رجب طيب اردوغان در تازه ترين سخنراني خود تاكيد
كرده است كه تركيه ديگر رهرو نيست و در پي راهبري است. مشخص است كه رئيس جمهور
تركيه به امريكا و در درجه اي كمتر به اتحاديه اروپا طعنه مي زند. اين موضع گيري
صريح به آن معنا است كه تركيه تاكنون پيرو و دنباله روي غرب بوده و اين همان
موضوعي است غرب از تركيه مي خواست.
اردوغان به عنوان سكان دار تركيه تاكيد كرده است
كه ترکیه از یک کشور قابل کنترل
و هدایت شونده به کشوری با نقشه راهی مختص به خود و در نتیجه مستقل و توانمند تبدیل
شده است. رئیس حزب عدالت و توسعه گفت: در میدان عمل با قدرت قلب و بازو و در میز مذاکره
نیز با قدرت سیاسی و اقتصادی، هم هجمهها علیه ترکیه را از بین میبریم و هم برنامههای
خود را اجرا میکنیم .
رئیس جمهور ترکیه ضمن تاکید
بر توسعه همهجانبه و روز افزون کشور اظهار داشت: دیگر نمیتوانند این نقشهها را علیه
ترکیه ملی کنند. این یعنی آزادی، این یعنی، استقلال و ما این را به دست آوردیم. نخواهند
توانست مبارزه در راه آزادی، استقلال و آینده را از ما بگیرند. به خواست خدا، این مبارزه
را قدم به قدم به هدف خواهیم رساند.
اروغان افزود: وقتی امکانات
در دست قدرتهای مقابلمان را در نظر میگیریم میتوانیم بگوییم که پیشرفتمان در حوزه
های آموزش، بهداشت، صنایع دفاعی، زیرساختها و رو ساخت ها بد نبوده است. به وضعیت فرودگاهها
نگاه کنید. از کجا به کجا رسیدهایم. بهتر هم خواهیم شد. به این همه نیز راضی نخواهیم
بود. روزگاری برای خرید پهباد صف میایستادیم. آنها هم امروز و فردا میکردند. اما
امروز ترکیه هم پهپاد مسلح و هم پهپاد غیر مسلح خود را خود تولید می کند.
به هر حال بخشي هاي از
اين سخنان كاربرد داخلي دارد و اردوغان به دنبال متقاعد سازي افكار عمومي داخلي
است تا اعلام كند كه همچنان كه در سياست خارجي و مداخلات منطقه اي و فرامنطقه اي
فعال است، به لحاظ اقتصادي نيز قصد دارد كشور را به شكوفايي لازم برساند. البته
حزب عدالت و توسعه طي چند سالي كه بر سر قدرت بوده بسترهاي اقتصادي كشور را مهيا
كرده اما پس از اينكه وارد مداخلات منطقه اي بخصوص در سوريه شد، از هدف اقتصادي
خود عقب ماند.
به هر جهت عمده ترين
موضوعي كه اردوغان در خروج از كشوري قابل كنترل و هدايت شونده، ناظر به سياست
خارجي است و به نظر مي آيد بعد از اين از امريكا و اروپا فاصله بگيرد و حتي رفاقش
را با ناتو كمرنگ كند. از طرف ديگر اين زمينه وجود دارد كه مخالفت ها و حتي دشمني
هاي غرب با اردوغان و تركيه كنوني بيشاز اين افزايش پيدا كند. اين به آن معنا است
كه تركيه به ناچار از متحدان منطقه اي امريكا در منطقه از جمله عربستان سعودي
فاصله خواهد گرفت. مسئله اي كه در موضوع قطر تا حدودي نمايان است.
از اين منظر به نظر مي
آيد كه تركيه بيش از گذشته به روسيه گرايش پيدا كند و اين موضوعي است كه اروپا را
نگران خواهد كرد. رئيس جمهور تركيه حتي قصد دارد بخشي از تسليحات كشور را شرقي و
روسي كند در حالي كه يكي از پايگا ه هاي مهم ناتو كه بخش قابل توجهي از عمليات هاي
منطقه اي را پشتيباني كرده در اين كشور قرار دارد.
در همين باره خبرگزاري
اسپوتنيك نوشت: «راکت های اس-400 در ترکیه برخلاف ناتو نه، بلکه برضد داعش متوجه خواهند
بود» اين خبرگزاري ادامه داد كه در وضع کنونی راکت های اس-400 که برای ترکیه به اولین
وسایل مدافعه هوایی برد بزرگ و متوسط مبدل خواهند گشت، به مثابه وسیله خنثی کننده خطرات
از نقاط نظر مختلف بررسی می شوند.
