سونیا رشیدپور
تمام پروژههاي عظيم تاريخ، تمام كتابها و موفقيتهاي علمي، تمام بناهاي تاريخي، تمام كشفهاي بشر و هرآن چيزي كه منجر به وجود آمدن جهاني اينچنين عظيم شده، نتيجه تلاش و كوشش انسانهاست اما چه چيزي انسان را به فعاليت، به حركت كردن و سازندگي وا ميدارد ؟ پاسخ در معناي زندگي و اهدافمان پنهان شده است. هر آن كس كه هدفي و معنايي براي زندگي دارد، در راستاي رسيدن به آنها تلاش ميكند، زندگي بدون تلاش و كوشش پوچ است، پوچي انواعي از اختلالات و بدكاركرديها را همراه خود ميآورد، از انسانهاي افسرده و نوروتيك تا افرادي كه با مشكلات باليني حاد دست به گريبانند، بنابراين يكي از معيارهايي كه انسانهاي سالم دارند، توصيف تلاش و عملكرد آنان در موضوعات مختلف شغلي، خانوادگي و شخصي است. به قول ويليام شكسپير، تلاش لازمه زندگي نيست، بلكه خود زندگي است.
تعيين هدف براي كار و تلاش
آنچه ما را به فعاليت وا ميدارد معنا و هدفي است كه براي زندگي داريم، حال بايد ببينيم اين معنا و هدف چگونه و چطور به دست ميآيد؟ بسياري از كساني كه انگيزهاي براي حركت و تلاش ندارند از فقدان معنا در زندگي رنج ميكشند، اين فقدان معنا بيانگر عدم خودآگاهي انسان است، البته نميتوان نقش تجربيات دوران كودكي، تربيت خانوادگي و عوامل محيطي را ناديده گرفت. با اين حال آنچه اهميت دارد رسيدن به اين است كه هر انسان به تعريفي از معنا برسد،سپس براي خود هدف يا اهدافي برگزيند و در انتها در راستاي رسيدن به اين اهداف گام برداشته و از تلاش براي رسيدن به اهداف خود لذت ببرد.
لذت بردن از كار
اميرالمؤمنين علي (ع) ميفرمايند:«بزرگترين تفريح انسان كار است»، بنابراين كار و تلاش شما نبايد آزار دهنده باشد، طبيعت انسان به اين صورت است كه از آنچه او را آزار ميدهد دست بكشد و دوري كند، هرچند تلاش كردن مستلزم زحمت و سختي است اما نبايد آزارنده باشد و سلامت جسم و روانتان را تهديد كند. اگر از كاري كه انجام ميدهيد لذت نبريد بايد اين هشدار جدي را به شما بدهم كه حتماً به واسطه اين كار فرسوده خواهيد شد و در نهايت زندگيتان عذاب آور خواهد بود. همين امروز تصميم بگيريد و انتخاب كنيد، كاري را براي خود انتخاب كنيد كه از انجام دادن آن لذت ميبريد.
مسلماً وقتي لذت ميبريد بسيار ثمربخش هستيد و در انجام وظايف كوتاهي نخواهيد كرد. عامل ديگري كه ميتواند تلاشمند بودن شما را ثابت كند پشتكار است. انسانهايي كه پشتكار دارند در راه رسيدن به اهداف خود مصمم هستند. آنها با شهامت و از روي آگاهي شغل و پيشه خود را انتخاب كردهاند و همين طور آنها مسئوليتپذيرتر از ديگران هستند، آنها به زودي خسته نميشوند و در راه خود و پيمودن مسير ثابت قدم هستند.
زمانبندي، برنامهريزي و پشتكار
يك نكته بسيار مهم در انتخاب و تلاش و موفقيت وجود دارد و آن مسئله مهم زمان است. براي موفقيت در هر كاري علاوه بر پشتكار و تلاش به يك برنامه زمانبندي شده مهم نياز داريد كه پيشبيني ميكند در طول چه مدتي موفق خواهيد شد؟
براي مثال ميتوان تحصيلات دانشگاهي را مثال زد. براي گذراندن مقطع ليسانس طي يك زمانبندي مناسب شما بايد چهار سال تلاش كنيد و پشتكار به خرج دهيد. اين موضوع از آن جهت اهميت دارد كه به شما ثابت ميكند نميشود يك شبه ره صد ساله را پيمود. بايد صبوري كنيد و نااميد نشويد و دست از تلاش برنداريد. جمله معروفي كه اديسون ميگويد بسيار پراهميت است. وي ميگويد يك درصد نبوغ است و 99 درصد بقيهاش به تلاش و پشتكار شما بستگي دارد. طبق اين سخن و نتايج به دست آمده از پژوهشهاي انجام شده مشخص شده است كه افراد موفق لزوماً از هوش بالا و موقعيت خانوادگي مناسب برخوردار نبودهاند. آنها يك چيز را به خوبي درك كرده و به آن عمل كردهاند و آن چيزي نيست جز تلاش و پشتكار.
خيلي از شركتهاي كلاهبرداري با عنوانهاي دهان پركن هرمي از نياز انسان به موفق شدن سوءاستفاده كردند و با وعدههاي پولدار شدن بدون تلاش و زحمت زمان و مبلغ اندك آنان را گرفتند و هم اكنون نيز بسياري را ميشناسم كه دست به دامان اين شركتها و افراد سودجو شدند، در حالي كه تنها راه موفقيت را بزرگان علم و دانش به ما آموزش دادند.
از كلام خدا در كتاب مقدس قرآن تا احاديث معتبر، همه و همه حجت اين مدعا هستند كه انسان با تلاش و پشتكار زنده است و تنها از اين راه ميتوان اندوخته حلال به دست آورد و كسي كه با تلاش ناني به دست آورد قطعاً قدردان آن نيز خواهد بود. علاوه بر اينها در قرآن بارها ذكر شده كه ريشه فقر، فحشا و تباهي در جوامع انساني از بيكاري و تن پروري نشئت ميگيرد، جامعهاي كه افراد آن تلاش نميكنند، بدون زحمت به دنبال به دست آوردن مال ، مكنت ، جاه و مقام هستند رو به تباهي ميرود. در چنين جامعهاي هيچ فرد انساني نميتواند به ديگري اعتماد كند و در نهايت انسانيت در آن جامعه با خطر جدي مواجه خواهد شد.
بنابراين براي ساختن يك جامعه پويا و هدفمند آنچه اهميت دارد، حركت و سازندگي و تلاش است. زندگي فقط با حركت معنا پيدا ميكند و شادابترين افراد پرتلاشترينها هستند چون آنان هميشه در دل مردم جا دارند. همه جا از افراد پر تلاش صحبت ميشود، هميشه موفقيتهاي آنان و پشتكاري كه دارند مورد ستايش و تقدير ديگران قرار ميگيرد، آنها سرزندهترين افراد هستند، معنا در لحظه به لحظه زندگي شان جاري است و آنچه برايشان اهميت دارد زندگي است. پيوند تلاش و كوشش با زندگي ناگسستني است و اين دو در كنار هم قرار دارند و كسي كه تلاش نميكند در واقع زندگي نميكند. پس حركت كنيد و زندگيتان را در لحظه جاري سازيد.
