوص احمد صادقي افزود: ناايمني ساختمانهاي معلول پارامترهايي همچون نبود نظارت دقيق بر ساختوساز، عدم استفاده از مصالح استاندارد، احداث ساختمان توسط افراد غيرمتخصص است. رئيس سازمان پيشگيري و مديريت بحران تهران با اشاره به اينكه براساس سند كاهش خطرپذيري محلات، مكانهاي امن تمام شهر شناسايي شدهاند، اظهار كرد: نقشههاي تخليه امن اضطراري و مكانهاي امن نقاط مختلف شهر شناسايي شده و در دسترس مديريت محلات قرار گرفته است. وی با اشاره به خطرپذيري و وضعيت نامناسب بافت فرسوده تهران تصريح كرد: اگر روند نوسازي بافت فرسوده با همين وضعيت پيش رود، ۱۰۰ سال ديگر وقت نياز است كه بتوانيم تهران را مقاومسازي كنيم.
اين سخنان در حالي بيان ميشود كه براي احيا و نوسازي بافتهاي فرسوده شهري هزينههاي كلان و سرمايههاي انساني بسياري به كار گرفته ميشود. بنابراين اگر قرار است سازههاي جديد ناايمن ساخته شود، وجود قوانين و مقررات و ضوابط تحت عنوان مباحث بیستودو گانه مقررات ملي ساختمان به چه كار ميآيد؟
نقش مهندسان ناظر ساختمان در ساختوساز چه ميشود؟
متأسفانه به دليل ورود افراد غيرمتخصص تحت عناوين سازنده، صنعت ساختوساز به بنگاه اقتصادي تبديل شده است و در اين ميان برخي ساختمانها در كوتاهترين زمان ممكن با نازلترين قيمت و با مصالح غيراستاندارد ساخته ميشود و معلوم نيست ايمني اين سازهها را چه كسي بايد تضمين كند. بزك كردن ساختمانها از ديگر موضوعاتي است كه در حوزه ساختوساز به وفور به چشم ميخورد و برخي سازندگان فقط به شكل ظاهري ساختمانها توجه دارند و مسائل و ضوابط ايمني و فني را قرباني منافع و درآمد خود ميكنند. در حالي كه صنعت ساختمان حدود 30 درصد از دامنه اشتغال جامعه را در همه حوزهها دربرميگيرد، متأسفانه به دليل ناكارآمدي و نبود نظارتهاي سيستمي از سوي دستگاههاي متولي همچنان در حال ساخت بافتهاي فرسوده هستيم.
