
نویسنده: بیژن سورانی
لايحه هواي پاك كه سال گذشته كليات آن به تصويب نمايندگان مجلس رسيد حالا جزء به جزء آن در حال طرح و تصويب نمايندگان مجلس است. در ايام بعد از تعطيلات نوروزي چند روزي است كه نمايندگان مجلس در هواي بهاري فرصت كردهاند تا لايحه هواي پاك را مطرح و مواد آن را به تصويب برسانند.
اين در حالي است كه سرنوشت طرح جامع كاهش آلودگي هوا نامعلوم باقيمانده است و معلوم نيست اين طرح كه همه از آن به عنوان طرح جامع براي پاك شدن هوا نام ميبردند به چه سرنوشتي دچار شده كه لايحه هواي پاك جايگزين آن شده است. هر چه هست آن است كه قرار است براي كاهش آلودگي هواي تهران تصميمگيري و قانونگذاري صورت بگيرد تا شاهد كاهش آلودگي و آلايندگي هوا باشيم. مواد لايحه هواي پاك در صحن علني مجلس در حالي تصويب ميشود كه دستگاههاي متولي در اين زمينه هيچ گزارشي از عملكرد كاري خود در سالهاي متمادي گذشته ارائه نكردهاند كه نمايندگان بتوانند با آناليز اقدامات صورت گرفته نقاط قوت را تقويت و نقاط ضعف را رفع كنند. در حالي كه شهرهاي بزرگ كشور با آلودگي هوا روزهاي بسياري را سپري ميكنند، نمايندگان مجلس به جاي رسيدگي عمقي و ريشهاي براي حل معضل آلودگي هوا به صورت سطحي و با ملاحظات، لايحه هواي پاك را به تصويب ميرسانند.
كاهش زمان معاينه فني خودروهاي نو از پنج سال به چهار سال و ممنوعيت تردد خودروهاي فرسوده از جمله موادي از لايحه هواي پاك است كه در چند روز گذشته به تصويب نمايندگان رسيد. با نگاه دقيقتر به موارد مورد تصويب مشخص ميشود كه اين لايحه هم به سرنوشت طرح جامع كاهش آلودگي هوا دچار خواهد شد چرا كه نمايندگان به جاي فشار بر منابع آلودهكننده فقط به آنان فرصت ميدهند خودروهاي غيراستاندارد و آلودهكننده در كشور درحالي در تعداد بالا توليد شود كه برخي از اين خودروها به محض خريد توسط مشتريان با مشكلات بسياري از نظر سيستم موتوري، بدنه و... مواجه ميشوند. در حقيقت خودروهاي توليدي فقط براي سودآوري صاحبان شركت دست به توليد زدهاند و كيفيت را فداي كميت كردهاند. هزينهها صرف ميشود ولي خروجي آن خودروهاي غيراستاندارد است كه به سلامتي و هواي پاك محيط زيست ضربه ميزند. در كشور ما محيط زيست در اولويت دولت قرار دارد ولي همين شركتهاي بزرگ دولتي بيشترين تخريب و ضربه را به محيط زيست ميزنند. بحث خودروهاي فرسوده هم در كشور ما سالهاست به معضلي حل نشدني تبديل شده است.
فرسودگي ناوگان حمل و نقل عمومي و شهري از يك سو و خودروهاي فرسودهاي كه سالهاست در معابر آلودگي توليد ميكنند از سوي ديگر به افزايش بار آلودگي و آلايندگي كمك ميكنند. اين در حالي است كه سالانه هزاران ميليارد تومان براي درمان و كاهش آلودگي هوا هزينه ميشود ولي همچنان سايه آلودگي هوا بر سر مردم و شهرها سنگيني ميكند. اگر قرار است خودروهاي فرسوده جايگزين خودروهاي غيراستاندارد شوند چه لزومي دارد كه مجلسيان بر طبل «لايحه هواي پاك» بكوبند؟!
تكميل شبكههاي حمل و نقل عمومي در كشور ما با سرعت لاكپشتي در حال اجرا است و توليد خودروهاي غيراستاندارد هم بر اين نواقص ميافزايد تا هواي پاك از دسترس شهر و شهروندان خارج شود.
آيا لايحه هواي پاك از آلودگي هوا خواهد كاست؟ آيا زحمات نمايندگان مجلس و دستگاههاي اجرايي نتيجه خواهد داد تا هواي پاك حق من و شما باشد و آيندگان نيز از آن سهمي ببرند؟!