نويسنده: محمد رضا هاديلو
اوايل امسال بود که خبري منتشر شد مبني بر
اينکه سقف نرخ بیکاری استانهای کشور از 7/17 درصد در سال ۹۴ به ۲۲ درصد در سال ۹۵ افزایش یافته و در عین حال نرخ بیکاری پنج استان نیز دورقمی شده است.
اين اتفاق موجب شد تا تعداد استانهای دارای نرخ بیکاری تکرقمی
از ۹استان در سال ۹۴ به چهار استان در سال ۹۵ تقلیل یابد. مسئله اي که نشان مي داد
دولت يازدم در زمينه اشتغال نه تنها کاري انجام نداده است بلکه نتوانسته همان
شرايط موجود را هم حفظ کند. اما حالا معاون نظارت زیربنایی
و برنامه ریزی معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم اعلام کرده احتمالا طي 5 سال
آينده يک ميليون شغل ايجاد شود. البته اين يک ميليون شغل هم با هزار اما و اگر و
شرط همراه شده که نمي توان از آن به عنوان خبري خوش براي شهرستانها و روستانشينان
يادکرد.
***
امسال در حالي از سوی رهبر انقلاب به عنوان سال
اقتصاد مقاومتی، تولید و اشتغال نامگذاری شد که شمارش معکوس براي آغاز دولت دوازدم
و تحقق وعده هايش بخصوص در عرصه ايجاد اشتغال آغاز شده است. هر چند آمارها خبر
خوشي از عملکرد دولت يازدم در زمينه توليد شغل در جامعه ندارد اما حداقل توجه به
فرمايشات رهبري مي طلبد تا دولتمردان برای مساله بیکاری که وارد فاز بحرانی شده، تدبیر
جدی بیندیشند. در همین ارتباط بررسی وضعیت بازار کار بر اساس شاخصهای نیروی کار در
۳۱ استان کشور نشان میدهد در سال ۹۵ نرخ بیکاری پنج استان دیگر هم دورقمی شد تا تعداد استانهای دارای نرخ
بیکاری تکرقمی از ۹استان در سال ۹۴ به چهار استان در سال ۹۵ کاهش يابد.
*ايجاد 970 هزار شغل در سال جاري
روز گذشته معاون نظارت زیربنایی و برنامه ریزی معاونت توسعه
روستایی و مناطق محروم با بيان اينکه با اجرای پروژه ارتقاء تولید و توسعه اشتغال در
دشتها و مناطق روستایی یک میلیون شغل در مدت ۵ سال ایجاد می شود، گفت: "با توسعه شهرک های صنعتی و بهره برداری
و ساخت ۹۸ ناحیه صنعتی جدید روستایی پیش بینی می شود
یک میلیون و ۹۱۴ فرصت شغلی ایجاد شود."
حرفهاي نعمت الله رضایی با هزار اما و اگر و
بايد همراه بود که نشان مي داد براي رسيدن به اين مهم نياز است سازمانها و نهادهاي
زيادي وارد عمل شوند. در غير اين صورت اين طرح ها نيز هرگز به نتيجه نخواهد رسيد.
رضايي با بيان اينکه باتوسعه بنگاههای اقتصادی روستایی
که رقابت پذیر وصادرات محور باشد میتوانیم برای روستاها اشتغالزایی کنیم، گفت:
"در حال حاضر ۳۸۰ ناحیه صنعتی در کشور فعال است که باید ۹۸ ناحیه دیگر به آن اضافه شود و در قالب برنامه شبکه یک میلیون و ۹۱۴ فرصت شغلی در جامعه روستایی ایجاد شودکه بطور متوسط سالانه باید ۳۸۲ هزار و ۸۰۰ شغل جدید روستایی ایجاد شود."
بر اساس گزارش ها از ۹۷۰ هزار شغلي که
براي سال جاري کشور پیش بینی شده بايد ۳۰۰ هزار شغل در روستاها
باشد که اگر بیشتر آنها در قالب طرح های ارتقاء تولید نباشد به نتيجه نخواهد رسيد.
البته باز هم طرح ها و برنامه ها بر روي کاغذ
بسيار اميدوار کننده هستند اما بايد ديد اين حرفها در عمل تا چه مقدار اجرايي شده
و به اهداف از پيش تعيين شده نزديک مي شوند.
در همين رابطه معاون برنامه ریزی و امور زیربنایی
معاونت تولید روستایی و مناطق محروم کشور گفته که پروژه ارتقاء تولید و توسعه اشتغال
پایدار در دشت ها و مناطق روستایی با تأکید
بر مشاغل خرد در مناطق محروم از برنامه های ملی اقتصاد مقاومتی در اجرای سیاست های
ابلاغی مقام معظم رهبری است که در این راستا ۱۲ برنامه، ۵۸ طرح و ۲۵۷ پروژه طراحی شده است.
