درحالي که باغداران خراسان جنوبي با توجه
به تداوم خشکسالي 17 ساله در اين استان همچنان مرغوبترين زرشک کشور را توليد ميکنند
و اين منطقه به عنوان قطب توليد زرشک در کشور شناخته ميشود. با اين حال زرشککاران
خراسان جنوبي نه تنها بايد با دلالان مواجه شوند و سود حاصل از زحمت يکسالهشان را
تقديم سودجويان کنند بلکه مسئولان کشوري هم با عدم پرداخت خسارات ناشي از سرما و
گرماهاي ناگهاني، آنها را در توليد اين محصول استراتژيک ياري نميکنند.
زرشک در خراسان جنوبي يکي از مهمترين
محصولات باغداري به حساب ميآيد. به طوري که توليد اين محصول با نیاز کم به آبیاری
و هماهنگي آن با شرایط خاک و آب شور این منطقه، مقرون به صرفه است. علاوه بر اين
با توجه به اينکه زرشک از جمله درختچههای مقاومی است که قابلیت رشد و تولید در
زمینهای کمبهره و با آب شور را دارد، در حفاظت از خاک منطقه نیز موثر بوده و
مانع فرسايش خاک و همچنين توليد ريزگرد در شمال شرقي کشور ميشود.
کاهش 15 درصدي برداشت زرشک
با توجه به اينکه براي جبران خسارات
کشاورزان و باغداران دولت از طريق صندوقهاي بيمه به کمک اين قشر زحمتکش ميآيد، جواد غنچه، مدیر صندوق بیمه محصولات کشاورزی
خراسانجنوبی به عنوان متولي اين بخش با اشاره به افزایش دما در تیر ماه و وزش باد
به همراه هوای گرم ميگويد: اين تغييرات آب و هوايي خراسان جنوبي باعث رسیدگی زودهنگام
محصول زرشک شده که خسارتهايي را نيز روي دست باغداران باقي گذاشته است. در پی وزش
باد و افزایش ناگهاني دما در اوايل فصل تابستان در مناطق قهستان، اسدیه، درمیان،
قاین آرین شهر و بیرجند، زرشککاران را با رسیدگی زودهنگام محصول خود مواجه کرده
است که اين امر نيز در برخي از نقاط باعث سیاه و قهوهای شدن دانههای زرشک شده
است.
هاشم ولیپورمطلق رئیس سازمان جهاد کشاورزی
خراسانجنوبی با اشاره به اينکه پیش بینی میشود برداشت زرشک امسال به میزان 14 هزار
و 260 تن باشد، ميگويد: به دلیل گرمای تابستان
و خسارت تگرگ و سرما محصول زرشک نسبت به سال گذشته 10 تا 15 درصد کاهش داشته است.
جولان آفات در باغات زرشک زيرکوه
علاوه بر مشکلاتي که تغييرات آب و هوايي
براي زرشککاران ايجاد کرده است، آفت زنگ نيز 150 هکتار از باغهای زرشک شهرستان زیرکوه را
آلوده کرده است، که در اين باره مدیر جهادکشاورزی زیرکوه ميگويد: مهمترین علل شیوع
این آفت در باغهای زرشک منطقه تداوم 17سال خشکسالی در خراسان جنوبی است.
محمد بنیاسدی با اشاره به اينکه اين آفت
در برخی از باغهای منطقه در حال گسترش است، ميافزايد: اقدامات کنترلی برای جلوگیری
از شیوع آن با همکاری جهاد کشاورزی و کشاورزان در حال انجام است. به دلیل کاهش آب و
ضعف خاک، درختان زرشک با وجود مقاومت زیاد در مقابل بیماریها آسیبپذیر شدهاند
که در صورت پیشگیری نکردن، این آفت باعث نابودی باغها شود. در صورت وقوع چنين
اتفاقي بيمه هيچ مسئوليتي در قبال جبران خسارات باغداران متحمل نميشود. جواد غنچه،
مدیر صندوق بیمه کشاورزی خراسان جنوبی در اين باره میگوید: از بین رفتن زرشک در اثر
عوامل طبیعی مشمول بیمه است و هنگام انعقاد قرارداد با متقاضی عوامل تحت پوشش بیمه
به صورت مکتوب مشخص میشود. صندوق توسعه بخش کشاورزی درقابل خساراتي که بر اثر
حجوم آفات به باغداران وارد ميشود، جوابگو نيست.
البته معضل زرشککاران فقط شامل فراز و
نشيبهاي توليد محصول نميشود و بعد از برداشت زرشک فصل جديدي از مشکلات پيش
رويشان قرار ميگيرد به طوري که سرهنگ محمد زهرایی مسئول بسیج سازندگی خراسانجنوبی
از جولان دلالان در اين استان خبر ميدهد.
