در حاليكه 60هزار حاشيه‌نشين شهرهاي كرمان را محاصره كرده اند شهرداري ها مدعي اند هيچ مسئوليتي براي جمع آوري زباله‌ اين مناطق ندارند

محيط زيست کرمان در محاصره زباله‌ حاشيه نشينها

کرماني‌ها سالهاست با مشکلاتي چون کمبود منابع‌آبي و کاهش سطح ذخاير آب زيرزميني مواجه هستند و خشکسالي مهماني دائمي آنها شده كه به تبع آن، تغيير کاربري اراضي کشاورزي و بيکاري سايه سنگيني بر سر كرماني ها افكنده است. حالا با تمام اين مشکلات، وجود مهاجران قانوني و غيرقانوني و به دنبال آن گسترش حاشيه نشيني هم درد ديگري براي اين مردم ايجاد کرده که عوارض ان را مي توان در آلودگي‌هاي زيست محيطي و به خطر افتادن سلامت مردم ديد. در شرايطي كه كرمان با داشتن 60هزار حاشيه‌نشين نيازمند اقدامي اساسي در زمينه دفن زباله است اما شهرداري ها مسئوليت جمع آوري زباله‌هاي مناطق حاشيه‌اي را به عهده نمي‌گيرد و مدعي هستند كه اين كار در حيطه وظايف آنها نيست.

کرمان با داشتن بيش از 60 هزار سکونتگاه غير رسمي و حاشيه‌نشيني با مشکلات زيادي دست و پنجه نرم مي‌کنند. بوميان اين استان که اغلب در گذشته به کشاورزي مشغول بودند با جولان خشکسالي نه تنها زمين‌هاي زراعيشان را از دست داده‌اند و بر جمعيت بيکار اضافه شده‌اند، بلکه اکنون با گسترش سکونت‌هاي غير رسمي دچار مشکلات بهداشتي‌‎هم شده‌‎اند. چرا که شهرداري‌هاي استان سکونتگاه‌هاي اين افراد را نه تنها رسمي نمي‌دانند و براي دفن زباله‌هايشان اقدامي نمي‌کنند بلکه با بي‌توجهي خود مشکلات زيست محيطي را هم براي برخي از مناطق ايجاد کرده‌اند. به طوري که حاشیه رودخانه در مسیر مهدی‌آباد و رفسنجان به زباله‌دان حاشيه نشين‌هايي که اغلب هم اتباع بيگانه را تشکيل مي‌دهند تبديل شده است.

شهرداري بي‌توجه به حاشيه‌نشينان

بي‌توجهي شهرداري و مسئولان استاني به دفن بهداشتي زباله‌ها نه تنها چهره حاشيه شهرستان‌هاي کرمان را زشت کرده است، بلکه باعث افزايش انواعي از بيماري‌ها هم شده است. اين درحاليست که کرمان دارای ظرفیت‌های بالای نیروی انسانی، منابع طبیعی، معدنی، گردشگری و قطب تولید پسته دنیا است. بنابراين مسئولان نبايد به اين سادگي از کنار مشکلات عبور کنند و ساکنان سکونتگاه هاي غير رسمي را هم به حال خود رها کنند. نماينده مردم کهنوج در مجلس شوراي اسلامي با تاييد مطالب فوق با اشاره به اينکه سکونتگاه هاي غير رسمي را نبايد ناديده گرفت، در گفتگو با خبرنگار «جوان» مي‌گويد: حداقل 60 هزار نفر به طور رسمي فقط در حاشيه شهر رفسنجان زندگي مي‌کنند که بخشي از آنها را هم اتباع بيگانه تشکيل مي‌دهند.

احمد حمزه ضمن انتقاد از بي‌توجهي شهرداري در خصوص عدم ساماندهي زباله‌هاي حاشيه‌نشينان مي‌افزايد: بي‌توجهي به اين افراد علاوه بر افزايش آلودگي‌هاي زيست محيطي، آسيب‌هاي اجتماعي را هم در پي دارند که نبايد ناديده گرفته شوند.علاوه بر اين ما شاهد يک سري از بيماري‌هاي خاص مثل مالاريا، وبا و فلج اطفال در بين اين افراد هستيم که نيازمند قرنطينه کردن اين افراد براي جلوگيري از گسترش بيماري‌ها را دارد. متاسفانه در زمان ورود اتباع بيگانه هم کنترل و قرنطينه هاي لازم انجام نمي‌شود که راه ورود چنين بيماري‌هايي به کشور بسته شود.

وي با اشاره به اينکه افرادي که در حاشيه شهرستان‌ها ساکن هستند، مي‌‎گويد: اغلب سکونتگاه‌هاي اين افراد، از حداقل امکانات رفاهي هم برخوردار نيستند و بهداشت در آنها به درستي رعايت نمي‌شود.

حمزه با اشاره به اينکه اطلاعات خاصي در خصوص برنامه‌هايي که مسئولان استان در جهت ساماندهي سکونتگاه‌هاي غير رسمي در پيش دارند، ندارد، مي‌افزايد: به هرحال شهرداري بايد محل سکونت گاه هاي اينها را هم تحت پوشش قرار دهند و سيستم جمع آوري زباله يا بحث آموزششان را مد نظر قرار دهد تا مشکلات اين بخش بيشتر نشود.

حاشيه نشينان فراموش شده‌اند

معضلي که درخصوص حاشيه‌نشينان بيش از همه خودنمايي مي‌کند، همين فقدان سيستم دفن بهداشتي زباله ايت که علاوه بر به خطر انداختن سلامت مردم، محيط زيست را هم آلوده مي‌کند. همچنين بخش زيادي از اين زباله‌ها که در حاشيه رودخانه شهرستان رفسنجان روي هم انباشته شدند در مسیر بزرگترین خانه خشتی جهان قرار دارند که بحث گردشگردي استان را هدف قرار داده است.

بنابراين استاندار کرمان براي کاهش مخاطرات حضور حاشيه‌نشينان از از ایجاد کمربند سبز شهر کرمان به عنوان یکی از راهکارهای مبارزه با پدیده شوم حاشیه نشینی یاد مي‌کند و در اين خصوص مي‌گويد: کمربند سبز دارای ثمرات مختلفی است که از جمله‌ این ثمرات می توان به جلوگیری از پیشروی شهر و مشخص شدن محدوده شهری در راستای مبارزه با حاشیه نشینی، جلوگیری از ورود ریزگردها و همچنین افزایش سرانه‌ فضای سبز شهر کرمان اشاره کرد.

علیرضا رزم حسینی با اشاره به اينکه نکته مهم در قبال این طرح با ارزش، بحث مراقبت است تا بتوان خدمات را به عنوان یک سپر دفاعی در حریم کمربندها ارائه مي‌کند و در اين خصوص مي‌گويد: اين اقدامات در کاهش معضل حاشيه‌نشيني صورت مي‌گيرد.

البته به نظر مي‌رسد مسئولان بحث ساماندهي حاشيه‌نشينان و توجه به بهداشتشان را زماني ديگر موکول کرده اند. درحالي که بايد با به رسميت شناختنشان و قرار دادن سيستمي براي دفن زباله‌هايشان معضلات بهداشتي و زيست محيطي ايجاد شده در استان را کاهش دهند. علاوه بر اين مسئولان استاني مي‌توانند با آموزش اين افراد هم مشکلات به وجود آمده را کاهش دهند چرا که به گفته مسئولان بخشي از عدم رعايت نظافت و شيوع بيماري ها در اين استان به دليل ناآگاهي است.