تقابل كيفيت و كميت عامل تقلب است

علم و متن علمي محصول اجتماعي و جمعي است كه با اقتصاد، سياست، فرهنگ و بقيه نهادهاي اجتماعي ارتباط دارد. اتفاقاتي كه در حوزه نظام دانشگاهي و علم رُخ مي‌دهد تنها منحصر به پايان‌نامه فروشي و مقالات تقلبي و مقوله‌هايي از اين دست نمي‌شود بلكه كل هستي اجتماعي علم در ايران در معرض آسيب و تهديد قرار گرفته است.  بنابراين اگر بخواهيم به مسئله تخلفات صورت گرفته در حوزه پايان‌نامه و مقاله و آسيب‌هاي خاص بپردازيم بايد لايه زيرين را به درستي درك كنيم چراكه شناسايي لايه‌هاي زيرين راه ورود به معلول‌هاست.
به عنوان مثال براي نگارش يك مقاله خوب نياز به 500 نفر ساعت كار جدي است، بنابراين اگر اين مقاله با 50 نفر ساعت پيش رود قطعاً كيفيت لازم را نخواهد داشت. اين موضوع براي فعالان حوزه علم دوراهي محسوب مي‌شود. برخي ممكن است 500 نفر ساعت و برخي 50 نفر ساعت را انتخاب كنند.
همچنين مسائل علمي فقط در مقاله و پايان‌نامه خلاصه نمي‌شود بلكه حضور دانشجو، استاد در دانشگاه، كيفيت انجام پايان‌نامه‌هايي كه خود افراد انجام مي‌دهند، ميزان سهمي كه همكاران از مقاله و نوشتارها مي‌برند، كيفيت ويراستاري نوشته‌هاي تأليفي و ترجمه از جمله مسائل داراي اهميت است. عوامل بسياري است كه نبايد تنها به پايان‌نامه معامله شده و مقاله تقلبي تقليل داده شود، چراكه در نظام علمي كشور، با يك تقابل كميت با كيفيت طرف هستيم كه درتمام اجزاي نظام آموزشي و پژوهشي ما اين تقابل بين كميت وكيفيت وجود دارد.
وظيفه ما صيانت از مقام علم است كه در اين مقام هيچ كار خشني نمي‌كنيم و در برخورد با اين تخلفات بحث اعدام مطرح نيست، بلكه شركتي كه مجوز چاپ و نشر دارد ولي تابلوي فروش پايان‌نامه زده است كارش خطا بوده و در صورت عدم‌توجه به تذكرها بايد مجوز شركت باطل و از امكان ثبت كردن شركت به صورت موقت يا مادام‌العمر محروم شود.

*  مديرگروه ارتباطات اجتماعي دانشگاه تهران