شيوا نوروزي
تب شهرت و محبوبيتهاي زودگذر بســياري از سرمايهداران جهان را به مستطيل سبز كشانده است. در ايران نيز هستند افراد متمولي كه روزبهروز بر ميزان داراييهايشان اضافه ميشود و تنها كمبود زندگي آنها مشهور نبودن در سطح جامعه است.
پشيماني سودي ندارداغلب سرمايهداراني كه دربهدر دنبال شهرت ميگردند با مشورت گرفتن از برخي افراد سر از فوتبال درميآورند، فوتبالي بي در و پيكر كه اعتباري به بازگشت سرمايهها نيست. در چنين اوضاعي علي انصاري با ورودش به استقلال و عضويتش در هيئت مديره آبيها همه توجهات را به خود جلب كرد. اين فعال اقتصادي كه پيش از آن در فدراسيون دوچرخهسواري حضور داشت و رئيس اين فدراسيون بود. ترجيح داد شانسش را در فوتبال هم امتحان كند. مالك بازار مبل، رئيس اتحاديه مبلسازان تهران، مالك بازار موبايل و بانك منحل شده تات پس از آنكه بخش اعظم بودجه آبيها را تأمين كرد و با اوضاع نابسامان فوتبال كشورمان آشنا شد به اين نتيجه رسيد كه از اين پس پولهايش را صرف كارهاي اقتصادياش كند. سيروس محجوب يكي ديگر از چهرههايي است كه بهرغم هزينه كردن در فوتبال به در بسته خورده است. او كه به عنوان يكي از حاميان ملوان بندرانزلي پا به ميدان گذاشت، هرگز نتوانست به خواستههايش در فوتبال و موفقيت در ليگ برتر برسد. گفته ميشود محجوب هتلي در امارات داشته كه با فروشش هزينه لازم را براي سرمايهگذاري در فوتبال دست و پا كرد. او حتي براي خريد امتياز باشگاه صباي قم هم تلاش كرد، اما در نهايت تيرش به سنگ خورد. مهدي پرهام، مديرعامل شركت پولادين سازه جهان، مرد متمولي كه با هزار و يك آرزو خودش را به فوتبال نزديك كرد. در سال 87 نساجي قائمشهر را به مبلغ 600 ميليون تومان خريد و با به خدمت گرفتن مربيان مختلف و هزينه كردنهاي زياد، رؤياي صعود به ليگ برتر را در سر داشت كه متأسفانه او نيز به هدفش نرسيد.
بدهكاران اقتصادي - فوتباليدر بين شيفتگان شهرت فوتبالي تعداد افرادي كه نتيجه سرمايهگذاريشان افزايش بدهكاري بوده و در نهايت هم سر از زندان درآورده يا با مشكلات قضايي مواجه شدهاند كم نيست. برادران شفيعزاده، از اولين سرمايهداران فوتبال كشورمان هستند كه پس از چند سال تيمداري به خاطر بدهي سنگين مالياتي به امارات رفتند. اين دو برادر چند سالي مالكيت استقلال اهواز را در اختيار داشتند و سرمايهگذاري وسيعي براي موفقيت اين تيم انجام دادند. داماش گيلان هم از ورود سرمايهداراني كه از طرق غيرقانوني ميلياردر شدهاند در امان نبود. مالك اين تيم كسي نبود جز مهآفريد خسروي كه به دليل اختلاس و پولشويي اعدام شد. پس از منحل شدن هلدينگ امير منصور آريا اين تيم با مشكلات اقتصادي و مديريتي فراواني دست و پنجه نرم كرد، مشكلاتي كه موجب شده تا داماش در ليگ دست دوم پايين بيايد. يكي از تيمهاي تبريزي نيز از دست مردان متمول در امان نماند؛ گسترش فولاد همان تيمي است كه پس از حضور محمدرضا زنوزيمطلق جان گرفت. مالك شركت سرمايهگذاري گسترش فولاد تبريز، مجتمع فولاد بناب، مجتمع فولاد عجبشير، كارخانجات گروه صنعتي درپاد تبريز، گروه كارخانجات ياقوت صنعت تبريز، گروه صنعتي توانگران سهند، كارخانه بنيانديزل تبريز، گروه صنعتي الماس تبريز، مركز آموزش سرمايهگذاري فولادگستر كوثر، گروه صنعتي ايران خودروي تبريز و هواپيمايي آتا اير همهكاره تيم گسترش فولاد شد تا اندكي از سرمايهاش را صرف اين تيم در ليگ برتر كند. زنوزي اگرچه يك استاديوم اختصاصي را در اختيار گسترش قرار داد، اما او به عنوان يكي از بدهكاران بانكي در سال 91 راهي زندان و با قرار وثيقه آزاد شد. ميلياردر افسانهاي ارتباط بسيار نزديكي با رئيسجمهور وقت داشت.
