اواخر هفته گذشته خبرگزاري رويترز با عنوان «چگونه ايران نعل موصل را بست و نقشه جنگ عراق را تغيير داد» به نقل از منابع آگاه نوشت: « ايران به صورت موفقيتآميزي عراق را تحت فشار قرار داد تا نقشه نبرد و محاصره اين شهر را تغيير دهد.» بر اساس اين گزارش، «استراتژي اصلي عمليات نيروهاي عراقي براي نزديك شدن به موصل به شكل «نعل اسب» است. بدين ترتيب كه سه خط مسدود ميشود و خط چهارم باز نگه داشته ميشود كه از سمت غرب به مناطق تحت كنترل داعش در شرق سوريه وصل ميشود.» اما اين نقشه امريكاييها با هشدارهاي رهبران مقاومت، روسيه و هوشياري ايران ناكام ماند. چند روز مانده به شروع عمليات آزادسازي موصل (26 مهرماه 1395) سيدحسن نصرالله در جريان يك سخنراني اعلام كرد: «ارتش عراقي و نيروهاي مردمي بايد داعش را در موصل شكست بدهند در غير اين صورت آنها مجبور خواهند شد براي مبارزه با اين گروه تروريستي به سوريه بروند.» درست دو هفته پس از شروع عمليات آزادسازي موصل، نيروهاي حشدالشعبي وارد عمل شدند تا مانع از فرار تروريستهاي داعش به سوريه شوند. آنها براي رسيدن به اين شهر بايد شهر تلعفر واقع در 60 كیلومتري غرب موصل را به كنترل خود درآورند؛ اقدامي كه قطعاً خوشايند واشنگتن نبود.
نيروهاي حشدالشعبي خيلي سريعتر از آنچه انتظار ميرفت اين شهر را به محاصره خود درآوردند و مهمترين راه فرار داعش به سمت سوريه را بستند. از نظر راهبردي تلعفر از دو جهت حائز اهميت است؛ اول اينكه تلعفر در نزديكي منطقه مرزي سه كشور يعني عراق، سوريه و تركيه قرار دارد و دوم اينكه تلعفر دقيقاً در مسير جادهاي قرار گرفته است كه موصل را به شهر رقه واقع در شرق سوريه وصل ميكند و قطع كردن اين مسير ميتواند خلافت خودخوانده داعش در عراق و سوريه را به دو تكه تقسيم كند. براساس گزارشي در فاين پاليسي، پس از سرنگوني صدام حسين در سال 2003 ابتدا شبهنظاميان القاعده و سپس داعش از روستاهاي اطراف اين شهر براي عمليات انتحاري و همچنين مخفي شدن استفاده ميكردند. تا قبل از سقوط موصل به دست داعش در سال 2014، تلعفر حدود 200 هزار نفر را در خود جاي داده بود كه عمدتاً تركمن بودند و گفته ميشود از اين تعداد يكچهارم شيعه و بقيه سني مذهب بودند. اما زماني كه تروريستهاي داعش اين شهر را همانند اكثر مناطق شمالي عراق به كنترل خود درآوردند تعداد زيادي از شيعيان را قتلعام كردند و بقيه شيعيان تلعفر نيز مجبور به ترك خانه و شهر خود شدند. امريكاييها قبل از شروع عمليات آزادسازي موصل به بهانه نگرانيها از درگيريهاي «فرقهاي»، تلاش كرده بودند حشدالشعبي را از اين عمليات دور نگه دارند اما تحليلگران معتقدند نيروهاي مردمي عراق با هوشياري و ابتكار عمل نه تنها نقش كليدي در عمليات موصل به عهده گرفتهاند بلكه با تسلط بر تلعفر و قطع ارتباط سوريه با عراق به نظر ميرسد طرحهاي ژئوپلتیكي واشنگتن و متحدانش را نقش بر آب كردهاند.
