«خيانتهاي امريكا در قضيه برجام از طريق شعر به افكار عمومي منتقل شود» اين مهمترين مطالبه رهبر معظم انقلاب اسلامي از جامعه شعراست كه به معناي آن است كه معظمله خواهان آن است تا بدعهدي و غيرقابل اعتماد بودن امريكا چه در بيان حقوقي و سياسي و چه با زبان شعر به جامعه منتقل شود تا در برابر تلاشهاي يك جريان خاص براي بزك كردن چهره استكبار واكسينه شود.
سياسيترين پرونده مورد مناقشهجمهوري اسلامي ايران با نظام سلطه يا همان پرونده هستهاي كه بهصورت غيرقانوني از شوراي حكام آژانس بينالمللي انرژي هستهاي به شوراي امنيت ملل متحد ارجاع داده شد، است، آنهم در شرايطي كه آژانس بينالمللي انرژي اتمي بارها در گزارشهاي خود اذعان داشته كه ايران هيچگاه از برنامهصلحآميز بهسمت اهداف نظامي منحرف نشده است. مذاكرات 12 ساله ايران و ۵+۱ به سندي منتهي شد كه به «برنامه جامع اقدام مشترك» موسوم است و طي آن طرفين تعهداتي را پذيرفتهاند كه طبق گفته امريكاييها، ايران به تمامي تعهداتش عمل كرده اما در مقابل چه اتفاقي افتاده است؟
در عمل امريكاييها حتي به آن چيزي كه خود در سند موسوم به برجام امضا كرده بودند هم پايبند نشدند و خلاف آن عمل كردند. در اينجا صرفاً به چند رويداد بهصورت كوتاه اشاره ميكنيم تا از اقدامات جديدي كه امريكاييها بعد از توافق هستهاي انجام دادهاند، مطلع شويم و معناي عدم اعتماد به امريكا را كه رهبر انقلاب از آن سخن ميگويند، بهتر لمس كنيم.
نقض برجام با ویزا
قانون محدوديت ويزا يكي از مهمترين مصداقهاي نقض برجام از سوي امريكاييها بود. دسامبر ۲۰۱۵ ميلادي (آذرماه ۱۳۹۴) «مجلس نمايندگان امريكا» طرحي را در قانون بودجه۲۰۱۶ اين كشور قرار داد و تصويب كرد كه محدوديتهاي تازهاي را براي شهروندان كشورهايي كه بدون ويزا به ايران سفر ميكنند اعمال كند؛ تغييري كه بهطور بالقوه ميتواند حتي بر شهروندان ايرانيالاصل اين كشورها كه عمدتاً اروپايي هستند هم تأثير بگذارد. براساس اين طرح شهروندان كشورهاي داراي وضعيت لغو ويزا به امريكا (اعم از ۳۸ كشور اروپايي و ساير كشورهايي كه با امريكا مراودات زيادي دارند) كه بعد از اول مارس ۲۰۱۱ به چهار كشور سوريه، عراق، ايران و سودان سفر كرده باشند نميتوانند بدون ويزا به امريكا بروند.
عماد؛ محملی برای فشار جدید
همچنين پس از آزمايش موفقيتآميز موشك «عماد» كه بهصورت منطقي، حق هر كشوري است كه براي تأمين امنيت خود و دفاع از كشور داراي چنين قدرتي باشد، امريكاييها دست به كار شدند تا مناقشه جديدي در اين خصوص ايجاد كنند.
بلافاصله سامانتا پاور اظهار داشت: «در صورتيكه اين آزمايش تأييد شود و نقض قطعنامه۲۲۳۱ باشد، امريكا از اين اختيار و امكان بهرهمند است تا موضوع را به شوراي امنيت ملل متحد ارجاع داده و ترتيبات بعدي را پيگيري كند.»
تحریمهای جدید علیه اشخاص و نهادهای ایران
از سوي ديگر موضوع و موضع ضدايراني كنگره امريكا از سال ۲۰۱۵ به سال جديد ميلادي هم روانه شد و درست چهار روز بعد از شروع سال جديد ميلادي كميته روابط خارجي مجلس نمايندگان امريكا طرحي را تصويب كرد كه طبق آن «لغو تحريمهاي اعمال شده عليه برخي اشخاص و نهادهاي ايراني در صورتي اجرا ميشود كه اثبات شود در برنامه موشكي ايران نقشي نداشتهاند.»
پرداخت غرامت از جیب ایران
در ادامه نيز «دادگاهي در نيويورك در حكمي غيابي، ايران را به پرداخت بيش از 10/5 ميليارد دلار غرامت به اعضاي خانوادهكشتهشدگان در نتيجه عمليات تروريستي ۱۱ سپتامبر سال ۲۰۰۱ و همچنين شركتهاي بيمه پرداختكننده غرامت، به علت ضررهاي ناشي از اين عمليات تروريستي محكوم كرده است.» اين در حالي است كه حتي يك سند هم مبني بر همكاري مستقيم يا غيرمستقيم ايران در اين حادثه ارائه نشده است.
از طرف ديگر محدوديتهاي مالي عليه ايران نيز همچنان ادامه يافت. اول آوريل ۲۰۱۶ و در حاشيه نشست امنيت هستهاي واشنگتن اوباما اظهار داشت كشورش در نظر ندارد اجازه دهد از طريق نظام بانكي امريكا با ايران معاملات دلاري انجام شود و شركتهاي خارجي ميتوانند از طريق بانكهاي اروپايي با ايران همكاري داشته باشند، بههمين دليل همچنان تعامل اقتصادي ايران با ساير كشورها با مشكلات عديدهاي مواجه است.
دزدی از اموال ایران
در یکی دیگر از موارد ديوان عالي امريكا روز چهارشنبه (اول ارديبهشت ۱۳۹۵) در حكمي جنجالي و يكطرفه اعلام كرد كه حدود ۲ميليارد دلار از داراييها و اموال بلوكهشده ايران بايد به خانوادههاي امريكاييكشته شده در بمبگذاري ۱۹۸۳ پايگاه تفنگداران امريكايي در بيروت و ديگر حملاتي كه گفته ميشود ايران در آنها دست داشته، پرداخت شود. امريكاييها با اين اقدام اين پيام را صادر كردند كه به هيچوجه گزينه فشار اقتصادي را از روي ميز برنداشتهاند و اگرچه در ظاهر متعهد به حذف تحريمها شدهاند، اما فشار اقتصادي به ايران را از راههاي ديگر دنبال ميكنند.
بيانات مقام معظم رهبري در جمع مسئولان و كارگزاران نظام در 95/3/25 علاوه بر ترسيم ويژگيهاي منحصربهفرد شرايط ايران اسلامي و تأكيد بر مؤلفههاي اقتدار ايران اسلامي در عين حال ارزيابي اجمالي بر اجراي برجام تاكنون و روشنكننده مسير حركت دولت جمهوري اسلامي براي استيفاي حقوق مردم ايران در روند اجراي برجام و ديگر تعاملات منطقهاي و بينالمللي بود. فارغ از نتايج عملي برجام كه به اذعان دستاندركاران البته به دليل بدعهدي طرف مقابل، فاصله معناداري با انتظارات ايجاد شده، از اين توافق بينالمللي دارد و لحن طرف امريكايي عليه طرف ايراني، مبتني بر برداشت غلط از فضاي سياسي ايران و با اين تحليل كه از طريق برجام قادر خواهند بود به شكافها و اختلافنظرهاي داخلي دامن زده و امتيازات بيشتري از ايران در عرصههاي ديگر بگيرند، سرعت قابل توجهي به خود گرفته است.