بابك زنجاني با اينكه اين روزها به عنوان بدهكار بزرگ نفتي شناخته ميشود، اما در زمان مديريت رويانيان اين فرد سر از پرسپوليس درآورد و حتي يك هواپيماي اختصاصي (قشم اير) را براي قرمزها رنگآميزي كرد. زنجاني فعاليتهاي پيچيدهاي در زمينههاي نفت، هواپيمايي، ساختوساز و... داشت. علاوه بر اين او را بايد مسبب اصلي به قهقرا رفتن باشگاه قديمي راهآهن خواند. خريد امتياز راهآهن و سپردن آن به شركت لوازم بهداشتي سورينت از ديگر فعاليتهاي فوتبالي بابك زنجاني بود و پس از زنداني شدن او تيم ريشهدار راهآهن با پشت سرگذاشتن بحران مديريتي به دسته يك سقوط كرد. حميدرضا سياسي را زماني كه يكي از پيمانكاران شهرداري بود نيز كسي نميشناخت. تا اينكه مثل سايرين به يكباره از باشگاه پرسپوليس سردرآورد و خيلي زود و در كمال ناباوري به عنوان مديرعامل باشگاه انتخاب شد! او كه يكي از مردان سرمايهدار ايران محسوب ميشود، در حالي همهكاره سرخپوشان شد كه اين باشگاه را با مشكلاتي مواجه كرد. از جمله موارد مهمي كه در دوران مديريت چند هفتهاي او اتفاق افتاد، ملاقات سياسي با يك ضدانقلاب معلومالحال در اسپانيا بود؛ خبري غيرقابل باور كه از سوي نهادهاي رسمي تأييد شد. دستگيري جنجالي او سروصداي زيادي به پا كرد. هرچند كه در نهايت علت بازداشت اين چهره شكايت بازيكنان و پرداخت نشدن دستمزدها اعلام شد، اما پس از چهار ماه سياسي به قيد وثيقه از زندان آزاد شد. پديده ديگر تيمي بود كه درگير مشكلات اقتصادي سرمايهگذار خود شد. شركت توسعه بينالملل صنعت گردشگري پديده شانديز مالك تيم پديده، اين تيم را از ليگ يك به ليگ برتر رساند، اما بحران مالي اين شركت موجب دستگيري محسن پهلوان مقدم، مالك پديده شد. خوشبختانه اوضاع اين تيم پس از پشت سرگذاشتن بحران به كارش در ليگ برتر ادامه داد.
عابربانك اميدوارلقب عابربانك در فوتبال ايران همه را به ياد يك نفر مياندازد؛ حسين هدايتي، مولتيميلياردري كه قبل از ورودش به فوتبال كمتر كسي او را ميشناخت. مالك كارخانه استيل آذين ايرانيان با توپ پر تيم فوتبالي به همين نام را راهاندازي كرد. اين تيم پس از صعود به ليگ برتر، اين رقابتها را با اسامي بزرگ و حضور چهرههايي چون علي پروين و علي كريمي آغاز كرد، اما با همه ريختوپاشهاي نجومي، آرزوهاي هدايتي به جايي نرسيد و اين تيم در حال حاضر در ليگ دسته دوم حضور دارد.