بصورت علنی راجع به این صحبت
نمی شود که چرا امریکا و ناتو با خریداری سیستم های اس-400 از روسیه مخالف اند، اما
در روشنی حوادث در سوریه ترکیه دوستان و دشمنان خود را شناخت. از همین رو ترکیه بر
اعلامیه های شخصیت های رسمی امریکا باور نمی کند. ما می توانیم بگوئیم که منبع مشکل
اعتماد بر امریکا و ناتو از جانب ترکیه، این امر محسوب می شود که در عقب پنج کودتای
که در گذشته در ترکیه صورت گرفته و بالاخره، طرح ها در باره اشغال و تقسیم نمودن ترکیه
به وسیله دامن زدن به جنگ داخلی در روزهای 17-25 دسامبر سال 2013 (جاروجنجال فساد
«رشوه بزرگ» که در آن چهار وزیر و پسر رجب طیب اردوغان دخیل بودند — تبصره مدیریت مسوول)
و 15 جولای سال 2016، طوریکه معلوم گردیده، امریکا و ناتو قرار داشتند. باوجود این
همه حقایق و اینکه ترکیه در طول 65 سال در پیمان ناتو عضویت دارد، پنتاگون با دروغ
آشکار ما را بازی می دهد و می گوید که استفاده از سیستم مدافعه هوایی ساخت روسیه از
نقطه نظر همگرایی آنها با سیستم های که بصورت مشترک توسط دیگر کشورهای عضو ناتو استفاده
می شوند، مشکلاتي به دنبال خواهد داشت.
اردوغان همچنين اردوغانجنگ داد و گفت: «ما سازمانهای تجزیهطلب را در عراق و سوریه راحت نمیگذاریم.
ما میدانیم که تا وقتی مرداب نخشکیده، پشهها راحتمان نمیگذارند».
برخی از ناظران گفتهاند که تغییر فرماندهان ارتش
ترکیه نشانهای است از اراده دولت اردوغان برای مقابله نظامی با کردهای شمال عراق و
سوریه.
ارتش ترکیه یک ماه پیش در منطقه عفرین با یگانهای
مدافع خلق درگیر شد. این درگیری فقط چندساعت بعد از اظهارات وزیر دفاع آمریکا اتفاق
افتاد که اعلام کرده بود آمریکا قصد ندارد بعد از آزادسازی رقه، کردهای شمال سوریه
را خلع سلاح کند.
در روزهای گذشته درگیریهای پراکندهای بین ارتش
ترکیه و یگانهای مدافع خلق کرد در تلرفعت و حوالی عفرین اتفاق افتاده است. سال گذشته
هم ارتش ترکیه به این مناطق در شمال سوریه تجاوز کرده و با تصرف نزدیک به 5 هزار کیلومتر
مربع، آن مناطق را در اختیار تروریستهای ارتش آزاد قرار داده بود.
رئیس جمهور ترکیه در سخنرانی اخیر خود همچنین دولت
آلمان را بهدلیل عدم همکاری اطلاعاتی با آنکارا، به همکاری با تروریستها متهم کرد
و گفت که آلمان به هزاران فقره پرونده مظنونان تروریستی که از سوی ترکیه فرستاده شده
بود پاسخ نداده است و بههمیندلیل شریک جرم تروریستها محسوب میشود.
اردوغان که در جمع اعضای حزب عدالت و توسعه سخنرانی
میکرد، افزود: «ما به صدراعظم آلمان ۴۵۰۰ پرونده را تحویل دادیم، اما حتی برای یکی از آنها پاسخی دریافت نکردیم.»
تحلیلگر یورونیوز احتمال داده است که «این اظهارات
اردوغان باعث تشدید تنش میان آلمان و ترکیه خواهد شد؛ تنشی که از زمان برگزاری کارزارهای
همهپرسی قانون اساسی ترکیه در شهرهای آلمان میان دو کشور آغاز شده و کماکان ادامه
دارد.»
در همین رابطه، رادیو زمانه خاطرنشان نمود: «دونالد
ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا در آغاز ماه مه سال جاری ارسال سلاح برای کردهای سوریه را
تأیید کرد. دولت ترکیه از این موضوع خشنود نیست و بارها به عنوان یکی از اعضای پیمان
ناتو به دولت آمریکا اعتراض کرده است.»