*پتانسيل هايي که به چشم نمي آيند
کافيست سري به بازارهاي توليدي در استانها
بزنيم و با مقايسه آن با ميزان مصرف جامعه متوجه شويم که چه پتانسيل عظيمي براي
ايجاد اشتغال در جامعه وجود دارد. به عنوان مثال مصرف پوشاک کشور سالانه بیش از ۳۰ هزار میلیارد تومان است که ۱۰ هزار میلیارد تومان
در داخل تولید می شود و مابقی وارداتی است که این ظرفیت می تواند در ایجاد اشتغال روستایی
مورد توجه قرار گیرد.
همچنين در بخش سنگ های زینتی و نیمه قیمتی هم ۱۰۰۰ میلیارد دلار ارزش فعالیت های اقتصادی این عرصه است که ایران ۵ درصد سنگ های زینتی را مصرف می کند و از ۱۰۰ کانی تعداد ۵۰ کانی در ایران دارد که ظرفیت بسیار خوبی
محسوب می شود.
در همين راستا معاون برنامه ریزی و امور زیربنایی معاونت
تولید روستایی و مناطق محروم کشور با بيان اينکه امسال بااعتباری بالغ بر ۴ هزار و ۳۶۵ میلیارد تومان قراراست ۲۱۱ هزار شغل در روستا های کشور ایجاد شود و ۱۰۰ هزار روستایی نیز باید آموزش های مهارتی را فرابگيرند، گفت: "با
مشخص شدن طرح های اولویت دار طرح توسعه تولید پوشاک در مناطق روستایی با ۲۵۰ کارگاه روستایی و ۲۵ شرکت استانی با اشتغال ۲۰ هزار و ۲۳۵ نفر، شبکه بهره برداری از معادن کوچک با
استفاده از ۳۵۰ معدن و ۱۵ واحد فرآوری با ۹۳۵۰ شغل، ایجاد واحدهای تولید سنگ های زینتی
و جواهرات با ۱۲ هزار و۵۰۰ کارگاه خانگی روستایی و ۲۵ مرکز جواهرسازی استانی
با ۲۵۷۰۰ شغل در اولویت قرار دارد.
رضایی یادآورشد:"همچنین احداث واحدهای فرآوری
گیاهان دارویی با ۳۱ واحد و ۱۸۶۰ شغل، طرح بازاریابی شبکه ای برای محصولات روستایی با ۲۵۰ دفتر و ۴۵ هزار شغل، طرح های صنعتی کوچک مبتنی بر
مزیت منطقه ای و حلقه های مفقوده خوشه های کسب و کار با ۲۵۰ طرح و ۵ هزار شغل، کشت گلخانه ای با دو هزار هکتار
و۳۰ هزار شغل و سایر طرح ها با ۱۴ هزار و ۶۰۰ طرح و اشتغال ۷۳ هزار و ۹۴۶ شغل جمعا ۲۱۱ هزار و ۹۱ شغل است."
*10 هزار ميليارد براي اشتغال روستايي
امسال 10 هزار ميليارد تومان بودجه براي ايجاد
اشتغال در روستاها در نظر گرفته شده است که حتما با مديريت آن مي توان به نتيج
خوبي اميدوار شد. از اين 10 هزار ميليارد تومان ۵ هزار میلیارد تومان از محل تسهیلات بانکی و ۵ هزار میلیارد تومان از صندوق توسعه ملی برای اجرای طرح های اشتغال روستایی
پیش بینی شده که با اولویت بندی طرح ها می توان به اقتصاد روستاها کمک کرد.
البته معاون نظارت زیربنایی و برنامه ریزی معاونت
توسعه روستایی و مناطق محروم کشور مهمترین اهداف اجرای طرح ارتقاء تولید و توسعه اشتغال
در دشتها و مناطق روستایی را افزایش نرخ مشارکت اقتصادی روستائیان، ایجاد زمینه اشتغال
پایدار روستایی برای جمعیت غیر فعال، افزایش مشارکت زنان در فعالیت های اقتصادی و سرمایه
گذاری بخش دولتی و غیردولتی در فعالیت های اقتصادی روستایی اعم از تولیدی و خدماتی، اعمال سیاست های تشویقی
جهت جذب سرمایه های خرد و کلان روستایی، تشویق سرمایه گذاری درمناطق مختلف بویژه مناطق
مرزی و ساحلی با اتکاء به قابلیت های بومی، بهبود و افزایش مهارت سرمایه انسانی در
بنگاه های کوچک و متوسط و اصلاح ساختار اقتصادی روستا عنوان کرده است.
همچنین سرمایه گذاری درجهت افزایش سهم نیروی کار
و ارزش افزوده دربخشهای خدمات و صنعت نسبت به بخش کشاورزی، سرمایه گذاری در بخشهای
اقتصادی با اولویت معدن، گردشگری، صنایع دستی، تبدیلی و تکمیلی، افزایش میزان و سهم
ارزش افزوده و اشتغال بخشهای صنعت و معدن و خدمات در اقتصاد روستا و افزایش سهم اقتصاد
روستا از تولید ناخالص داخلی کشور از دیگر اهداف طرح است.
